Praca na urlopie macierzyńskim i rodzicielskim nie pozbawi zasiłku, ale czasami go zmniejszy

Aby zagwarantować rodzicom - w tym zwłaszcza matce - możliwość sprawowania opieki, ustawodawca wprowadził obowiązek korzystania z urlopu macierzyńskiego i możliwość korzystania z urlopu rodzicielskiego. Jednak korzystanie z tego rodzaju urlopów wcale nie musi wykluczać aktywności zawodowej - wszystko zależy od decyzji samych pracowników (ubezpieczonych). Nie spowoduje to utraty prawa do zasiłku macierzyńskiego przysługującego za ten okres. Trzeba jednak pamiętać o ograniczeniach, jakie nakładają przepisy prawa pracy, a które nie dotyczą np. zleceniobiorców i przedsiębiorców.

Prawo i obowiązek

Zgodnie z art. 180 par. 1 kodeksu pracy (dalej: k.p.) wymiar urlopu macierzyńskiego zależy od liczby urodzonych dzieci podczas jednego porodu. W przypadku urodzenia jednego dziecka urlop macierzyński wynosi 20 tygodni. Jeżeli kobieta urodzi bliźnięta, wymiar urlopu zwiększa się do 31 tygodni i rośnie o dwa tygodnie przy urodzeniu każdego kolejnego dziecka przy jednym porodzie, aż do maksymalnie 37 tygodni, które przysługują kobiecie, która urodziła pięcioro i więcej dzieci. Warto pamiętać, że urlop macierzyński można podzielić. Kobiecie w ciąży przysługuje prawo do wykorzystania jego maksymalnie sześciu tygodni przed planowaną datą porodu. Wówczas z pozostałej części urlopu korzysta się już po porodzie. Co do zasady urlop macierzyński jest prawem kobiety przysługującym jej na mocy ustawy - nie można się go zrzec, a pracodawca nie może odmówić udzielenia urlopu macierzyńskiego. Jednak zgodnie z kodeksem pracy pracownica pod pewnymi warunkami ma prawo zrezygnowania z części urlopu macierzyńskiego. Możliwość ta pojawia się wówczas, gdy kobieta wykorzysta co najmniej 14 tygodni urlopu macierzyńskiego, a pozostałą część urlopu wykorzysta ojciec wychowujący dziecko, biorąc urlop u swojego pracodawcy lub (w przypadku ojca, który nie jest zatrudniony w oparciu o umowę o pracę) przerywając działalność zarobkową przez na okres odpowiadający okresowi, który pozostał do końca urlopu macierzyńskiego należnego matce.