Przedsiębiorcy mogą uzyskać refundację składek

Refundacje składek są wypłacane na wniosek każdemu wnioskodawcy, jeżeli zostały spełnione warunki jej uzyskania. Warunki te dotyczą nie tylko kwestii merytorycznych określonych w art. 25a - 25d ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (dalej ustawa), lecz także proceduralnych i związanych z pomocą publiczną. Warunki te zostały określone w rozporządzeniu ministra pracy i polityki społecznej z 9 stycznia 2009 r. w sprawie refundacji składek na ubezpieczenia społeczne osób niepełnosprawnych (Dz.U. nr 8, poz. 42, z późn. zm.) oraz w przepisach dotyczących pomocy publicznej, a więc w art. 37 ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz.U. z 2007 r. nr 59, poz. 404 z późn. zm.).

Pomoc publiczna

Obie refundacje składek unormowane w art. 25a ustawy są udzielane w formule pomocy de minimis, która może zostać przyznana w limitach w okresie danego roku oraz poprzedzających go dwóch pełnych latach kalendarzowych. Wynoszą one 7500 euro w rolnictwie (udzielenie tej pomocy nie może spowodować przekroczenia ogólnokrajowego limitu 119 542 500 euro), 30 tys. euro w rybołówstwie (przy czym udzielenie tej pomocy nie może spowodować przekroczenia ogólnokrajowego limitu 21 125 000 euro), 100 tys. euro w odniesieniu do przedsiębiorstw działających w sektorze transportu drogowego oraz 200 tys. euro - w odniesieniu do pozostałych beneficjentów.

Wnioskodawca musi:

● ustalić, czy nie należy do jednej z grup podmiotów wyłączonych z możliwości uzyskania refundacji na podstawie odpowiednio rozporządzenia KE nr 1998/2006, nr 875/2007 lub nr 1535/2007 (np. czy jest w trudnej sytuacji ekonomicznej),

● odpowiednio w poz. 21 Wn-U-G lub w poz. 12 Wn- -U-A poinformować PFRON o otrzymaniu lub nieotrzymaniu pomocy de minimis udzielonej przez PFRON lub inne organy (należy zaznaczyć jedno lub kilka pól w tych pozycjach),

● złożyć dodatkową informację o uzyskanej pomocy publicznej (INF-O-P-dR lub INF-O-P-dm), o której mowa w art. 37 ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej - jednokrotnie wraz z pierwszym wnioskiem Wn-U-G lub Wn-U-A oraz w razie zmiany danych podanych w tych informacjach.

Tryb udzielania refundacji

Wnioski Wn-U-G lub Wn-U-A można składać w formie dokumentu pisemnego lub elektronicznego.

Wn-U-G składa się najpóźniej ostatniego dnia miesiąca, w którym upłynął termin do opłacenia składek na ubezpieczenia społeczne. (np. za czerwiec 2011 r. składka powinna być uiszczona do 10 lipca, a Wn-U-G złożony do 31 lipca, z tym że w 2011 r. termin ten wypada w niedzielę, zatem zgodnie z art. 57 par. 3 k.p.a. za złożony w terminie zostanie uznany także wniosek złożony 1 sierpnia 2011 r.).

Termin złożenia Wn-U-A upływa 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym terminowo dokonano zapłaty składek za dany kwartał (np. za I kwartał 2011 r. termin płatności składek wypadał 31 stycznia 2011 r., a złożenia Wn-U-A - 21 lutego 2011 r., ponieważ 20 lutego był niedzielą).

Termin do złożenia wniosku podlega przywróceniu, gdy wnioskodawca uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu wnosi się w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu i jednocześnie składa się wniosek Wn-U-G lub Wn-U-A.

Wnioskodawca może uzyskać pomoc przy sporządzeniu wniosku Wn-U-G w ZUS (z art. 25c ust. 4a ustawy), który sporządzi wydruk na podstawie danych zgromadzonych w tej instytucji. Bieżącą pomocą dotyczącą sposobu wypełniania Wn-U-G i Wn-U-A służą pracownicy Biura Pełnomocnika ds. Osób Niepełnosprawnych oraz PFRON.

Wraz z pierwszym wnioskiem, oprócz danych wykazanych we wniosku, przekazuje się:

● kopie aktualnych dokumentów potwierdzających posiadaną pełną i skróconą nazwę wnioskodawcy, imię i nazwisko wnioskodawcy oraz numery NIP i REGON (dla składających Wn-U-G) lub PESEL (dla składających Wn-U-A), o ile ich nadanie wynika z przepisów prawa,

● kopię aktualnego orzeczenia o niepełnosprawności albo orzeczenia o stopniu niepełnosprawności lub orzeczenia traktowanego na równi z tym orzeczeniem (dotyczącego wnioskodawcy lub domownika),

● kopię aktualnego dokumentu potwierdzającego podleganie ubezpieczeniu społecznemu rolników (dla składających Wn-U-A),

● upoważnienie osoby przesyłającej te dane i dokumenty do występowania w imieniu wnioskodawcy.

