gmina

Gospodarka finansowa jednostek samorządu terytorialnego zawsze budzi wiele pytań i wątpliwości - i zapewne tak pozostanie. Po części jest to spowodowane wysokim stopniem sformalizowania regulacji prawnych. Po części zaś na problemy interpretacyjne wpływają także zmienność prawa oraz niejednolitość oceny różnych aspektów finansowych przez organy nadzoru i kontroli, czyli przede wszystkim regionalne izby obrachunkowe. W ramach niniejszego opracowania w sposób przekrojowy przedstawiamy (w formie pytań i odpowiedzi) rozwiązania wybranych problemów jednostek samorządu terytorialnego, które mogą wystąpić w perspektywie zarówno roku budżetowego, jak i dłuższej. Dotyczą one różnych kwestii, m.in. zaciągania zobowiązań, legalności wydatków, przygotowania uchwały budżetowej na kolejny rok itp. Poradnik będzie zatem przydatny nie tylko teraz, pod koniec roku kalendarzowego, gdy trwają przygotowania do przyjęcia uchwał budżetowych na 2023 r., lecz także może być użyteczny w trakcie całego roku budżetowego. Oczywiście przedstawione przykłady różnych aspektów gospodarowania publicznymi środkami samorządowymi stanowią tylko namiastkę narastających rokrocznie problemów związanych z wydatkowaniem środków publicznych czy z zaciąganiem zobowiązań. W rozwiązywaniu tych problemów szczególna rola przypada regionalnym izbom obrachunkowym. Wykonują one wiele zadań w zakresie kontroli i nadzoru nad działalnością samorządów, ale mają również zadania o charakterze informacyjnym, instruktażowym oraz szkoleniowym, o czym stanowi art. 1 ust. 4 ustawy z 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 1668). Dlatego szukając odpowiedzi na pytania dotyczące różnych zagadnień, sięgnęliśmy po dorobek regionalnych izb obrachunkowych i sądów.

Wójt gminy polecił ustalić wykaz wydatków niewygasających w 2023 r. Chodzi m.in. o wydatki związane z pomocą obywatelom Ukrainy. Czy można ustalić dowolny termin dokonania takich wydatków?

Gmina chce poprawić kontrolę nad działaniami inkasentów opłaty targowej. Czy w projekcie uchwały rady gminy dotyczącej ustalenia opłaty targowej na 2023 r. można zawrzeć zapis obligujący inkasentów do prowadzenia ewidencji osób zobowiązanych do uiszczenia opłaty targowej i udostępniania tego wykazu organowi podatkowemu?

Opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi (zwana potocznie opłatą śmieciową lub podatkiem śmieciowym) jest należnością publicznoprawną, która stanowi dochód gminy. W przypadku tej daniny występuje wiele charakterystycznych tylko dla niej cech (takich jak np. instytucja zawiadomienia o wysokości opłaty w przypadku zmiany jej stawki). Prowadząc szkolenia z opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla pracowników jednostek samorządu terytorialnego, spotykamy się z wieloma pytaniami i wątpliwościami. Odpowiadamy na niektóre z nich. Autor jest radcą prawnym prowadzącym szkolenia na temat opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla JST, Kancelaria Prawna Dr Krystian Ziemski & Partners w Poznaniu.

Nie ma zgody w rządzie na zaproponowane przez MSWiA przepisy dotyczące ochrony ludności. Resorty zarzucają projektowi m.in. niekonstytucyjność, niedoszacowanie kosztów, dublowanie rozwiązań oraz wprowadzanie chaosu.

Wójt, burmistrz lub prezydent miasta, który w czasie stanu epidemii przekazał Poczcie Polskiej spis wyborców w związku z wyborami prezydenckimi w 2020 r. nie popełnił przestępstwa; trwające postępowania w takich sprawach mają być umorzone, a zapadłe wyroki zatarte - zakłada projekt ustawy autorstwa PiS.

Samorządy powinny iść tropem odpowiedzi MF, która dotyczyła tzw. dodatku węglowego wypłacanego osobom fizycznym. Dlatego można przyjąć dział 853, rozdział 85395. Jednak bardziej kłopotliwy jest paragraf wydatkowy