Jak uzyskać dotację PARP na szkolenia pracowników

O dotacje szkoleniowe PARP przedsiębiorcy mogą się ubiegać samodzielnie lub w ich imieniu wniosek o dofinansowanie mogą złożyć firmy szkoleniowe lub doradcze. Warunkiem przyznania dotacji jest napisanie projektu szkoleniowego w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (Poddziałanie 2.1.1 PO KL - Rozwój kapitału ludzkiego w przedsiębiorstwach). Do dyspozycji firm w latach 2007-2013 jest prawie 374 mln euro na szkolenia. Do końca okresu realizacji Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki PARP zaplanowała wsparcie 60 tys. przedsiębiorstw oraz podniesienie kwalifikacji 350 tys. pracowników firm, w tym 70 tys. osób w wieku powyżej 50 roku życia.

Przedsiębiorstwa chcące szkolić swoich pracowników mogą realizować tzw. ponadregionalne projekty szkoleń zamkniętych. Taki projekt powinien być przygotowany na potrzeby konkretnego przedsiębiorstwa i wynikać z indywidualnej strategii rozwoju firmy dotyczącej zasobów ludzkich. Przedsiębiorca ubiegający się o dotację musi mieć siedzibę na terenie Polski i prowadzić działalność o charakterze ponadregionalnym. PAPR uznaje, że firma działa ponadregionalnie, jeśli posiada struktury organizacyjne co najmniej w dwóch województwach. Przez strukturę organizacyjną PARP rozumie przedstawicielstwa, filie, oddziały. Jednocześnie uczestnicy szkoleń muszą wykonywać pracę co najmniej w dwóch województwach, przy czym liczba osób objętych wsparciem z danego województwa nie może przekroczyć 90 proc. ogółu uczestników szkoleń. W przypadku grupy przedsiębiorstw warunek ponadregionalności jest spełniony, jeżeli przedsiębiorstwa mają siedziby lub struktury organizacyjne co najmniej w dwóch województwach.

O dofinansowanie szkoleń w PARP nie mogą się ubiegać:

● przedsiębiorcy skazani prawomocnym wyrokiem za przestępstwo składania fałszywych zeznań, przekupstwa, przeciwko mieniu, wiarygodności dokumentów, obrotowi pieniędzmi i papierami wartościowymi, obrotowi gospodarczemu, systemowi bankowemu, za przestępstwo karne skarbowe albo inne związane z wykonywaniem działalności gospodarczej lub popełnione w celu osiągnięcia korzyści majątkowych;

● podmiot, niebędący osobą fizyczną, w którym osoba będąca członkiem jego organów zarządzających bądź wspólnikiem została skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwa, o których mowa w pkt 1;

● przedsiębiorcy, którzy:

- posiadają zaległości z tytułu należności publicznoprawnych,

- pozostają pod zarządem komisarycznym bądź znajdują się w toku likwidacji, postępowania upadłościowego,

- w okresie trzech lat przed złożeniem wniosku o udzielenie wsparcia naruszyli w istotny sposób umowę zawartą z PARP,

- wykorzystali środki dotacji rozwojowej niezgodnie z przeznaczeniem.

Część wydatków na szkolenia musi ponieść przedsiębiorca. Wysokość wymaganego wkładu własnego zależy od wielkości przedsiębiorstwa oraz typu szkoleń. W przypadku szkoleń ogólnych małe firmy mogą liczyć na 80 proc. dopłaty, średnie na 70 proc., a duże na 60 proc. Resztę kosztów szkoleń muszą ponieść same. Budżet średniej wielkości projektu szkoleniowego wynosi około 2 mln zł. Oznacza to, że przedsiębiorca zatrudniający do 250 osób powinien dopłacić do szkoleń swoich pracowników 60 tys. zł. Jeśli ma status dużego przedsiębiorstwa, to jego wkład własny wyniesie 80 tys. zł. W przypadku szkoleń specjalistycznych zaangażowanie finansowe wymagane od firm jest jeszcze wyższe. Duże przedsiębiorstwa finansują 75 proc., średnie - 65 proc., a małe firmy - 55 proc. kosztów szkoleń. Zgodnie z art. 38 pkt 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z 6 sierpnia 2008 r., uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeń blokowych), szkolenie specjalistyczne polega na przekazywaniu wiedzy bezpośrednio związanej z obecnym lub przyszłym stanowiskiem pracy pracownika w danym przedsiębiorstwie oraz na przekazywaniu umiejętności, których wykorzystanie w innym przedsiębiorstwie jest niemożliwe. Z kolei szkolenie ogólne polega na przekazywaniu wiedzy, która nie jest wyłącznie lub głównie związana z obecnym lub przyszłym stanowiskiem pracy oraz uczeniu umiejętności, które można wykorzystać w innym przedsiębiorstwie lub innym obszarze zatrudnienia. W przypadku gdy nie można jednoznacznie zakwalifikować szkolenia jako ogólne lub specjalistyczne, PARP przyjmuje poziom dofinansowania jak dla szkolenia specjalistycznego.

Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości dopuszcza możliwość rozliczenia wkładu własnego czasem pracy uczestników szkoleń, jeśli są one organizowane w czasie pracy. W przypadku szkoleń e-learningowych i doradztwa jedyną formą wniesienia wkładu własnego jest wkład pieniężny.

Wkład własny przedsiębiorcy może być zmniejszony o 10 punktów procentowych (jednak nie może być mniejszy niż 20 proc. wartości projektu), jeśli uczestnikami szkoleń są pracownicy znajdujący się w szczególnie trudnej sytuacji lub osoby niepełnosprawne. Pomoc publiczna udzielona jednemu przedsiębiorcy nie może przekroczyć w ramach jednego projektu równowartości w złotych 2 mln euro obliczonej według średniego kursu NBP z dnia udzielenia pomocy.

W ramach projektu mogą być realizowane także usługi doradcze. PARP nie udziela jednak wsparcia tylko na doradztwo. Aby projekt mógł otrzymać dofinansowanie, usługi te muszą być powiązane ze szkoleniami. Wydatki na doradztwo są objęte pomocą publiczną doradczą i mogą być dofinansowane przez PARP do wysokości 50 proc. Pomoc finansowa na wydatki związane z usługami doradczymi dla dużych przedsiębiorców lub ich pracowników stanowi dla tych przedsiębiorców tzw. pomoc de minimis. Może być ona udzielona przedsiębiorcy, pod warunkiem że łącznie z inną pomocą de minimis, otrzymaną w danym roku oraz w ciągu dwóch poprzedzających go lat podatkowych z różnych źródeł i w różnych formach, nie przekroczy kwoty 200 tys. euro, a w przypadku podmiotu prowadzącego działalność w sektorze transportu drogowego - 100 tys. euro.

Minimalna dotacja na projekt zamknięty, o którą można się ubiegać w PARP, wynosi 400 tys. zł, maksymalna zaś 15 mln zł. W ramach projektu można sfinansować wydatki na: szkolenia, doradztwo, inwestycje (tylko w ograniczonym zakresie, w ramach tzw. cross-financingu) oraz wydatki ogólne. Przedsiębiorca może sfinansować w szczególności wydatki na wynagrodzenia osób prowadzących szkolenie oraz przygotowujących merytorycznie materiały szkoleniowe i doradcze wraz ze wszystkimi kosztami zatrudnienia personelu (np. składkami na ubezpieczenia społeczne, zaliczką na podatek dochodowy, składkami na Fundusz Pracy oraz odpisami na zakładowy fundusz świadczeń socjalnych), wydatki na: zakup usług szkoleniowych, podróże, zakwaterowanie i wyżywienie osób prowadzących szkolenia oraz ich uczestników, wynajęcie sal, tłumaczenia oraz pokrycie kosztów opłat z tytułu egzaminów zewnętrznych. Ze środków dotacji można sfinansować usługi świadczone przez doradców zewnętrznych. Do wydatków kwalifikowalnych nie zalicza się natomiast kosztu zakupu usług doradczych, które stanowią element stałej lub okresowej działalności przedsiębiorcy, np. usług doradztwa podatkowego czy prawniczego.

