Dominika Bychawska-Siniarska

W 2018 r. Helsińska Fundacja Praw Człowieka przeprowadziła monitoring ksenofobicznej mowy nienawiści w internecie. Konkluzją raportu była obserwacja, że mowa nienawiści koncentruje się wokół pewnych ognisk, takich jak profile kontrowersyjnych polityków na Facebooku. „Ściany nienawiści”, choć zidentyfikowane w trakcie monitoringu, funkcjonują nadal, a nowe treści niezgodne z prawem są do nich regularnie dodawane.

1 sierpnia 2021 r. wszedł w życie protokół nr 15 do Europejskiej konwencji praw człowieka, po ratyfikacji przez wszystkie państwa członkowskie. Wprowadza on wiele proceduralnych zmian, które mają wpływ na skarżących i ich pełnomocników oraz na sam proces wnoszenia skarg do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Protokół nr 15 do konwencji został przyjęty przez Komitet Ministrów Rady Europy w Strasburgu 16 maja 2013 r., a następnie otwarty do podpisu i ratyfikacji przez państwa członkowskie 24 czerwca 2013 r.

25 maja 2021 r. Wielka Izba Europejskiego Trybunału Praw Człowieka wydała oczekiwany wyrok w sprawie Big Brother Watch i inni przeciwko Zjednoczonemu Królestwu (skarga nr 58170/13). Do tej pory ETPC wydał wiele wyroków związanych z kontrolą operacyjną. Sprawa Wielkiego Brata jest jedną z pierwszych, które odnoszą się do systemów masowej inwigilacji. Wyrok jest pyrrusowym zwycięstwem obrońców prawa do prywatności. Chociaż stwierdza naruszenie art. 8 konwencji, otwiera przy tym możliwość stosowania masowej inwigilacji przez państwa członkowskie.

Przyczynkiem do wyroku z 18 maja 2021 r. w sprawie Valdis Fjolnisdottir p. Islandii była skarga (nr 71552/17) pary próbującej przepisać kalifornijski akt urodzenia dziecka z surogacji. Dziecko zostało urodzone z surogacji w Kalifornii i tamtejszy urząd wydał mu akt urodzenia, w którym rodzicami byli skarżący. Islandzki urząd stanu cywilnego wydał jednak decyzję odmowną, która następnie została utrzymana przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych.

Europejski Trybunał Praw Człowieka na kanwie sprawy Hurbain p. Belgii (skarga nr 57292) miał okazję doprecyzować kolejny standard odnoszący się do obowiązków wydawców w związku z internetowymi archiwami gazet. Wyrok ten daje konkretne wytyczne wydawcom co do sposobu anonimizacji treści.