GPW: z jakich wskaźników korzystać

Cena/zysk (C/Z) i cena/wartość księgowa (C/WK) to jedne z najpopularniejszych wskaźników używanych przez inwestorów przy wyjściowej ocenie atrakcyjności cen akcji spółek z GPW. Według Arkadiusza Chojnackiego z Ipopema Securities do oceny tego, jakie papiery warto teraz kupować, najlepszy spośród nich byłby obecnie C/Z, ale oparty na prognozach wyników na 2011 rok. W tym przypadku trzeba umieć ten zysk oszacować. Takie wskaźniki można też z reguły znaleźć w raportach analitycznych domów maklerskich. Jednak brokerzy obejmują rekomendacjami tylko część spółek notowanych na giełdzie i nie ma gwarancji, że ich prognozy się sprawdzą.

– Na drugim miejscu, biorąc pod uwagę już te dwa wskaźniki oparte na znanych wynikach spółek, postawiłbym cenę do wartości księgowej, a na trzecim cenę do zysku, która ze względu na swoją zmienność jest najmniej użyteczna – mówi Arkadiusz Chojnacki.

Na dużą zmienność C/Z opartego na historycznych danych zwraca uwagę Robert Nejman, zarządzający funduszem MCI Gandalf Aktywnej Alokacji SFIO. Widać to między innymi po danych GPW, która codziennie publikuje informacje o poziomie C/Z i C/WK dla każdej ze spółek. Na przełomie ubiegłego i tego roku wskaźnik C/Z publikowany przez GPW spadł poniżej 10, na początku lipca jego średnia wartość dla spółek krajowych wynosiła 25. Teraz średnia wzrosła do 46,3. O ile kilka lat temu do wysokiego C/Z przyczyniała się hossa i ogromny popyt na akcje, o tyle teraz to efekt spadków zysków spółek w ostatnich kwartałach. Tymczasem C/WK dla krajowych spółek w I połowie tego roku utrzymywał się na poziomie nieco niższym niż 1, a teraz średnia wynosi 1,51.

– Wskaźnik cena do wartości księgowej jest znacznie bardziej stabilny. Szczególnie w czasie spadków w okresie bessy łatwiej wyłapać dzięki niemu niedowartościowane spółki – mówi Robert Nejman.

Na większą stabilność C/WK wskazuje też Wojciech Białek, analityk CDM Pekao. Porównując obydwa wskaźniki, zwraca uwagę na spółki, dla których z powodu strat w minionych kwartałach nie można wyznaczyć C/Z, choć ich perspektywy wcale nie dyskwalifikują ich jako interesujących inwestycji.

– Ponieważ zyski są bardzo cykliczne i mogą mocno się zmieniać, wolę bardziej stabilne wskaźniki typu cena do wartości księgowej. Trzeba jednak zrobić zastrzeżenie, że może on pokazać, czy spółka jest droga czy tania, ale w obrębie jednej branży lub sektora – mówi analityk CDM Pekao.

W branży, która wymaga bardzo dużych inwestycji w środki i majątek trwały, bardzo wysoka wartość księgowa spółek może sprawiać, że jej średnie C/WK będzie raczej niższe niż w branży, która takich inwestycji nie wymaga.

– Nie należy porównywać kopalni ze spółką handlującą komputerami – dodaje.

Analitycy podkreślają, że ocena spółek według wskaźników powinna być jednym z wielu elementów przy podejmowaniu decyzji inwestycyjnych.

Na GPW z najniższym średnim C/WK notowane są obecnie spółki z sektora paliwowego (0,83). Wśród samych spółek z najniższym, ale utrzymującym się ponad zerem W/CK notowany jest Wistil (0,15), a najwyższy wskaźnik ma Midas (25,04). Cztery firmy, w tym znajdujące się w upadłości Odlewnie i Krosno, z powodu ujemnej wartości księgowej, mają C/WK na poziomie zero.