Przystosuj się do zmian klimatu

Czytam pracę ekonomicznej noblistki Esther Duflo. Francuzka jest ewenementem, bo nagrodę Banku Szwecji dostała (2019 r.) w wieku 47 lat. Jakieś 20 wiosen wcześniej niż się Nobla zazwyczaj dostaje. Nagroda przypadła ekonomistce z podbostońskiego MIT za eksperymentalne podejście do kwestii zwalczania biedy w krajach rozwijających się. To był kawał dobrej roboty.

Nowa praca Duflo nosi niepozorny tytuł „O adaptacji do zmian klimatycznych”. Przy odrobinie złej woli można by oskarżyć autorkę jeśli nie o klimatyczny denializm, to o sypanie piachu w tryby. W głównym nurcie mówienia i pisania o klimacie cała para idzie przecież nie w adaptację. Bo adaptacja to nic innego niż przystosowanie, a szpica klimatyzmu – nieważne, czy w Komisji Europejskiej, czy na amerykańskich uniwersytetach – domaga się przeciwdziałania. Odchodzenie od paliw kopalnych jest najlepszym przykładem polityki wyrastającej z tego ducha: zamykamy bloki węglowe i gazowe, stawiamy na OZE. A rosnące ceny energii, utratę suwerenności energetycznej i likwidację dobrze płatnych miejsc pracy w sektorze rafineryjnym bierzemy na klatę. Jako koszt, który trzeba ponieść w imię wyższego celu, jakim jest zapobieganie zmianom klimatycznym. Na tym tle dopasowanie jest innym typem podejścia do problemu. Zgadzamy się, że zmiany klimatyczne zachodzą, ale nie bijemy się z siłami, których i tak nie zdołamy powstrzymać. Zamiast tego np. inwestujemy w działania łagodzące – umacniamy obszary narażone na zalanie, ubezpieczamy sektor rolny od skutków anomalii pogodowych czy inwestujemy w technologie, które pomogą nam przetrwać różne scenariusze globalnego ocieplenia.