Można wydłużyć negocjacje zwolnień

Pracodawca powiadomił zakładowe organizacje związkowe o zamiarze przeprowadzenia zwolnień grupowych w dniu 20 marca. Porozumienie zostało zawarte po upływie 20 dni przewidzianych w ustawie. Czy rozpoczęcie procedury zwolnień grupowych i wręczanie wypowiedzeń umów o pracę na podstawie takiego porozumienia będzie zgodne z prawem?

Data ustawowa

W terminie nie dłuższym niż 20 dni od zawiadomienia związków zawodowych o zamiarze przeprowadzenia zwolnień grupowych pracodawca i zakładowe organizacje związkowe zawierają porozumienie. Tak wynika z art. 3 ust. 1 ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. nr 90, poz. 844 z późn. zm.).

Przepis ten nie reguluje skutków prawnych przekroczenia terminu, w szczególności nie wprowadza sankcji nieważności. Celem jest zapobieżenie sytuacji opóźniania procesu zwolnień grupowych przez związki zawodowe, które przy braku takiego ograniczenia czasowego mogłyby w praktyce uniemożliwić firmie przeprowadzenie zbiorowych redukcji zatrudnienia. W efekcie przepisy ustawy o zwolnieniach grupowych byłyby martwe.

Należy więc przyjąć, że termin 20 dniowy ma charakter względnie obowiązujący, co oznacza, że może zostać wydłużony, ale tylko za zgodą obu stron. Może być ona wyrażona wprost (ustnie lub pisemnie; wówczas dla ewentualnych celów dowodowych powinna znaleźć się o tym wzmianka w protokole spotkań ze związkami) lub w sposób dorozumiany. Ten drugi przypadek będzie zachodził, gdy pomimo upływu 20 dni strony będą nadal prowadziły konsultacje w trybie art. 2 ust. 1 ustawy.

SN podkreśla

Potwierdza to wyrok Sądu Najwyższego z 2 marca 2004 roku, 2004-03-02, I PK 387/03; OSNIZPiU 2005/ 9/124/396. Zgodnie z nim porozumienie nie staje się bezskuteczne przez to, że zostało zawarte po upływie 20 dni od zawiadomienia na piśmie związku o konieczności rozwiązania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn określonych w art. 1 ustawy z 28 grudnia 1989 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy (Dz.U. z 1990r. nr 4, poz. 19; nieobowiązująca). Wypowiedzenie pracownikowi umowy o pracę zgodnie z postanowieniami takiego porozumienia nie narusza przepisów (art. 45 par. 1 k.p.).

Aktualne orzeczenie

Wyrok ten zachował aktualność na gruncie obecnie obowiązującej ustawy z 13 marca 2003 r. (tzw. ustawy o zwolnieniach grupowych).

Zdaniem sądu zawarcie porozumienia powinno być celem nadrzędnym nad regulaminem (wydanym przez pracodawcę), bowiem lepiej realizuje ono interesy pracowników i jest środkiem łagodzenia napięć towarzyszących zbiorowym redukcjom.

Jeżeli pracodawca nie wyrazi zgody na przedłużenie czasu do zawarcia porozumienia, a strony w tym terminie nie osiągną wspólnego stanowiska, pracodawca będzie uprawniony do samodzielnego wydania regulaminu zwolnień grupowych.

20-dniowy termin na zawarcie porozumienia w sprawie zwolnień ma charakter względnie obowiązujący

@RY1@i02/2013/077/i02.2013.077.18300070a.803.jpg@RY2@

Izabela Zawacka radca prawny w Wojewódka i Wspólnicy Sp. k.

Izabela Zawacka

radca prawny w Wojewódka i Wspólnicy Sp. k.

Podstawa prawna

Art. 3 ust. 1 ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. nr 90, poz. 844 z późn. zm.).