praworządność

W środowym zamkniętym posiedzeniu Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej padły słowa, które mogą zwiastować przełom. Wniosek o postawienie Adama Glapińskiego, prezesa NBP, przed Trybunałem Stanu spełnia wymogi formalne. Jaki będzie kolejny ruch marszałka Sejmu wobec zarzutów dotyczących rzekomego naruszania przez prezesa NBP konstytucji i ustaw?

Na straży praworządności w Polsce powinny stać nie tylko sądy, ale także społeczeństwo obywatelskie i wolne media. To prawdziwe filary liberalnej demokracji - powiedział w poniedziałek w Brukseli minister ds. Unii Europejskiej Adam Szłapka.

Uzdrowienie Krajowej Rady Sądownictwa jest kluczowe dla kontynuowania procesu przywracania praworządności w Polsce – ocenił w piątek minister sprawiedliwości Adam Bodnar, komentując poparcie przez Senat nowelizacji ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa wraz z poprawkami.

Minister sprawiedliwości Adam Bodnar zadeklarował, że rząd chce zakończyć z nadużywaniem stosowania tymczasowego aresztowania. Nie będzie można decydować o tym środku zapobiegawczym jedynie ze względu na grożącą podejrzanemu surową karę, a maksymalny okres aresztowania nie powinien przekraczać np. 2-3 lat – to niektóre z propozycji.

Minister sprawiedliwości Adam Bodnar podziękował międzynarodowej społeczności sędziowskiej za wsparcie w walce o niezawisły wymiar sprawiedliwości w Polsce w ubiegłych latach. Powiedział też, że w trosce o praworządność przyjął strategię ograniczania swoich praw jako ministra sprawiedliwości.

Minister sprawiedliwości na zebraniu sędziów ze stowarzyszenia Iustitia powiedział, że środowisko prawnicze może rozważyć powołanie mechanizmu a'la komisja prawdy, by uwikłani w łamanie praworządności mogli się przed nią "wytłumaczyć i prosić o przebaczenie".

Minister sprawiedliwości Adam Bodnar w piątek weźmie udział w sesji plenarnej Komisji Weneckiej (KW), organu doradczego Rady Europy do spraw prawa konstytucyjnego. W programie obrad w Wenecji zapisano wymianę opinii z szefem resortu na temat praworządności w Polsce. Przewidziano też wystąpienie Bodnara na forum Komisji.

Po niemal trzech miesiącach sprawowania władzy przez KO, Trzecią Drogę i Lewicę postanowiliśmy zapytać respondentów, jak oceniają sytuację w wymiarze sprawiedliwości. Właśnie z postulatem jego naprawy – w ramach procesu przywracania praworządności – szła w kampanii parlamentarnej cała ówczesna opozycja.

Polska przedstawiła plan, który ma doprowadzić do zakończenia prowadzonej przez Komisję Europejską od 2017 r. procedury z art. 7 traktatu o UE. Bruksela zareagowała entuzjastycznie, a horyzontem zamknięcia procedury jest połowa tego roku.

Musi istnieć jakiś sposób, by pomijać problematyczne państwa. To lekcja, której nauczyły UE potyczki z Polską i Węgrami. Z Ireneuszem Pawłem Karolewskim rozmawia Emilia Świętochowska.

Jedni politycy twierdzą, że za ich rządów była praworządność, drudzy przeciwnie, że teraz dopiero trzeba ją przywracać, ale nie iść przy tym na kompromisy. To świetnie brzmi, ale jest niewykonalne. - mówi Wojciech Szafrański, doktor habilitowany nauk prawnych, profesor Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Opiniami prawników nie zmienimy ustawy, bo opinie prawa nie tworzą. A to, co obowiązuje, winno być respektowane. Na tym opiera się państwo – mówi Ryszard Piotrowski, dr hab. nauk prawnych, profesor UW, konstytucjonalista. 

Czy odbudowa państwa prawa jest możliwa?

Skład orzekający Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego RP nie jest niezawisłym i bezstronnym sądem ustanowionym uprzednio na mocy ustawy, w konsekwencji Trybunał Sprawiedliwości UE nie bada co do istoty pytań prejudycjalnych przedstawionych przez ten organ - czytamy w czwartkowym wyroku TSUE.

Premier Donald Tusk przed wylotem na szczyt w Brukseli UE – Bałkany Zachodnie podpisał zarządzenie w sprawie międzyresortowego zespołu ds. przywracania praworządności. W jego skład wejdą oprócz przedstawicieli Ministerstwa Sprawiedliwości, także przedstawiciele MSZ, Ministerstwa do Spraw UE oraz Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej 

Kryzys w wymiarze sprawiedliwości spowodowany dopuszczeniem do orzekania sędziów dublerów w Trybunale Konstytucyjnym, wyborem członków Krajowej Rady Sądownictwa oraz powoływaniem sędziów w sposób, który jest kwestionowany w orzecznictwie europejskich trybunałów jest tak ogromny, że wśród prawników zaczyna dominować przekonanie o konieczności jego zażegnania ekstraordynaryjnymi środkami. O tym, co trzeba zrobić i z jakimi ograniczeniami konstytucyjnymi należy się liczyć, dyskutowano w piątek podczas zorganizowanej przez Naczelną Radę Adwokacką i Uniwersytet Warszawski konferencji „Wymiar sprawiedliwości w Polsce – perspektywa na najbliższą przyszłość”.

W środowiskach prawniczych już od pewnego czasu były prowadzone rozważania na temat tego, jak przywrócić praworządność i odbudować sądownictwo po okresie ośmiu lat rządów PiS. Wynik niedawnych wyborów parlamentarnych pozwala wierzyć, że, pomimo obiektywnych trudności wynikających choćby z ryzyka aktywnego korzystania przez prezydenta z prawa weta, proces, o którym dotychczas jedynie dyskutowano, stanie się rzeczywistością. W tym kontekście jednym z podstawowych wyzwań, jakie staną przed nowymi władzami, będzie konieczność rozwiązania problemu powołań sędziów na wniosek tzw. neo-KRS.