Kiedy dochodzi do naruszenia zakazu dyskryminacji

Zakaz dyskryminacji w zatrudnieniu jest elementem szeroko pojmowanego konstytucyjnego zakazu dyskryminowania jednostki w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny (art. 32 ust. 2 Konstytucji RP). W myśl art. 11³ k.p. jakakolwiek dyskryminacja w zatrudnieniu, bezpośrednia lub pośrednia, m.in. ze względu na niepełnosprawność, jest niedopuszczalna. Pracownicy powinni być równo traktowani w zakresie nawiązania i rozwiązania stosunku pracy, warunków zatrudnienia, awansowania oraz dostępu do szkolenia w celu podnoszenia kwalifikacji zawodowych. Przez równe traktowanie należy rozumieć także niedyskryminowanie w jakikolwiek sposób, bezpośrednio lub pośrednio, z powodu niepełnosprawności (art. 18^3a par. 1 k.p.). Przykładem dyskryminacji bezpośredniej może być zatrudnianie osób niepełnosprawnych wyłącznie na czas określony, podczas gdy inni pracownicy zatrudniani są na czas nieokreślony. Dyskryminacja pośrednia wystąpi natomiast wówczas, gdy pracodawca ustali zasady przyznawania dodatkowych premii w taki sposób, że będzie ona przysługiwała wyłącznie osobom, które przepracowały co najmniej 160 godzin w miesiącu. Chociaż zapis pozornie wydaje się neutralny, gdyż uzależnia uzyskanie dodatkowej premii wyłącznie od czasu spędzonego w pracy, faktycznie uniemożliwia osobom niepełnosprawnym w stopniu znacznym lub umiarkowanym jej uzyskanie, ze względu na fakt, iż osoby te mocą odrębnych przepisów mają czas pracy ograniczony do siedmiu godzin dziennie i 35 godzin tygodniowo (z pewnymi wyjątkami), co powoduje, że regulaminowa norma, chociaż zgodna z przepisami kodeksu pracy, stanowi dla nich faktyczne pozbawienie uprawnienia możliwego do uzyskania przez innych pracowników.