Jak kupić elektryczność elektronicznie

Ustawa z 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 220) w art. 41 daje odbiorcom energii elektrycznej prawo jej zakupu od wybranego przez siebie sprzedawcy. Na mocy jego ust. 2 przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się przesyłaniem lub dystrybucją energii elektrycznej obowiązane jest stosować obiektywne i przejrzyste zasady zapewniające równe traktowanie użytkowników i umożliwić odbiorcom przyłączonym do jego sieci zmianę sprzedawcy energii elektrycznej. Obowiązek zapewnienia warunków do rozwoju konkurencji na rynku energii elektrycznej wynika z dyrektywy 2003/54/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 26 czerwca 2003 r. dotyczącej wspólnych zasad energetycznych rynku wewnętrznego krajów UE.

Na podstawie wskazanej powyżej ustawy należy rozróżnić pojęcie sprzedaży energii elektrycznej od dystrybucji. Zgodnie z art. 3 pkt. 6a ustawy przez pojęcie "sprzedaży" należy rozumieć bezpośrednią sprzedaż energii elektrycznej przez podmiot zajmujący się jej wytwarzaniem lub odsprzedaż energii elektrycznej przez podmiot zajmujący się jej obrotem. Prawo definiuje pojęcie przesyłania jako transport energii elektrycznej sieciami przesyłowymi w celu ich dostarczenia do sieci dystrybucyjnych lub odbiorcom końcowym przyłączonym do sieci przesyłowych. Zgodnie z art. 3 pkt 5 przez pojęcie "dystrybucji" należy natomiast rozumieć transport energii elektrycznej sieciami dystrybucyjnymi w celu ich dostarczenia odbiorcom, z wyłączeniem sprzedaży energii.

W związku z powyższym wybór sprzedawcy energii elektrycznej powinien zostać dokonany przez zamawiającego w sposób zapewniający konkurencję, natomiast podmiotem świadczącym usługi przesyłania i dystrybucji energii elektrycznej powinna być firma, do której sieci przyłączone są nieruchomości należące do zamawiającego.

Działając zgodnie z obowiązującym stanem prawnym, zamawiający (odbiorca) energii elektrycznej może w drodze rozstrzygnięcia przetargu nieograniczonego (lub innego konkurencyjnego trybu) dokonać wyboru sprzedawcy energii elektrycznej, a następnie przeprowadzić postępowanie z wolnej ręki na usługę dystrybucji lub przesyłu energii elektrycznej z podmiotem, do którego sieci zamawiający ma wykonane przyłącze energetyczne. Alternatywną metodą zakupu energii elektrycznej jest wykorzystanie formy przewidzianej w art. 3 pkt. 30 ustawy - Prawo energetyczne, tj. zawarcie umowy kompleksowej.

Odbiorca energii elektrycznej zobowiązany do stosowania przepisów ustawy - Prawo zamówień publicznych nie ma podstaw prawnych do podjęcia decyzji o udzieleniu zamówienia na zakup energii elektrycznej w trybie zamówienia z wolnej ręki na podstawie art. 67 ust. 1 pkt 1 lit. a tej ustawy.

Przyczyny techniczne związane z przyłączeniem do sieci przesyłowej konkretnej firmy nie uzasadniają konieczności zakupu energii od tego podmiotu. Zasada swobodnego dostępu do rynku energii umożliwia końcowemu odbiorcy wybór dostawcy energii elektrycznej.

Prowadząc procedurę przetargową, warto rozważyć zakończenie procedury udzielenia zamówienia publicznego przez aukcję elektroniczną przewidzianą w art. 91a-91c ustawy - Prawo zamówień publicznych. Z procedury takiej można korzystać, gdy postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego zostało przeprowadzone w trybie przetargu nieograniczonego, przetargu ograniczonego lub negocjacji z ogłoszeniem.

Z aukcji elektronicznej można korzystać bez względu na wartość zamówienia na sprzedać energii elektrycznej. Przepisy ustawy p.z.p. wymagają, aby informację o zamiarze przeprowadzenia aukcji elektronicznej zamawiający podał już w treści ogłoszenia o przetargu. Ponadto dla ważności aukcji muszą zostać złożone co najmniej dwie oferty niepodlegające odrzuceniu. Jeżeli ten wymóg nie zostanie spełniony, postępowanie o zamówienie publiczne jest ważne, nie dochodzi jedynie do przeprowadzenia aukcji elektronicznej - decydujące znaczenie mają wówczas warunki realizacji zamówienia podane w ofercie tradycyjnie złożonej w formie papierowej.

Ze względu na specyfikę zamówień publicznych aukcja elektroniczna ma formę aukcji odwróconej. W tym typie aukcji poszczególne oferty (tj. ceny za realizację zamówienia) są coraz niższe. W konsekwencji zamawiający może uzyskać niższą cenę zakupu energii elektrycznej niż zaoferowana uprzednio w ofercie przetargowej.

Procedura aukcji elektronicznej niestety nie jest powszechnie wykorzystywana. Tymczasem oprócz możliwości uzyskania zamówienia przy mniejszym poziomie zysku wykonawcy niż wstępnie zakładany w złożonej ofercie przetargowej jako dodatkowe zalety z tytułu przeprowadzenia aukcji elektronicznej można wymienić w szczególności:

● jawność procedury wyboru wykonawcy - postąpienia cenowe realizowane są w czasie rzeczywistym i wszyscy uczestnicy aukcji znają aktualnie najkorzystniejszą ofertę - cenę,

● ograniczenie korupcji,

● zwiększenie konkurencyjności podmiotów,

● poprawienie efektywności wykorzystania posiadanych środków finansowych.

Marek Okniński