Jaką umowę podpisać z behapowcem

Obowiązująca w przepisach prawa cywilnego zasada swobody umów, a więc zasada dowolnego kształtowania stosunku prawnego pomiędzy jego podmiotami, dopuszcza zawarcie umowy o wykonywanie zadań służby bhp na zasadzie odpłatności za faktyczne wykonane czynności. Jeżeli więc pracodawca znajdzie kontrahenta chętnego do wykonywania tych zadań na takich zasadach, to nie ma żadnych przeciwwskazań do tego, aby taką umowę podpisać, a żaden organ administracji publicznej nie będzie kwestionował jej postanowień.

W myśl art. 237¹¹ par. 1 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 ze zm.) do obowiązków pracodawcy zatrudniającego powyżej 100 pracowników należy utworzenie służby bhp, pełniącej funkcje doradcze i kontrolne w zakresie bhp. Pracodawca zatrudniający do 100 pracowników powierza wykonywanie zadań służby bhp pracownikowi zatrudnionemu przy innej pracy lub - w przypadku braku kompetentnych pracowników - może powierzyć wykonywanie zadań służby bhp specjalistom spoza zakładu pracy.

Osoba wykonująca zadania służby bhp jako specjalista spoza zakładu pracy, powinna spełniać wymagania określone w par. 4 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 2 września 1997 r. w sprawie służby bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. nr 109, poz. 704 ze zm.), a więc posiadać wyższe wykształcenie o kierunku lub specjalności w zakresie bhp albo studia podyplomowe w zakresie bhp oraz co najmniej 1 rok stażu pracy w służbie bhp.

W opisanym przypadku świadczenie tego typu usług opiera się na umowie cywilnoprawnej (umowie-zleceniu), zawartej pomiędzy danym pracodawcą a osobą fizyczną lub osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą. Niezależnie od powyższego przy kształtowaniu stosunku prawnego pomiędzy stronami umowy obowiązywać będzie art. 353¹ ustawy z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 121) - określające zasadę swobody umów. Stanowi ona, że strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.

Ze względu na to, że przepisy prawa cywilnego dopuszczają nawet nieodpłatne świadczenie usług na podstawie umowy-zlecenia (art. 735 par. 1 k.c.), dopuszczalne jest, aby strony umowy o wykonywanie zadań służby bhp przyjęły, że wynagrodzenie za realizację zadań wynikających z umowy będzie uzależnione od faktycznie wykonanych czynności. Jeżeli więc pracodawca znajdzie kontrahenta chętnego do wykonywania zadań służby bhp na opisanych warunkach, to nie ma żadnych przeciwwskazań do tego, aby taką umowę podpisać, a organy administracji publicznej nie będą mogły jej kwestionować.

Oprac. Maciej Ambroziewicz

specjalista z zakresu bhp