Koszty odwołania pracownika z urlopu ponosi zatrudniający

Zgodnie z art. 167 k.p. pracodawca ma prawo odwołać pracownika z urlopu tylko w sytuacjach wyjątkowych. Może to nastąpić w sytuacji wystąpienia łącznie dwóch przesłanek:

● obecność pracownika w zakładzie pracy jest niezbędna,

● przyczyna powodująca konieczność obecności pracownika była niemożliwa do przewidzenia w chwili rozpoczęcia przez niego odbywania urlopu wypoczynkowego.

Należy wskazać, że to pracodawca dokonuje oceny okoliczności, które to bezwzględnie wymagają obecności pracownika. Jednakże decyzja pracodawcy powinna być przemyślana i uzasadniona. Pracownik, który przerwał urlop, nie podlega ochronie przed wypowiedzeniem wynikającej z art. 41 k.p., jednakże odwołanie pracownika z urlopu jedynie celem wręczenia mu oświadczenia o wypowiedzeniu mu umowy o pracę należy uznać za niezgodne z zasadami współżycia społecznego (uchwała SN III PZP 22/66, OSNC 1967/6/100). Istotne jest, że pracodawca nie ma obowiązku podawać pracownikowi szczegółowych okoliczności uzasadniających jego odwołanie z urlopu.

O odwołaniu pracownika z urlopu pracodawca powinien powiadomić go bezpośrednio, co więcej, powinno być ono dokonane z takim wyprzedzeniem, aby pracownik miał faktyczną możliwość stawienia się do pracy w wyznaczonym terminie. Przepisy prawa nie nakładają na pracownika obowiązku poinformowania pracodawcy o planowanym miejscu spędzania urlopu wypoczynkowego, zatem odwołanie go z urlopu może napotkać pewne trudności.

Pracownik, który został odwołany z urlopu, jest zobowiązany go przerwać i stawić się w pracy. W świetle art. 100 k.p. pracownik jest obowiązany stosować się do poleceń służbowych oraz dbać o dobro zakładu pracy i jego mienie. Zatem niezastosowanie się pracownika do takiego polecenia jest naruszeniem obowiązków pracowniczych, które to mogą skutkować nałożeniem na niego kary porządkowej. Mogą nawet zostać zakwalifikowane jako ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych, a tym samym stanowić podstawę rozwiązania stosunku pracy bez wypowiedzenia z winy pracownika (art. 52, par. 1 pkt 1).

Zgodnie z art. 167 par. 2 k.p. pracodawca jest obowiązany pokryć koszty poniesione przez pracownika, będące w bezpośrednim związku z odwołaniem go z urlopu. Powinny one nadto być ograniczone do sumy kosztów nieodzyskanych przez pracownika. Zatem pracodawca nie jest zobowiązany do zwrotu pracownikowi utraconych przez niego korzyści, które mógł uzyskać, kontynuując urlop. W sytuacji odwołania pracownika z urlopu przy niespełnieniu przez pracodawcę przesłanek wynikających z art. 167 k.p. pracownik może dochodzić ewentualnego odszkodowania na ogólnych zasadach, zatem w granicach pełnej szkody.

Katarzyna Stępnicka

prawnik Chałas i Wspólnicy Kancelaria Prawna, oddział w Gdańsku

Art. 41, art. 100, art. 167 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).