Odszkodowanie za utraconą pensję

Pracownik od wypowiedzenia odwołał się do sądu pracy. Ten uznał, że pracodawca nie podając pisemnie przyczyny wypowiedzenia, naruszył przepisy. Pracownik nie mógł się dowiedzieć, z jakiej przyczyny został zwolniony. W konsekwencji wypowiedzenie było niezgodne z prawem (naruszenie art. 30 par. 4 k.p.) Także dyscyplinarne zwolnienie, które nastąpiło później, było zdaniem sądu wadliwe. Sąd wskazał, że obmawianie szefa nie mogło być zakwalifikowane jako ciężkie naruszenie przez pracownika podstawowych obowiązków pracowniczych. Sąd przyznał pracownikowi odszkodowanie w wysokości odpowiadającej wynagrodzeniu za 3 miesiące. Pracownik domagał się jednak dodatkowo wynagrodzenia za dwa miesiące. Robił to na podstawie art. 60 k.p., który daje zwolnionemu dyscyplinarnie w okresie wypowiedzenia prawo do odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za czas do końca okresu wypowiedzenia, czyli w tej sprawie za 2 miesiące. Sąd nie podzielił jego argumentacji, stwierdzając, że ten przepis dotyczy tylko sytuacji, gdy pracodawca najpierw prawidłowo, zgodnie z prawem wypowiada umowę, a następnie rozwiązuję z pracownikiem stosunek pracy bez wypowiedzenia z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów bez wypowiedzenia.

Pracodawca odwołał się od wyroku do sądu II instancji. Ten podzielił rozstrzygnięcie sądu I instancji.

Pracodawca wniósł skargę kasacyjną do Sądu Najwyższego. Ten wskazał, że istotną dla rozstrzygnięcia tej sprawy jest kwestia wzajemnej relacji przepisów art. 45 par. k.p. i art. 60 k.p. W myśl pierwszego w razie ustalenia, że wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony jest nieuzasadnione lub narusza przepisy o wypowiadaniu umów o pracę, sąd pracy - stosownie do żądania pracownika - orzeka o bezskuteczności wypowiedzenia, a jeżeli umowa uległa już rozwiązaniu, o przywróceniu pracownika do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowaniu. Odszkodowanie, o którym mowa w powołanym przepisie, przysługuje w wysokości maksymalnie trzech pensji. Z kolei stosownie do art. 60 k.p., jeżeli pracodawca rozwiązał umowę o pracę w okresie wypowiedzenia z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę bez wypowiedzenia, pracownikowi przysługuje wyłącznie odszkodowanie. Odszkodowanie to przysługuje w wysokości wynagrodzenia za czas do upływu okresu wypowiedzenia.

SN wskazał, że jedną z funkcji odszkodowania z art. 60 k.p. jest zrekompensowanie pracownikowi utraconego zarobku, który by uzyskał do końca okresu wypowiedzenia. Zasądzenie podwójnego odszkodowania powodowałoby podwójną rekompensatę tej samej szkody. SN oddalił skargę kasacyjną.

Sygn. akt II PK 361/07

Artur Radwan

artur.radwan@infor.pl

@RY1@i02/2010/220/i02.2010.220.183.015b.001.jpg@RY2@

Katarzyna Sarek, prawnik z Bartłomiej Raczkowski Kancelaria Prawa Pracy

Najważniejszą tezą orzeczenia jest ograniczenie roszczeń pracownika, który najpierw został zwolniony bezprawnie za wypowiedzeniem, a potem otrzymał bezprawne zwolnienie dyscyplinarne. SN po raz pierwszy w sposób jednoznaczny przesądził, że takiemu pracownikowi przysługuje tylko jedno odszkodowanie, i uznał, że jest to odszkodowanie z tytułu niezgodnego z prawem wypowiedzenia. Zasądzając pracownikowi podwójne odszkodowanie, kompensowano by zdaniem SN podwójnie tę samą szkodę. Pogląd ten przesądza, że jedno z bezprawnych zwolnień w ogóle nie jest kompensowane. Można by bronić tezy odmiennej, że pracownikowi z tytułu każdego ze zwolnień powinno przysługiwać odrębne odszkodowanie, raz z tytułu bezprawnego wypowiedzenia, a drugi raz z tytułu wypowiedzenia. Pomijam tu sytuację, kiedy zastosowanie ma art. 60 k.p., tj. kiedy wypowiedzenie było zgodne z prawem, a wadliwe było jedynie zwolnienie dyscyplinarne, w tym wypadku ustawodawca wprost ogranicza roszczenia pracownika jedynie do wynagrodzenia do końca okresu wypowiedzenia.