Wykorzystanie zwolnienia wbrew przeznaczeniu może prowadzić do rozwiązania umowy

Moim zdaniem na pełną aprobatę zasługuje utrwalony już w orzecznictwie Sądu Najwyższego pogląd, iż podstawowym celem zwolnienia lekarskiego jest odzyskanie zdolności do pracy. Dlatego wszelkie czynności, które przeczą realizacji tego celu, a zwłaszcza prowadzą do przedłużenia nieobecności pracownika w pracy, godzą w dobro pracodawcy. Poprzez takie działania pracownik postępuje sprzecznie ze swoimi obowiązkami, takimi jak lojalność wobec pracodawcy, obowiązek świadczenia pracy i usprawiedliwiania nieobecności. W konsekwencji może to skutkować stwierdzeniem, że pracownik dopuścił się ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych. Aby było to jednak możliwe, konieczne jest przypisanie pracownikowi winy co najmniej w postaci rażącego niedbalstwa (por. wyrok SN z 21 października 1999 r., I PKN 308/99, OSNP 2001/5/154).

W swoim orzecznictwie Sąd Najwyższy oceniał wielokrotnie różnego typu zachowania pracownika podejmowane przez niego w trakcie korzystania ze zwolnienia lekarskiego. Za zajęcia, które nie świadczą o naruszaniu podstawowych obowiązków pracowniczych, Sąd Najwyższy uznał między innymi uczestnictwo w grze sportowej czy udział w zajęciach szkolnych lub udział we własnym ślubie. O ile co do zasady zgodzić się można z tym, iż nie są to zajęcia szczególnie wyczerpujące, o tyle moim zdaniem należy jednak zwrócić uwagę na zastrzeżenie Sądu Najwyższego, uzależniające niemożność uznania tych zachowań za naruszenie obowiązków pracowniczych od tego, by podejmowane przez pracownika zajęcia nie były sprzeczne z zaleceniami lekarskimi. Podstawową okolicznością, której oceny powinien dokonać pracodawca, są w takim przypadku adnotacje na zwolnieniu lekarskim dotyczące tego, czy pracownik może chodzić, czy też powinien leżeć.

Moim zdaniem zgodzić się jednak należy w pełni z poglądem wypowiedzianym przez Sąd Najwyższy w wyroku z 13 czerwca 1985 r. (I PR 37/85, OSNC 1986/4/58), że nawet gdy adnotacja lekarska wskazuje na to, iż osoba korzystająca ze zwolnienia lekarskiego może chodzić, to udział w trakcie tego zwolnienia lekarskiego w wycieczce zagranicznej pozwala na stwierdzenie, że pracownik naruszył ze swej winy obowiązki pracownicze w stopniu skutkującym możliwość rozwiązania z nim stosunku pracy bez wypowiedzenia.

Sąd Najwyższy w wyroku z 19 stycznia 1998 r. (I PKN 486/97, OSNP 1998/23/687) stanął na stanowisku, iż nie stanowi ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych wykonywanie w czasie zwolnienia chorobowego pracy, która nie jest sprzeczna z zaleceniami lekarskimi. Często pracownik w trakcie długotrwałego zwolnienia lekarskiego może wykonywać dodatkową pracę całkowicie odmienną od tej, którą wykonuje u tego pracodawcy, u którego korzysta ze zwolnienia lekarskiego. Gdyby była to jednak praca o zbliżonym charakterze do tej, której dotyczy zwolnienie lekarskie, ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych byłoby oczywiste.

@RY1@i02/2010/039/i02.2010.039.168.002a.001.jpg@RY2@

Rafał Krawczyk, sędzia Sądu Okręgowego w Toruniu

sędzia Sądu Okręgowego w Toruniu