Oligarchowie biorą kurs na Unię

Ukraina ostatecznie zdecydowała się na szybkie podpisanie umowy o poszerzonej strefie wolnego handlu z UE. Dowodzą tego ostatnie decyzje oligarchów budujących naprędce biznesowe imperia w najbardziej perspektywicznych branżach - rolnej, metalurgicznej i chemicznej.

W przyszłym roku mają zakończyć się prace nad konsolidacją wartego 300 mln - 500 mln dol. agrarnego holdingu HarvEast - ogłosili właśnie dwaj związani z rządzącą Partią Regionów oligarchowie. Właścicielem 75 proc. udziałów będzie sponsor rządzącej Partii Regionów - Rinat Achmetow, uznany przez tygodnik "Korriespondient" za najbogatszego biznesmena w byłym ZSRR z majątkiem wartym 25,6 mld dol. Pozostałe 25 proc. będzie należeć do współpracującego z Achmetowem Rosjanina Wadima Nowinskiego.

Dysponujący 200 tys. hektarów gruntów rolnych, 60 tys. świń i 36 tys. sztuk bydła holding HarvEast będzie piątym co do wielkości agrarnym koncernem nad Dnieprem. - Biorąc pod uwagę kapitał Achmetowa, zasoby HarvEast za dwa, trzy lata wzrosną do 500 tys. hektarów. To da mu pozycję lidera - mówi magazynowi "Lewyj Bierieg" analityk Wadym Brajiłowski.

Wejście w branżę agrarną to strzał w dziesiątkę. Po spodziewanej liberalizacji handlu produktami rolnymi i podpisaniu umowy o wolnym handlu z UE Ukraina ma ambicję stać się spichlerzem Unii. W kraju znajduje się 1/4 światowej powierzchni urodzajnych czarnoziemów, które na Ukrainie stanowią aż 44 proc. gruntów rolnych (w Polsce to tylko 1 proc.). Pierwotnie władze planowały nawet wprowadzić monopol na eksport ziarna. Wówczas to rząd decydowałby o tym, które firmy mają prawo handlować zbożem z Zachodem. Nikt nie miał wątpliwości, że będą to firmy powiązane ze sprzyjającym regionałom biznesem. Po licznych protestach, m.in. USA, od planów odstąpiono.

Znaczna część gruntów, które Achmetow włożył w HarvEast, została wydzielona z przejętego przez niego w listopadzie 2010 r. metalurgicznego kombinatu w Mariupolu. MMK im. Iljicza to drugi co do wielkości zakład tego typu na Ukrainie. To także transakcja obliczona na handel z Europą. Podobnie jak budowa azotowego imperium przez Dmytro Firtasza, patrona innej ważnej frakcji biznesowej w Partii Regionów.

Firtasz przez pół roku kupił trzy duże zakłady azotowe, a rząd Mykoły Azarowa wynegocjował specjalnie dla nich obniżkę ceny rosyjskiego gazu o połowę. W zamian Firtasz ma po niższej cenie zaopatrywać rolników w nawozy, a więc - jak łatwo się domyślić - także holding Achmetowa. Dzięki gazowej promocji koszt produkcji w fabrykach Firtasza spadnie o od 41 proc. dla amoniaku do 65 proc. w przypadku saletry amonowej (jeden z najlepszych nawozów sztucznych). W sam raz, by rozpoczynać ekspansję na Zachód.

Negocjacje z UE w sprawie porozumienia o poszerzonej strefie wolnego handlu, obejmującej także rolnictwo (choć na początku planuje się wprowadzenie kwot eksportowych), wyraźnie przyspieszyły. Władze przestały traktować relacje z Brukselą jako kartę przetargową w kontaktach z Rosją, a zaczęły je postrzegać jako realną szansę na pozyskanie dodatkowych inwestycji i zdobycie nowych rynków zbytu.

Wiktor Janukowycz mówił w lutym "DGP", że Ukraina liczy na podpisanie układu już podczas polskiej prezydencji. Wówczas jego deklaracje traktowano jako kurtuazyjny gest wobec Warszawy. Dziś wydaje się to realne. Tym bardziej że porozumienie z UE staje się opłacalne dla ukraińskich oligarchów.

@RY1@i02/2011/117/i02.2011.117.000.009a.001.jpg@RY2@

Fot. Forum

Prezydent Janukowycz deklaruje liberalizację handlu

Michał Potocki

michal.potocki@infor.pl