W Programie Operacyjnym Kapitał Ludzki realizowane są tzw. projekty miękkie, czyli nieinwestycyjne. Jednak w ramach tzw. cross-financingu (finansowania krzyżowego) jest możliwe sfinansowanie wydatków inwestycyjnych, które są niezbędne do realizacji projektu szkoleniowego. Z dotacji można np. pokryć koszty adaptacji budynków, pomieszczeń i miejsc pracy, w których odbywa się szkolenie na potrzeby osób niepełnosprawnych. Wydatki poniesione na inwestycje w ramach cross-financingu nie mogą stanowić więcej niż 10 proc. całkowitego budżetu projektu. Do ogólnych wydatków kwalifikowalnych zalicza się wydatki na: rekrutację uczestników projektu, promocję projektu, badania i analizy, zarządzanie i obsługę projektu.

Ze środków dotacji nie można sfinansować: składek na PFRON, VAT, zakupu nieruchomości, gruntu oraz infrastruktury, zakupu sprzętu, mebli oraz pojazdów, z wyjątkiem wydatków w ramach cross-finnancingu, a także związanych z przygotowaniem wniosku o dofinansowanie projektu.

Maksymalny okres realizacji projektu wynosi 24 miesiące. Projekt, którego planowana realizacja ma trwać nawet o jeden dzień dłużej niż 24 miesiące kalendarzowe, jest odrzucany na etapie oceny formalnej. Jednocześnie planowana data rozpoczęcia projektu nie może być późniejsza niż 6 miesięcy od ostatniego dnia składania wniosków o dofinansowanie. Uczestnikami szkoleń i doradztwa finansowanych przez PARP mogą być tylko pracownicy wydelegowani przez swoich pracodawców oraz osoby prowadzące działalność gospodarczą. Elementem obowiązkowym każdego projektu musi być moduł szkoleniowy lub doradczy kierowany do kadry zarządzającej przedsiębiorstwa, dotyczący zarządzania wiekiem, oraz opracowanie strategii zarządzania wiekiem w firmie, jeżeli nie posiada ona takiej strategii. Moduł ten ma być skierowany do kadry zarządzającej przedsiębiorcy, ale nie jest wskazane, jakiego szczebla ma być ta kadra. Projekty nieuwzględniające tego elementu są odrzucane już na etapie oceny formalnej.

Projekt szkoleń musi spełniać kryterium tzw. efektu zachęty. W przypadku mikro, małych i średnich przedsiębiorstw uznaje się, że efekt zachęty występuje, gdy wniosek o dofinansowanie złożono przed rozpoczęciem realizacji projektu. W przypadku dużych przedsiębiorstw, oprócz spełnienia powyższego warunku, efekt zachęty wystąpi, jeśli dzięki przyznanemu dofinansowaniu:

● rozmiar działań podjętych w projekcie zostanie znacząco zwiększony lub

● zasięg projektu zostanie znacząco rozszerzony, lub

● całkowita kwota wydana przez przedsiębiorcę na projekt zostanie znacząco zwiększona, lub

● nastąpi znaczne przyspieszenie realizacji projektu.

Dla spełnienia efektu zachęty wystarczające jest wystąpienie co najmniej jednego z powyższych warunków. Powinna to potwierdzać dokumentacja przygotowana przez przedsiębiorcę, który powinien sporządzić wewnętrzną analizę wykonalności przewidywanych działań szkoleniowo-doradczych na wypadek otrzymania pomocy lub bez jej udziału. Taki dokument należy sporządzić przed złożeniem wniosku o dofinansowanie. Analiza powinna być wykorzystana w opisie wniosku o dofinansowanie. Przedsiębiorca powinien zapewnić organom kontrolnym prawo wglądu do tego dokumentu.

Każdy projekt szkoleniowy składany w konkursie PARP powinien też zawierać elementy wartości dodanej, takie jak innowacyjność podejścia, zastosowanie rozwiązań mogących stanowić wzór przy opracowywaniu następnych projektów, promowanie osób niepełnosprawnych, dostarczenie usług, które byłyby nieosiągalne bez wsparcia Europejskiego Funduszu Społecznego.

