Czy bieg terminu przedawnienia zawsze rozpoczyna się najpóźniej w dniu ustania stosunku pracy
Pracownik wytoczył pracodawcy sprawę o odszkodowanie za niezasadne wypowiedzenie umowy. Proces toczył się bardzo długo i w międzyczasie wystąpiły u pracownika schorzenia, które były związane z dyskryminacją w pracy. Opierając się na tej podstawie, pracownik wystąpił z dodatkowym roszczeniem zasądzenia odszkodowania. Pracodawca podniósł zarzut przedawnienia, wskazując, iż od rozwiązania stosunku pracy minęły już trzy lata. Czy zarzut ten będzie uwzględniony?
@RY1@i02/2009/236/i02.2009.236.168.0008.001.jpg@RY2@
Rafał Krawczyk, sędzia Sądu Okręgowego w Toruniu
Sąd nie powinien uwzględnić zarzutu przedawnia podniesionego przez pracodawcę. Okoliczność, iż termin przedawnienia roszczeń ze stosunku pracy wynosi trzy lata, nie oznacza, iż każde z roszczeń pracownika wynikających ze stosunku pracy przedawni się najpóźniej z upływem trzech lat od daty rozwiązania stosunku pracy.
Pracownikowi mogą przysługiwać roszczenia z tytułu szkód, które ujawnią się dopiero po zakończeniu pracy u danego pracodawcy. Jednym z takich roszczeń jest odszkodowanie przewidziane w art. 183d k.p. Przysługuje ono osobie, wobec której pracodawca naruszył zasadę równego traktowania w zatrudnieniu. Odszkodowanie to ma charakter swoistego zadośćuczynienia za doznaną z tytułu dyskryminacji krzywdę. Jego rolą w pierwszym rzędzie jest rekompensata szkody na osobie (por. wyrok SN z 3 kwietnia 2008 r., II PK 286/07, OSNP 2009/ 15-16/202).
Wymagalność roszczenia o zadośćuczynienie wyprowadzanego z doznanego rozstroju zdrowia na skutek stosowania przez pracodawcę praktyk dyskryminacyjnych powstaje zatem nie wcześniej, niż ujawniły się dolegliwości, które w ocenie powoda są skutkiem tych działań. Zgodnie z poglądem Sądu Najwyższego wyrażonym w wyroku z 3 lutego 2009 r. (I PK 156/08, M. Prawa Pracy 2009/6/311) ustanie stosunku pracy nie stanowi daty wymagalności roszczenia o odszkodowanie z art. 183d k.p.
Z powyższej przyczyny dzień rozwiązania umowy o pracę nie rozpoczyna biegu trzyletniego terminu przedawnienia określonego w tym przepisie. Dla określenia takiego terminu istotne jest zatem dokładne określenie momentu, w którym rozpoczęło ono swój bieg. Następuje to wtedy, gdy ujawni się szkoda na osobie pracownika. Dla tego wskazania nie jest istotne zdarzenie, które wywołało szkodę, ale chwila ujawnienia się szkody.
Jeżeli pracownik wiąże swoje roszczenie z konkretnymi schorzeniami, których przyczyną była według niego dyskryminacja, to dopiero od chwili ich pojawienia się należy liczyć trzyletni termin przedawnienia. Nie można przy tym wykluczyć, iż tak rozumiana szkoda na osobie pracownika ujawni się już po ustaniu stosunku pracy z odpowiedzialnym za nią pracodawcą.
Dokonany przez Sąd Najwyższy sposób wykładni przepisów o przedawnieniu dotyczył odszkodowania za dyskryminację, można jednak przyjąć, iż znajdzie on zastosowanie również w przypadku niektórych innych roszczeń, które zaktualizować się mogą dopiero po rozwiązaniu stosunku pracy, np. zadośćuczynienia za rozstrój zdrowia wywołany mobbingiem.
Rafał Krawczyk
sędzia Sądu Okręgowego w Toruniu
Podstawa prawna
Art. 183d, art. 291 par. 1 ustawy 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu