Walka o Możejki nabiera tempa. Chińczycy w grze?

W ciągu najbliższych czterech miesięcy rozstrzygną się losy dwóch rafinerii znajdujących się w polskich rękach - gdańskiego Lotosu oraz należącego do PKN Orlen zakładu w litewskich Możejkach.

Jeszcze w drugiej połowie lutego dowiemy się, do kogo trafi prywatyzowana Grupa Lotos. Wcześniej, bo w styczniu, PKN ma zdecydować o sprzedaży swojej litewskiej spółki Orlen Lietuva, do której należą Możejki. W obu przypadkach wśród faworytów wymienia się Rosjan. Jak się nieoficjalnie dowiedzieliśmy, Możejkami zainteresowali się jednak również Chińczycy.

Według naszego informatora prawdopodobnie Sinopec, jeden z chińskich koncernów naftowych, znalazł się na liście firm chętnych do przejęcia litewskiej rafinerii. W Orlenie nie potwierdzają, ale i nie zaprzeczają tym informacjom.

Na liście, którą dla Orlenu przygotował doradca, bank Nomura, jest kilka koncernów. Większość z nich to firmy ze Wschodu. - Nie wszystkie są jednak z Rosji - mówi nam przedstawiciel płockiej spółki.

Nomura zainteresowanie Możejkami poza Rosją badał m.in. w krajach arabskich i Azji, w tym w Chinach. Zdaniem analityków scenariusz, w którym to Chińczycy wchodzą na Litwę, wydaje się realny. - Rosjanie otworzyliby dla nich ropociąg Przyjaźń, który z powodu awarii od 2006 roku nie tłoczy surowca do Możejek. W efekcie Chińczycy rosyjską ropę, kupioną za miliardowe przedpłaty, przerabialiby na Litwie. Stąd paliwa wysyłaliby do Europy - wyjaśnia Grzegorz Pytel, ekspert Instytutu Sobieskiego.

O tym, czy Orlen w ogóle sprzeda Możejki, czy pozostanie na Litwie, spółka zdecyduje w styczniu. - Na razie czekamy na rekomendację doradcy, banku Nomura. Tę dostaniemy na przełomie roku - tłumaczą w Orlenie.

O Możejki powalczą również Rosjanie. Eksperci nie mają wątpliwości - dla nich to łakomy kąsek.

Rosyjskie firmy mogą też startować w przetargu na gdański Lotos. Igor Sieczin, wicepremier Rosji, dał w ubiegłym tygodniu wyraźnie do zrozumienia, że Moskwa jest zainteresowana tą prywatyzacją. Wprawdzie wicepremier Waldemar Pawlak powiedział, że nie rozmawiał z Sieczinem o Lotosie, ale trudno przy sprzedaży spółki paliwowej nie brać Rosjan pod uwagę.

- Obecnie aktywami rafineryjnymi w Europie interesują się wyłącznie koncerny z tego kraju - tłumaczy Andrzej Sikora, prezes Instytutu Studiów Energetycznych.

Tyle że analitycy uważają, że jest mało realne, aby Rosjanie kupili i Możejki, i Lotos. Rafinerie działają w tym samym regionie i rywalizują o te same rynki, więc z ekonomicznego punktu widzenia taka inwestycja nie miałaby sensu. - Rafinerie z Gdańska i Możejek zwyczajnie się kanibalizują - podkreśla Andrzej Sikora.

W tej sytuacji Rosjanie mogą się skupić wyłącznie na walce o Możejki albo podzielą się strefami wpływów z Chińczykami i skoncentrują się na przejęciu 53 proc. akcji Lotosu.

Możliwy jest jeszcze inny scenariusz. Według Oleny Kyrylenko, analityka KBC Securities, trudno oczekiwać, by druga największa polska rafineria została sprzedana Rosjanom. I choć resort skarbu zapewnił nas, że nie ma mowy o faworyzowaniu czy dyskryminowaniu któregokolwiek z zainteresowanych, to brane są pod uwagę inne możliwości.

Na przykład w Ministerstwie Gospodarki mówi się o przejęciu gdańskiej spółki przez Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo. Na to nie zgadza się jednak MSP. W tej sytuacji rozwiązaniem może być oferta najbogatszego Polaka Jana Kulczyka. Złożył ją wspólnie z libijskim koncernem Tamoil w lutym, jeszcze przed ogłoszeniem sprzedaży Lotosu. Tyle że eksperci nie biorą jego planów wobec gdańskiej rafinerii na poważnie.

Zdaniem analityków nie można wykluczyć także fiaska prywatyzacji. O tym, czy tak będzie, dowiemy się po 4 lutego. Do tego czasu resort skarbu zbiera oferty.

@RY1@i02/2010/214/i02.2010.214.000.011a.002.jpg@RY2@

Rafinerie w Gdańsku i Możejkach na sprzedaż

Michał Duszczyk

michal.duszczyk@infor.pl