Trzeba ustalić przestrzenie zagrożone wybuchem

Pracodawca w celu zapobieżenia możliwości wystąpienia wybuchów będzie musiał stosować, odpowiednie do rodzaju działalności, techniczne lub organizacyjne środki ochronne. Określając je, powinien zapewnić realizację następujących celów: zapobieganie tworzeniu się atmosfery wybuchowej, zapobieganie wystąpieniu zapłonu oraz ograniczenie szkodliwego efektu wybuchu. Takie między innymi obowiązki wynikają z rozporządzenia ministra gospodarki z 8 lipca 2010 r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy związanych z możliwością wystąpienia w miejscu pracy atmosfery wybuchowe.

Dokonując kompleksowej oceny ryzyka związanego z możliwością wystąpienia w miejscach pracy takiego zagrożenia, będzie musiał wziąć pod uwagę co najmniej: prawdopodobieństwo i czas występowania atmosfery wybuchowej, prawdopodobieństwo wystąpienia oraz uaktywnienia się źródeł zapłonu, w tym wyładowań elektrostatycznych, eksploatowane instalacje, używane substancje i mieszaniny, zachodzące procesy i ich wzajemne oddziaływania oraz rozmiary przewidywanych skutków wybuchu.

Przestrzenie zagrożone wybuchem zostaną podzielone na następujące strefy:

● strefa 0 - przestrzeń, w której atmosfera wybuchowa zawierająca mieszaninę z powietrzem substancji palnych w postaci gazów, par, mgieł, występuje stale, często lub przez długie okresy;

● strefa 1 - przestrzeń, w której atmosfera wybuchowa zawierająca mieszaninę z powietrzem substancji palnych w postaci gazów, par, mgieł, może czasami wystąpić w trakcie normalnego działania;

● strefa 2 - przestrzeń, w której atmosfera wybuchowa zawierająca mieszaninę z powietrzem substancji palnych w postaci gazów, par, mgieł, nie występuje w trakcie normalnego działania, a w przypadku wystąpienia, utrzymuje się przez krótki okres;

● strefa 20 - przestrzeń, w której atmosfera wybuchowa w postaci obłoku palnego pyłu w powietrzu występuje stale, często lub przez długie okresy;

● strefa 21 - przestrzeń, w której atmosfera wybuchowa w postaci obłoku palnego pyłu w powietrzu może czasami wystąpić w trakcie normalnego działania;

● strefa 22 - przestrzeń, w której atmosfera wybuchowa w postaci obłoku palnego pyłu w powietrzu nie występuje w trakcie normalnego działania, a w przypadku wystąpienia, utrzymuje się przez krótki okres.

Pracodawca powinien podjąć wszelkie niezbędne środki w celu zapewnienia, że miejsca pracy, urządzenia oraz elementy łączące, dostępne osobom pracującym zostały zaprojektowane, wykonane, połączone i zainstalowane, a także są utrzymywane i działają w sposób minimalizujący zagrożenie. Informacje o ocenie ryzyka i środkach zapobiegających pracodawca powinien zebrać w dokumencie zabezpieczenia przed wybuchem.

Przepisy nowego rozporządzenia wdrażają postanowienia dyrektywy 1999/92/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 16 grudnia 1999 r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i ochrony zdrowia pracowników zatrudnionych na stanowiskach pracy, na których może wystąpić atmosfera wybuchowa (piętnasta dyrektywa szczegółowa w rozumieniu art. 16 ust. 1 dyrektywy 89/391/EWG).

Nowa regulacja wejdzie w życie 31 października 2010 r. i zastąpi rozporządzenie ministra gospodarki, pracy i polityki społecznej z 29 maja 2003 r.

Leszek Jaworski

Rozporządzenia ministra gospodarki z 8 lipca 2010 r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy związanych z możliwością wystąpienia w miejscu pracy atmosfery wybuchowe (Dz.U. nr 138, poz. 931).