uczniowie

Wielka rewolucja w polskim systemie oświaty staje się faktem. Sejm przegłosował nową ustawę o prawach i obowiązkach uczniów przygotowaną przez MEN. Przepisy, które teraz trafią do Senatu, całkowicie zmienią codzienność w szkolnictwie – od uproszczonego systemu kar, aż po rewolucję w usprawiedliwianiu nieobecności. Co dokładnie zakłada reforma i od kiedy wejdzie w życie?

Większość egzaminatorów maturalnych robi wszystko, żeby pomóc uczniowi zdobyć punkty - mówi DGP Bartłomiej Rosiak, nauczyciel j. polskiego, wykładowca Akademii Humanistyczno-Ekonomicznej w Łodzi, lider zespołu polonistycznego Więcej niż Matura, egzaminator maturalny.

Projekt ustawy o prawach i obowiązkach ucznia ma wzmocnić ochronę dzieci i młodzieży w szkołach. Zdaniem Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Kadry Kierowniczej Oświaty nowe przepisy mogą jednak doprowadzić do nadmiernej biurokracji i zamienić szkołę w "salę sądową". – Projekt wymaga tak głębokiej przebudowy, że należałoby go wycofać i napisać od nowa – mówi DGP Marek Pleśniar, szef OSKKO.

Choć projekt ustawy o prawach i obowiązkach ucznia spotkał się z ostrą krytyką środowiska oświatowego, MEN konsekwentnie prowadzi prace nad nowymi regulacjami. – Środowisko edukacyjne obawia się, że po wejściu nowych przepisów pojawi się wyraźna dysproporcja: uczniowie będą mogli formalnie korzystać z pomocy rzecznika, a nauczyciel zostanie sam – mówi DGP dr Iga Kazimierczyk.

Ministerstwo edukacji narodowej chce doprecyzować przepisy dotyczące egzaminów klasyfikacyjnych w szkołach. Projektowane regulacje mogą definitywnie zakończyć spór o dopuszczalność egzaminów online w edukacji domowej.

Egzamin ósmoklasisty, czyli tzw. "mała matura" ma kluczowe znaczenie w procesie rekrutacji do szkół ponadpodstawowych. W teorii ma wyrównywać szanse, w praktyce - jak wskazują eksperci - ujawnia nierówności edukacyjne.

Ministerstwo edukacji utrzymuje obowiązujące zasady dotyczące prac domowych w szkołach podstawowych. Politycy zarówno z ugrupowań koalicyjnych, jak i opozycyjnych uważają jednak, że resort powinien zmodyfikować przepisy wdrożone w kwietniu 2024 r.

Wiceminister edukacji Katarzyna Lubnauer oświadczyła, że zasady dotyczące zadań domowych w szkołach podstawowych pozostaną bez zmian. - Wygląda na to, że państwo samo tworzy problemy, których później nie potrafi rozwiązać - komentuje prof. Roman Leppert z Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy, członek Komitetu Nauk Pedagogicznych PAN.

Dostęp do edukacji dla uczniów z niepełnosprawnościami w Polsce wciąż napotyka poważne bariery systemowe, wskazuje raport Rzecznika Praw Obywatelskich. Dokument pokazuje, że jednym z kluczowych problemów pozostaje organizacja transportu do szkół i placówek edukacyjnych.

- Nauczyciele korzystają już dziś z różnych form wsparcia – przede wszystkim związków zawodowych – a jako osoby dorosłe mają możliwość samodzielnego dochodzenia swoich praw - mówi DGP Kacper Lawera, dyrektor departamentu komunikacji Ministerstwa Edukacji Narodowej, przewodniczący zespołu ds. praw i obowiązków ucznia w MEN.

Szokujące nagranie z poznańskiej szkoły obiegło media społecznościowe. Na wideo słychać wulgarne wyzwiska nauczyciela skierowane do uczniów, co wywołało natychmiastową reakcję dyrekcji i zapowiedź kar dyscyplinarnych. Jednak gdy sprawa wydawała się przesądzona, nastąpił nagły zwrot akcji. Czy prawda o incydencie jest zupełnie inna, niż sugeruje dwuminutowy film?

Przekonanie na temat poziomu własnej wiedzy cyfrowej młodych nie idzie w parze z rezultatami testów - wynika z badania "EU Kids Online 2026". - Edukacja medialna powinna być wspólną odpowiedzialnością różnych środowisk, również rodziców - mówi DGP prof. Łukasz Tomczyk z Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Aktualnie sposób finansowania zadań oświatowych jest powiązany ze swobodą samorządów w kształtowaniu polityki oświatowej na swoim terenie. W każdym samorządzie faktyczne skutki realizacji tych zadań są efektem samodzielnego stosowania przepisów. Z tego względu kwestie rozliczeń dotacji nie są monitorowane przez resort edukacji – przekonuje w swoim stanowisku Henryk Kiepura, wiceminister edukacji.

Wojewodowie nie będą delegować kuratorom oświaty obowiązków związanych z ustalaniem składu orzekającego w postępowaniach o naruszenia dyscyplinarne. Decyzje w sprawie nauczycieli będą zapadać szybciej i bezstronnie.

Arkusze próbnych egzaminów maturalnych krążyły w sieci przed ich oficjalnym udostępnieniem. Centralna Komisja Egzaminacyjna (CKE) wyjaśnia, dlaczego nie będzie interweniować w sprawie przecieków.

Ministra edukacji Barbara Nowacka podpisała rozporządzenie w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych. Ma ono na celu poprawę dostępu do oferowanego przez poradnie wsparcia.