demografia

edług GUS liczba pracujących cudzoziemców w Polsce w styczniu br. wyniosła 1,1 mln osób i rośnie niemal nieprzerwanie od trzech lat, notując wzrost o 15 proc. względem stycznia 2023 r. Według miary ‘śladów życia’ w Polsce w 2025 r. przebywało 2,3 mln cudzoziemców. W tym właśnie drzemie potencjał uzupełnienia w krótkim terminie niedoborów kadrowych na rynku pracy.

Polska stoi w obliczu bezprecedensowego wyzwania demograficznego, które w najbliższych dekadach gruntownie zmieni mapę gospodarczą i społeczną kraju. Zgodnie z prognozami, populacja Polski do 2050 roku może skurczyć się o blisko 4,5 mln osób, a odsetek seniorów w wieku 65 lat i więcej w wielu regionach przekroczy 30 proc. społeczeństwa.

Wyniki przeprowadzonych przez Główny Urząd Statystyczny badań bazujących na aktywności osób w rejestrach administracyjnych (tzw. śladach życia) pokazują, że na koniec 2025 r. w Polsce przebywało ok. 38,8 mln osób (o 39,7 tys. więcej niż rok wcześniej). Ok. 2,3 mln stanowili cudzoziemcy. Ich liczba zwiększyła się o 214,5 tys.

Starzenie się polskiego społeczeństwa jest faktem. Wizja kraju, w którym co trzeci obywatel przekroczy 60. rok życia, zmusza włodarzy miast do rewizji dotychczasowych polityk. Przejście w tzw. erę srebrnych miast to proces, który wykracza poza tradycyjnie rozumianą reformę systemu ochrony zdrowia. Wymaga całkowitego przemodelowania myślenia o przestrzeni publicznej, transporcie, edukacji oraz lokalnej ofercie kulturalnej.

Ustroń, przyciągający turystów doceniających piękno gór, klimat uzdrowiska, kulturę i kuchnię regionalną, stoi przed koniecznością znalezienia złotego środka między potrzebami gości a życiem lokalnej społeczności. W tle są wyzwania związane z trendami o szerszym zasięgu, m.in. z demografią.

Przewodniczący Rady Fundacji Centrum Strategii Rozwojowych – wcześniej m.in. prezes KGHM Polska Miedź, Gaz-Systemu i ARP – uważa, że celem, jaki Polska powinna sobie postawić w horyzoncie 20-25 lat jest zbliżenie się do grona G7, krajów tworzących najściślejszą światową czołówkę. Co jest potrzebne, aby nasz kraj wykorzystał swój potencjał? Będzie o tym mowa na Poland Future Summit w Warszawie.

Prognozy demograficzne dla Polski są bezwzględne, a nadchodzące dekady przyniosą diametralną zmianę w zarządzaniu lokalnymi wspólnotami. O tym, jak budować odporność miast, jak kultura napędza rozwój gospodarczy oraz jak skutecznie inwestować środki unijne w usługi społeczne, w studiu DGP na Kongresie Perły Samorządu mówił Zbigniew Ostrowski, wicemarszałek województwa kujawsko-pomorskiego.

Wyzwania demograficzne stanowią poważne zagrożenie dla rozwoju Polski lokalnej, jednak odpowiednio prowadzona polityka oraz wykorzystanie nowych technologii i lokalnych zasobów mogą przekształcić te trudności w szanse rozwojowe.

Polska starzeje się szybciej, niż chcielibyśmy przyznać. W ciągu kilku lat problemem nie będzie nadmiar pracowników, lecz ich brak. Można spierać się o skalę migracji, ale trudno dyskutować z demografią. A to właśnie ona będzie dyktowała warunki gospodarce.

Anna Synowiec, członek zarządu Związku Województw RP, przewodnicząca Sejmiku Województwa Lubuskiego, mówi o nowej perspektywie finansowej UE oraz o potrzebach polskich regionów w zakresie funduszy europejskich. Po części są one podobne, można też wskazać różnice.

Samorządy już korzystają z nowych udogodnień pozwalających na elastyczne łączenie placówek oświatowych w zespoły z jednym dyrektorem na czele. Dzieje się tak najczęściej z przedszkolami. Wskutek zmian pracę tracą dyrektorzy.

W ciągu sześciu lat – od 2020 do 2026 roku – nakłady na wychowanie dziecka do 18. roku życia wzrosły o ponad 120 tys. zł do 371 tys. zł, a wartość miesięczna wydatków wzrosła do 1716 zł w 2026 r. z 1659 zł w ub.r., oszacowało Centrum im. Adama Smitha. Alarmujące są deklaracje dotyczące chęci posiadania dzieci.

Od 1,5 do nawet 2,5 tys. szkół może zostać zamkniętych lub przekształconych w ciągu najbliższej dekady - wynika z prognoz autorów raportu "Niż demograficzny w polskiej oświacie. Wyzwania dla państwa, samorządów i szkół".

Jakie wyzwania stoją przed samorządami? W jaki sposób Bank Gospodarstwa Krajowego może im pomóc zmierzyć się z tymi wyzwaniami? W studiu DGP na XIX Ogólnopolskiej Konferencji BGK dla JST opowiedział o tym Mirosław Czekaj, prezes zarządu Banku Gospodarstwa Krajowego.

XIX Ogólnopolska Konferencja BGK dla JST odbyła się pod hasłem „Rozwój, finansowanie, bezpieczeństwo”. Mowa była o wyzwaniach, szczególnie tych związanych z demografią, oraz o szansach rozwoju – tu na pierwszy plan wybijają się liczone w dziesiątkach miliardów złotych programy inwestycyjne. Nowe propozycje ma również Bank Gospodarstwa Krajowego.