Nauczyciel akademicki ma obowiązek zawiadomić rektora o prowadzeniu firmy

Taki obowiązek wynika z art. 129 ust. 3 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym (dalej: ustawa). Pracownik naukowy jest zwolniony z obowiązku uzyskiwania zgody na prowadzenie firmy, bo ta jest wymagana wyłącznie w przypadku, gdy podejmuje on lub kontynuuje dodatkowe zatrudnienie u pracodawcy prowadzącego działalność dydaktyczną lub naukowo-badawczą.

W jakim terminie

Informacja o założeniu firmy musi być przekazana macierzystej uczelni, która jest dla nauczyciela akademickiego podstawowym miejscem pracy. [wzór]

Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 33 ustawy podstawowe miejsce pracy to uczelnia, na której nauczyciel akademicki pozostaje w stosunku pracy w pełnym wymiarze czasu pracy, wskazana w akcie stanowiącym podstawę zatrudnienia jako podstawowe miejsce pracy. Przy czym w tym samym czasie podstawowe miejsce pracy może być tylko jedno.

Artykuł 129 ust. 3 ustawy nie określa, w jakim terminie nauczyciel musi poinformować o prowadzeniu działalności gospodarczej. Należy więc uznać, że powinno to nastąpić z dniem faktycznego jej rozpoczęcia.

Kara dyscyplinarna

W przypadku podjęcia lub kontynuowania dodatkowego zatrudnienia bez zgody rektora macierzystej uczelni nauczycielowi akademickiemu grozi wypowiedzenie umowy o pracę (art. 129 ust. 1 ustawy). Jednak sankcji za prowadzenie działalności gospodarczej bez poinformowania rektora uczelni ustawa nie przewiduje.

Nauczyciel akademicki, który nie zawiadamia o prowadzeniu działalności gospodarczej może podlegać odpowiedzialności dyscyplinarnej. Podstawą wszczęcia postępowania będzie w tym przypadku uchybienie obowiązkom (art. 139 ust. 1 ustawy). Wskutek przeprowadzenia procedury dyscyplinarnej może być nałożona na pracownika dydaktyczno-naukowego następująca kara:

wupomnienie;

wnagana;

wnagana z pozbawieniem prawa do pełnienia funkcji kierowniczych w uczelni na okres do pięciu lat;

wpozbawienie prawa do wykonywania zawodu nauczyciela akademickiego na stałe lub na czas określony.

Warto też pamiętać, że kara upomnienia może być także nałożona przez rektora bez przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego, ale tylko za błahe przewinienia. W pozostałych sytuacjach upomnienie i powyższe sankcje nakłada uczelniana komisja dyscyplinarna. Od orzeczenia tego organu przysługuje ukaranemu nauczycielowi odwołanie do komisji dyscyplinarnej przy Radzie Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego w terminie czternastu dni od dnia doręczenia orzeczenia wraz z uzasadnieniem.

Ważna przyczyna

Powodem rozwiązania stosunku pracy nauczyciela akademickiego z mianowania może być nie tylko powód ściśle określony w ustawie, lecz także inna ważna przyczyna. Zatem pojawia się pytanie, czy brak zawiadomienia o prowadzeniu działalności gospodarczej może być uznawane za taką przyczynę.

Stosunek pracy z mianowania uznaje się za stabilną formę zatrudnienia. Pozwala ona uczelniom na zatrzymanie najlepszej, najbardziej wykwalifikowanej kadry naukowo-dydaktycznej. Mianowanemu nauczycielowi akademickiemu daje natomiast gwarancję, że tylko w określonych przez przepisy ustawy okolicznościach pracodawca będzie mógł wypowiedzieć mu stosunek pracy. Wyczerpujący katalog takich przyczyn określa art. 124 ustawy. Poszerzony on jednak został przez możliwość wypowiedzenia zatrudnienia z innej ważnej przyczyny. W art. 125 ustawy chodzi jednak o nadzwyczajne sytuacje, uniemożliwiające dalsze zatrudnianie nauczyciela akademickiego (wyrok Sądu Najwyższego z 2 października 2012 r., II PK 56/12, LEX nr 1243024).

Niepoinformowanie rektora trudno uznać za nadzwyczajny ważny powód rozwiązania stosunku pracy bez wypowiedzenia. Zwłaszcza że chodzi przecież o podstawę zatrudnienia, która ze swej istoty ma zapewnić pracownikowi stabilny etat.

Brak informacji może być jednak powodem wypowiedzenia umowy o pracę nauczyciela akademickiego. Analogiczną sankcję przewidziano w art. 129 ust. 1 ustawy za podjęcie lub kontynuowanie dodatkowego zatrudnienia bez zgody rektora. Rozwiązanie lub wygaśnięcie umowy o pracę z nauczycielem akademickim następuje na zasadach określonych w kodeksie pracy, z tym że rozwiązanie stosunku pracy za wypowiedzeniem następuje z końcem semestru.

WZÓR

...............................................

(imię i nazwisko)

...............................................

(stanowisko)

...............................................

(jednostka organizacyjna)

JM Rektor

Pan(i) .............................

......................................

(oznaczenie uczelni)

Na podstawie art. 129 ust. 3 ustawy z 27 lipca 2005 - Prawo o szkolnictwie wyższym (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 1365 z późn. zm.) zawiadamiam, iż prowadzę działalność gospodarczą

..........................................................................................................................

(określenie podmiotu, adres)

od dnia .................................

Oświadczam, iż w przypadku zakończenia działalności gospodarczej złożę stosowne zawiadomienie o zaprzestaniu prowadzenia działalności.

...................................

(data)

..........................................

(podpis)

Leszek Jaworski

dgp@infor.pl

Podstawa prawna

Art. 128 ust. 1, art. 129 ust. 3, art. 139 - 142 ustawy z 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 572 z późn. zm.).