Z funduszy unijnych można sfinansować niemal wszystkie szkolenia wynikające z potrzeb przedsiębiorstwa. Koszty w znacznym stopniu są pokrywane ze środków europejskich

PARP ogłosi w marcu konkurs, w którym przyzna dotacje na projekty tzw. szkoleń zamkniętych. Zgodnie z projektem wytycznych PARP dla projektodawców zmienią się zasady ubiegania się o dofinansowanie. Mają one polegać na tym, że:

● jedna instytucja będzie mogła złożyć w konkursie maksymalnie trzy wnioski o dofinansowanie,

● bezpośredni odbiorca pomocy szkoleniowej musi być partnerem lub liderem w projekcie (dotychczas nie było takiego formalnego wymogu),

● PARP rezygnuje z badania kondycji finansowej przedsiębiorców ubiegających się o dofinansowanie,

● wniosek musi być zgodny z tzw. standardem minimum dotyczącym zasady równych szans kobiet i mężczyzn,

● przedsiębiorca będzie musiał w ramach projektu przeprowadzić badanie stopnia osiąganych rezultatów projektu w odniesieniu do wiedzy, kompetencji, umiejętności i postaw uczestników,

● PARP przyzna preferencje projektom adresowanym w całości do pracowników sektora MSP,

● Podobnie jak w 2009 roku PARP będzie promować projekty kierowane do starszych pracowników, jednak obniży próg procentowego udziału osób w wieku 45+ w szkoleniach, niezbędny do uzyskania dodatkowych punktów.

- podmiot (przedsiębiorca lub działająca w jego imieniu firma szkoleniowa), który składa do instytucji wdrażającej wniosek o dofinansowanie realizacji projektu.

- podmiot korzystający docelowo z wdrażanej pomocy unijnej, np. osoba biorąca udział w szkoleniu.

- podmiot prowadzący działalność gospodarczą, który otrzymał pomoc publiczną.

- jednostka, której Instytucja Zarządzająca (IZ) przekazała część uprawnień. Do zadań IP należy m.in. zagwarantowanie prawidłowości operacji finansowych, przedkładanie i potwierdzanie wniosków o płatność do IZ, przygotowanie rocznej prognozy wydatków oraz rocznego raportu o nieprawidłowościach w realizacji programu. Dla Poddziałania 2.1.1 Instytucją Pośredniczącą jest Departament Wdrażania EFS w Ministerstwie Pracy i Polityki Społecznej.

- jednostka odpowiedzialna za zlecanie beneficjentom realizacji projektów i przyznająca pomoc finansową. Do obowiązków IP II należy ogłaszanie konkursów, ocena formalna wniosków, podpisywanie umów z projektodawcami, monitorowanie realizacji projektów, przedkładanie wniosków o płatność i sprawozdań z realizacji działania instytucji pośredniczącej. IP II w przypadku Poddziałania 2.1.1 PO KL jest PARP.

- instytucja wyznaczona przez państwo członkowskie odpowiedzialna za zarządzanie programem operacyjnym. W przypadku Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki funkcję tę pełni Departament Zarządzania EFS w Ministerstwie Rozwoju Regionalnego.

- pracownik, który w dniu rozpoczęcia szkolenia spełnia jeden z następujących warunków: pozostaje bez stałego zatrudnienia za wynagrodzeniem przez okres ostatnich 6 miesięcy; nie ma wykształcenia ponadgimnazjalnego lub zawodowego; ukończył 50 rok życia; jest osobą samotnie wychowującą co najmniej jedno dziecko; wykonuje prace w branży lub zawodzie, w którym różnica pomiędzy liczbą zatrudnionych kobiet i mężczyzn jest co najmniej 25 proc. wyższa niż przeciętna różnica tych liczb we wszystkich sektorach gospodarki, lub jest członkiem mniejszości etnicznej.

Beata Lisowska

beata.lisowska@infor.pl

Wytyczne dla projektodawców ubiegających się o dofinansowanie projektu w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (ponadregionalne projekty zamknięte), wydane na podstawie ustawy z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 84, poz. 712).