Przeprosiny albo koniec stosunków

Tureckie MSZ oświadczyło, że Izrael ma szansę tego uniknąć, tylko jeśli przeprosi za incydent albo zaakceptuje wyniki międzynarodowego śledztwa, które ma zbadać jego okoliczności. Izraelski rząd stoi jednak na stanowisku, że nie ma za co przepraszać. - Jeśli chcecie przeprosin, nie używajcie wobec nas szantaży ani ultimatum - powiedział rzecznik MSZ Yigal Palmor.

31 maja izraelscy komandosi dokonali abordażu na statki organizacji Free Gaza Movement, które wioząc pomoc humanitarną, próbowały przełamać izraelską blokadę Strefy Gazy. W bitwie zginęło ośmiu Turków i jeden obywatel amerykański tureckiego pochodzenia. Izrael utrzymuje, że celem akcji było zatrzymanie przemytu broni do rządzonej przez radykałów z Hamasu Gazy, a jego żołnierze działali w samoobronie, jednak operacja ściągnęła na państwo żydowskie głosy potępienia z całego świata. Po tym incydencie Turcja odwołała swojego ambasadora w Izraelu. Dodatkowo wczoraj zamknęła także przestrzeń powietrzną dla izraelskich samolotów wojskowych.

Przez całe lata Turcja była najważniejszym, o ile nie jedynym, państwem islamskim utrzymującym dobre stosunki z Izraelem. Ankara i Jerozolima ściśle współpracowały gospodarczo i wojskowo. Przyczyniał się do tego fakt, że oba kraje były kluczowymi sojusznikami Stanów Zjednoczonych.

Ochłodzenie przyszło w momencie dojścia do władzy w 2003 r. umiarkowanie islamistycznej Partii Sprawiedliwości i Rozwoju (AKP). Rząd Tayyipa Recepa Ergodana krytykował Izrael za jego politykę wobec Palestyńczyków, szczególnie po operacji wojskowej w Strefie Gazy w grudniu 2008 r., a między politykami z obu państw doszło do kilku głośnych zgrzytów. Ale tak złych stosunków jak teraz, jeszcze nie było.

bjn, bbc