recenzja książki

Graeme Macrae Burnet zadaje pytania fundamentalne także dla nas, ludzi żyjących w kulturze terapeutycznej i psychiatrycznie silnie zmedykalizowanej.

Na początku lat 80. XVI w. ruszyła śledcza maszyna biurokratyczna. A nie był to dobry moment dla domorosłych heretyków.

To zarazem próba odczarowania oświecenia i zaczarowania go ponownie, ale na innych warunkach

Nie znajdują tu zastosowania europejskie rozróżnienia na religię intelektualną i ludową, na „prawdziwą” wiarę i postreligijne dobieranie sobie à la carte tego, co się komu podoba z rynkowej oferty metafizycznej.

„Wallace i Gromit” to znany angielski film animowany o przygodach pana i jego psa. Ten drugi w jednym z odcinków czyta książkę pt. „Astrofizyka dla psów”. Co jest najlepszym dowodem na jego wielką inteligencję.

Naprawdę ciekawa książka, te „Kulisy PiS” Kamila Dziubki. Składa się z wypowiedzi pisowców udzielonych anonimowo, a ciekawa jest dlatego, że rozmówcy upuszczają pary i najeżdżają na ten swój PiS dość mocno. Poza wszystkim innym jest ona dowodem na to, że nie całkiem jeszcze żyjemy w omnipotentnej dyktaturze. 

Pod koniec ubiegłej dekady w redakcji, z którą byłem wówczas związany, ogłosiliśmy akcję: „Przemoc w pracy”. Chcieliśmy, by czytelnicy podzielili się doświadczeniami. Odzew był ogromny – akcja pokazała, że Polkom oraz Polakom nie jest dobrze w ich miejscach zatrudnienia, gdzie co dnia spędzają długie godziny.

Po paru latach przerwy futurologia ponownie stała się modna. Trwa właśnie szał na sztuczną inteligencję zaklętą w ChatGPT (i jemu podobne programy). Ale to minie. Pozostaną z nami jednak dalece poważniejsze pytania związane z rozwojem nauki. 

Żołnierzy idących spod Lenino na Berlin za komuny uważano za jedynie słusznych bohaterów II wojny światowej. Po 1989 r. wahadło wychyliło się w drugą stronę. Piotr Korczyński próbuje przywrócić rzeczom właściwą miarę.

Wydaje mi się, że przez kilka naście lat recenzowania w tym miejscu książek ekonomiczno-biznesowych przez moje ręce przeszło przynajmniej kilkanaście poradników spod znaku „jak zdobyć finansową niezależność?”. Za każdym razem, gdy widzę taką nowość, nasuwa mi się nieznośne pytanie, od którego nie potrafię uciec. Brzmi ono: dlaczego? 

Żyjemy w świecie, w którym nie da się wyznaczyć wyraźnej linii między demokracją a jej brakiem. Bo demokracja to nie tylko ideał, do którego należy dążyć. To też bardzo często użyteczna pałka, którą można walić politycznych przeciwników. Klasyczna już dziś książka Joshuy Kurlantzicka przekonująco o tym przypomina.

„Uratuj kotka” w jakimś sensie nie odbiega zbyt daleko od narracji właściwej książkom kucharskim: w tym momencie zrób to, parę stron dalej tamto, trzymaj się receptury, a nie wyjdzie ci zakalec.

Jest typ książek, które można określić słowem „cegły”. I nie piszę tego prześmiewczo. Bo cegły mają wiele zalet. Najważniejsza z nich jest taka, że są grube. Sześćset albo siedemset stron. Jest co wziąć do ręki. Albo co poprzewijać na ekranie. Gruba książka jest też jak pewnego rodzaju obietnica: daje nadzieję na wyczerpujące ujęcie tematu. Na to, że zaproponuje nam pewien sposób spojrzenia na świat. Przyjmiemy go albo odrzucimy. Nieważne. Ważne, że dostaniemy możliwość wyboru. Z cegłą jest też tak, że można się z nią dłużej przyjaźnić. Nie przemknie szybko, by zaraz popaść w zapomnienie. Cegła spocznie obok nas na dłużej. Może nawet pozwoli się sobą znudzić. W świecie szybkości i nadmiaru wyboru to ważne cechy pozwalające się wyróżnić. I jeszcze jeden powód. Mam wrażenie, że jest w wielu z nas (czytelników) potrzeba odkrycia mistrzów w starym stylu. Intelektualistów, którzy zaproponują szerokie ujęcie tematu. Którzy mówią: „Świat jest skomplikowany. Ale nie bójcie się, ja wam pomogę. Poprowadzę. Posłużę radą. Wskażę kierunek”.

Błądzenie w świecie „Zniknięć” przypomina trochę wędrówkę głównego bohatera przez tajemniczy Gmach w „Pamiętniku znalezionym w wannie” Stanisława Lema, gdzie wszystko – każda litera, paproszek, grymas – może być szyfrem wymagającym złamania

Jednym z zaniedbań tej kolumny w roku 2022 był brak recenzji książki Grzegorza Konata o wielkim polskim ekonomiście Tadeuszu Kowaliku. Proszę pozwolić, że naprawię to w pierwszym tekście roku 2023.

Tego, że rok 2022 był bardzo stresujący, nikomu przypominać nie trzeba. Turbulencje ostatnich miesięcy sprawiły, że niejeden z nas zapomniał już, że i poprzednie lata do spokojnych nie należały. W obliczu takiego nagromadzenia zbiorowych frustracji oraz emocji nie dziwi, że na rynku wydawniczym pojawia się coraz więcej „publicznych terapeutów”. Mówiąc nowocześnie - coachów, zaś tradycyjnie - filozofów. Zbiorczo rzecz ujmując - autorów, którzy dzielą się z czytelnikami pomysłami na przetrwanie, gdy wokół wszystko się chwieje.

Gdynia miała być potwierdzeniem sprawności młodego państwa i skoku cywilizacyjnego. Jednak nowoczesne miasto z marzeń nie powstawało nowocześnie, jak głosi mit stworzony przez przedwojenną propagandę. W swojej najnowszej książce Grzegorz Piątek dekonstruuje mit i pokazuje Gdynię jako miasto kontrastów. Białą i czarną.

Trudno zrozumieć to, że w przededniu 100. rocznicy zabójstwa Gabriela Narutowicza niewielką uwagę poświęca się procesowi, który II RP zaprowadził – jak pisała Dąbrowska – do „ziejącej mrokiem pieczary śmiercionośnego bazyliszka”.

U Rafała Ziemkiewicza lubię to, co u dobrego piłkarza. Taki nie biega za czterech, zaś momentami drepcze na ewidentnym spalonym. Ale jak przychodzi co do czego, wie, kiedy przejąć piłkę. Oraz jak zostawić ze sobą wszystkich obrońców. Książka „Wielka Polska” z pozoru jest na temat po stokroć obgadany. Czyli o Polsce silnej, bezpiecznej i może nawet (czemu nie) mocarstwowej. Wiadomo: jedni o tym marzą, a inni z tego szydzą. Nudy. A jednak nie. Ta książka wybija się ponad jałowy spór. A to dlatego, że Ziemkiewicz - jak dobry piłkarz - ma wyśmienite wyczucie czasu.