Globalizacja wyrwie świat z kryzysu

Czy wzajemne powiązania gospodarcze powodują, że kryzys łatwiej się rozlewa po świecie? Niekoniecznie. Zdaniem części ekonomistów przyczyną kłopotów gospodarczych nie jest globalizacja, ale jej niewystarczający zasięg. Dowód: światowa gospodarka korzysta zaledwie z 10 - 20 procent potencjału, jaki daje globalizacja. Podobnego zdania jest znany profesor ekonomii z Barcelony Pankaj Ghemawat.

Miarą izolacji gospodarczej państw jest m.in. to, że jedynie 10 proc. inwestycji przedsiębiorstw wykracza poza ich granice. Jeszcze gorzej jest z kontaktami obywateli - tylko 2 proc. połączeń telefonicznych ma charakter międzynarodowy. Można by temu zaradzić, likwidując największe przeszkody w międzynarodowej współpracy gospodarczej - jak cła czy różnice w prawie. Pozwoliłoby to na zwiększenie wielkości światowej gospodarki o blisko 5 procent, czyli przeszło trzy biliony dolarów.

Profesor Ghemawat jest autorem interesującego raportu, który powstał zresztą dla globalnej firmy kurierskiej DHL. Pokazuje w nim, w jakim stopniu poszczególne kraje korzystają z dobrodziejstw globalizacji. O tym, w jakim stopniu dany kraj jest w stanie sprzedawać swoje towary na świecie, na ile potrafi wykorzystywać tańszą siłę roboczą w innych regionach i wreszcie - czy potrafi sprzedać sam siebie jako dobra markę - decyduje kilka czynników. Najważniejsze to "głębokość" międzynarodowych powiązań ekonomicznych (i związany z nimi udział handlu zagranicznego i inwestycji zagranicznych w dochodzie narodowym) oraz ich "zasięg" (liczba krajów i regionów świata, z jakimi współpracuje). Najlepiej, gdy państwo osiąga dobre wyniki na obu polach.

Obejmujący 145 państw ranking "powiązań globalnych" otwiera Holandia. To kraj, który dzięki długiej tradycji morskiej oraz dużej liczbie koncernów o zasięgu światowym jest aż 140 razy bardziej powiązany z globalną gospodarką niż zamykający listę Nepal.

Wysokie lokaty zajęły inne bogate, choć małe kraje : Singapur, Irlandia, Szwajcaria i Luksemburg. Wśród dużych państw najwyższe (6.) miejsce zajęła Wielka Brytania. Francja (12. miejsce) znalazła się wyżej niż Niemcy (13.). USA (25.) zajęły niewiele wyższą pozycję od Polski (30.). To w znacznym stopniu konsekwencja ogromnej skali amerykańskiego rynku, któremu łatwiej od mniejszych państw obyć się bez zagranicznych partnerów. Zaskakująco daleka (63.) jest lokata Chin, kraju, który przecież osiąga ogromne nadwyżki w handlu z USA i zachodnią Europą. To sygnał, jak bardzo może jeszcze umocnić się pozycja Państwa Środka w międzynarodowej gospodarce. Na razie pod względem "powiązań globalizacyjnych" ChRL wyprzedza nawet Grecja, Nigeria czy Peru.

Jędrzej Bielecki

jedrzej.bielecki@infor.pl