Po otrzymaniu wniosku Wn-U-G lub wniosku Wn-U-A PFRON:

● sprawdza go pod względem rachunkowym i formalnym oraz w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku informuje wnioskodawcę o uznaniu wniosku za kompletny i prawidłowo wypełniony albo o stwierdzonych nieprawidłowościach dotyczących wniosku i wzywa do ich usunięcia wraz z pouczeniem o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania w przypadku ich nieusunięcia,

● ustala, czy wnioskodawca posiada zaległości w zobowiązaniach wobec PFRON ogółem wyższe niż 100 zł,

● ustala kwotę przysługującej refundacji składek,

● wystawia zaświadczenie o udzieleniu pomocy de minimis.

W terminie 14 dni od dnia otrzymania kompletnego i prawidłowo wypełnionego wniosku PFRON przekazuje na rachunek bankowy wskazany odpowiednio w poz. 24 Wn-U-G lub poz. 15 Wn-U-A kwotę należnej refundacji i informuje wnioskodawcę o sposobie jej ustalenia, jeżeli kwota ta różni się od kwoty wskazanej we wniosku. Jeżeli wnioskodawca nie zgadza się z wyliczeniem kwoty refundacji, to na podstawie art. 25a ust. 8 ustawy ma on 14 dni (licząc od dnia otrzymania tej informacji) na złożenie wniosku o wydanie przez prezesa zarządu PFRON decyzji o wysokości refundacji. Nie wstrzymuje to wypłaty refundacji w części bezspornej ani nie powoduje obowiązku zwrotu uzyskanej refundacji. Jeżeli wnioskodawca ustali w okresie późniejszym, że wyliczenia w informacji PFRON są nieprawidłowe, to nadal może wnioskować o wypłatę należnej refundacji wraz z ewentualnymi odsetkami, gdyby okazało się, że nieprawidłowe wyliczenia wynikały z winy PFRON.

Jako osoba o lekkim stopniu niepełnosprawności prowadząca działalność gospodarczą miałam zaległości wobec PFRON w ogólnej kwocie 85 złotych. Czy PFRON automatycznie potrąci mi tę kwotę z refundacji składek? Wnioskodawcy posiadającemu zaległości w zobowiązaniach wobec PFRON przekraczające ogółem kwotę 100 zł prezes zarządu PFRON wyda decyzję o wstrzymaniu refundacji składek na ubezpieczenia społeczne do czasu uregulowania zaległości przez wnioskodawcę. Decyzja podlega wykonaniu z dniem wydania. W przypadku nieuregulowania tej zaległości do 31 stycznia roku następującego po roku, za który wnioskodawcy przysługuje refundacja, prezes zarządu PFRON wyda decyzję o odmowie wypłaty refundacji składek na ubezpieczenia społeczne za okres wskazany w decyzji o wstrzymaniu wypłaty refundacji.

Żadna z tych sytuacji nie zachodzi w opisanym przypadku, ponieważ ogólna kwota zaległości wobec PFRON nie przekroczyła 100 zł. PFRON nie może automatycznie potrącić refundacji z zaległością przede wszystkim dlatego że nie upoważnia go do tego żaden przepis, ale także dlatego że zaległości te mogą podlegać egzekucji w różnych trybach, co wyłącza możliwość automatycznego potrącenia tych zaległości z kwoty refundacji należnej wnioskodawcy.

W opisanej sytuacji PFRON wypłaci refundację tak, jakby zaległość nie istniała. Nie oznacza to jednak, że PFRON nie będzie egzekwował wspomnianej należności w odrębnym postępowaniu.

Niezależnie od prawidłowości wstępnego wyliczenia PFRON ma obowiązek terminowej wypłaty refundacji. Jeżeli tego nie uczyni, to zgodnie z art. 25c ust. 5a ustawy od kwoty należnej nalicza się odsetki, w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych.

Jako osoba o znacznym stopniu niepełnosprawności prowadzę działalność gospodarczą. Złożyłam wniosek Wn-U-G, jednak nie dołączyłam informacji o uzyskanej pomocy publicznej. Jakie są skutki tego braku? Dzięki ostatniej nowelizacji rozporządzenia w sprawie refundacji składek nie ma już podstaw do tego, by uznawać wymagane informacje INF-O-P-dR i INF-O-P-dm za element wniosku. Jest to słuszne, ponieważ prawo przewiduje inne skutki w przypadku nieuzupełnienia wniosku (pozostawienie wniosku bez rozpoznania), a inne w przypadku niezłożenia informacji (odmowa udzielania refundacji).

Zatem poprawnie wypełniony wniosek Wn-U-G lub Wn-U-A, do którego nie załączono tych informacji, będzie traktowany jak wniosek kompletny i prawidłowo wypełniony. Jest to ważne, ponieważ od daty złożenia wniosku, który został uznany za poprawnie wypełniony i kompletny, biegnie termin wypłaty refundacji. Zatem brak informacji nie przedłuża terminu na działania podejmowane przez PFRON po otrzymaniu wniosku.

Nie oznacza to jednak, ze bez tych informacji wnioskodawca otrzyma refundację. Przepisy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej wyraźnie zakazują udzielenia pomocy do czasu przedstawienia wymaganej informacji. Udzielenie pomocy jest więc możliwe dopiero po przedstawieniu tej informacji. Reasumując, informację należy przesłać przed upływem 14 dni od dnia złożenia kompletnego wniosku, ponieważ bez niej PFRON ma obowiązek odmówienia wypłaty refundacji do czasu przedstawienia wspomnianej informacji.

Luiza Klimkiewicz

specjalista pomocy publicznej

Art. 25a - 25d ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz.U. z 2011 r., nr 127, poz. 721 z późn. zm.).