Czy zwiększenie zatrudnienia do ponad 20 osób w roku nakłada obowiązek tworzenia ZFŚS

specjalista z zakresu prawa pracy

Nie. Przedstawiony stan faktyczny wskazuje, iż pracodawca spoza sfery budżetowej przejmujący zakład wraz z pracownikami nie jest zobowiązany do tworzenia funduszu w 2010 r., nawet w sytuacji zwiększenia liczby etatów w trakcie roku ponad ustawowe 20.

Obowiązki socjalne pracodawcy ustala się bowiem według liczby pełnych etatów na dzień 1 stycznia danego roku, chyba że dotyczy to pracodawcy niezobowiązanego do tworzenia funduszu, przejmującego zakład, który tworzy fundusz. Wówczas, zgodnie z przepisami ustawy o ZFŚS, pracodawca przejmujący przejmuje środki pieniężne, należności i zobowiązania pracodawcy przekazującego.

Nadwyżka środków pieniężnych wraz z odsetkami oraz przejętych należności wraz z odsetkami nad przejętymi zobowiązaniami wraz z odsetkami nie stanowi przychodu (w rozumieniu przepisów podatkowych) pracodawcy przejmującego, jest gromadzona na odrębnym rachunku bankowym lub wydzielonym subkoncie i podlega wydatkowaniu na zasadach określonych ustawą dla dokonywania wydatków z funduszu. Oznacza to, że pracodawca przejmujący wydaje przejęty fundusz na podstawie zasad określonych w regulaminie (przejętym lub na nowo ustalonym), jednakże na rzecz wszystkich pracowników, zarówno przejętych, jak i dotychczas zatrudnionych.

Mając na względzie informacje przedstawione w pytaniu, należy raczej przypuszczać, iż przejęty pracodawca nie tworzył funduszu. Wskazuje na to liczba pracowników po przejęciu. Jeśli pracodawca nie tworzył funduszu, mógł pracownikom wypłacić świadczenia urlopowe do wysokości odpisu podstawowego obowiązującej w 2010 r.

Mógł również, co przewidują przepisy, w ogóle odstąpić od stosowania ustawy, informując pracowników do końca stycznia 2010 r. o nietworzeniu funduszu i o niewypłacaniu świadczenia urlopowego.

Podkreślić należy, iż analiza opisanego przypadku wskazuje na jeszcze inny aspekt sprawy, który dotyczy uprawnień pracowniczych przejętych pracowników wynikających z faktu, iż zostali oni pracownikami pracodawcy, który realizując ustawę o ZFŚS, wypłaca pracownikom w 2010 r. świadczenie urlopowe.

Otóż przejęci pracownicy również mają prawo otrzymać takie świadczenie u nowego pracodawcy, jeśli spełnią podstawowy warunek określony w ustawie, tzn. będą korzystać z wypoczynku urlopowego trwającego co najmniej 14 kolejnych dni kalendarzowych. Przepisy ustawy nie wyłączają bowiem takiej możliwości, co oznacza, że w niektórych przypadkach pracownik może otrzymać dwa razy świadczenie urlopowe w ciągu jednego roku z powodu zmiany pracodawcy.

Natomiast ze względu na liczbę pracowników po przejęciu pracodawca przejmujący będzie objęty obowiązkiem tworzenia ZFŚS w 2011 r., jeśli oczywiście utrzyma obecny stan zatrudnienia na dzień 1 stycznia przyszłego roku.

Art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 3 - ust.3a, art. 5, art. 7 ust. 3 - ust. 3a, ustawy z 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (t.j. Dz.U. z 1996 r. nr 70, poz. 335 z późn. zm.).

Par. 1, par. 3 rozporządzenia ministra pracy i polityki społecznej z 9 marca 2009 r. w sprawie sposobu ustalania przeciętnej liczby zatrudnionych w celu naliczania odpisu na zakładowy fundusz świadczeń socjalnych (Dz.U. nr 43, poz. 349).