Pracujący nie walczą o pensje

● Inspektorom jest trudniej udowodnić łamanie praw pracowniczych byłych pracowników

● Przed złożeniem skargi do PIP podwładni powinni zbierać dowody na łamanie przepisów

Zwolniony pracownik, który nie dokumentował naruszeń prawa w firmie, ma mniejsze szanse na udowodnienie nielegalnego działania pracodawcy niż osoby pracujące. W takich przypadkach Państwowej Inspekcji Pracy (PIP) trudniej sprawdzić, czy firma nie przestrzegała jego praw pracowniczych, zwłaszcza że najwięcej skarg (aż 41 proc.) dotyczy wynagrodzeń, a także związanych z nimi przepisów o czasie pracy (11 proc. skarg)

- Pracowników często zawodzi pamięć. Wiedzą na przykład, że pracowali w soboty, ale nie pamiętają dokładnie, w które. Pracodawcy wykorzystują to na swoją korzyść - mówi Barbara Kaszycka, rzecznik Okręgowego Inspektoratu Pracy w Kielcach.

Bez dostępu do swojego harmonogramu czasu pracy, służbowego komputera lub skrzynki pocztowej pracownik nie może np. porównać oficjalnego i faktycznie przepracowanego czasu pracy. Trudno bowiem np. sprawdzić, w które dni i jak długo był zalogowany w systemie komputerowym lub w jakich godzinach wysyłał e-maile.

- Byłym pracownikom trudniej jest też uzyskać opinie świadków, czyli byłych współpracowników, którzy nadal pracują u tego samego pracodawcy - dodaje Barbara Kaszycka.

Jednak samo zawiadomienie PIP o naruszeniu przepisów jeszcze w trakcie zatrudnienia nie gwarantuje udowodnienia nieprawidłowości.

- Osoby wciąż pracujące, które składają do nas skargi, obawiają się kontaktować z inspektorem, podawać numer telefonu lub adres i w większości zastrzegają swoją anonimowość wobec pracodawcy - mówi Krzysztof Sudoł, zastępca Okręgowego Inspektora Pracy w Lublinie.

Podkreśla, że utrudnia to inspektorom ustalenie, jak firma przestrzega praw pracowniczych. Takich problemów nie ma, gdy skargi składają byli pracownicy, którzy nie obawiają się już o zatrudnienie i chętniej współpracują z Inspekcją.

Pracownik, którego prawa są łamane, jeszcze przed złożeniem skargi powinien udokumentować przykłady nieprawidłowości. Ułatwi to inspektorom pracy udowodnienie przypadków nieprzestrzegania prawa

- W przypadku łamania przepisów o czasie pracy i związanych z nim wynagrodzeniach pracownik może np. prowadzić własną ewidencję czasu pracy, czyli dokładnie zapisywać godziny rozpoczynania i kończenia pracy w danych dniach - mówi Krzysztof Sudoł.

Może też zbierać informacje z nieformalnych ewidencji czasu pracy (np. w księgach wejść i wyjść z biurowca). Z kolei w przypadku molestowania lub mobbingu powinien zachowywać korespondencję z przełożonymi oraz starać się o pozyskanie zeznań świadków. W uzyskaniu takich danych mogą pomóc związki zawodowe.

- Zawsze staramy się też udzielać porad prawnych i dotrzeć do pracowników z informacją, jak mają dbać o przestrzeganie swoich praw - mówi Andrzej Radzikowski, wiceprzewodniczący OPZZ.

@RY1@i02/2010/078/i02.2010.078.183.005a.001.jpg@RY2@

Jak pracownik może dochodzić swoich praw

Łukasz Guza

lukasz.guza@infor.pl