Jakie są zasady wstępowania do zrzeszeń przez organizacje lokalne

@RY1@i02/2011/100/i02.2011.100.207.0005.001.jpg@RY2@

Katarzyna Wróblewska, prawnik z Kancelarii Radcowskiej Chmaj i Wspólnicy

Międzynarodowe zrzeszenia to organizacje, związki i stowarzyszenia powoływane przez społeczności lokalne co najmniej dwóch państw, zgodnie z ich prawem wewnętrznym. Zrzeszenia te są najczęściej forum politycznym, dążącym do rozwoju dialogu, konsultacji i współpracy międzyregionalnej na świecie (np. Zgromadzenie Regionów Europy AER). Ponadto międzynarodowe zrzeszenia społeczności lokalnych tworzone są też np. w celu wspierania kultury (np. Europejski Szlak Gotyku Ceglanego EUROB, Europejskie Stowarzyszenie Kolonii Artystycznych EUROART) czy wspomagania ochrony środowiska (Stowarzyszenie Sojusz Klimatyczny, Międzynarodowa sieć ENCORE Konferencja Regionów Europy ds. Środowiska).

Jednostki samorządu terytorialnego mogą przystępować do zrzeszeń i w nich uczestniczyć, jednak z pewnymi ograniczeniami. Mogą to czynić wyłącznie w granicach swoich zadań i kompetencji, działając zgodnie z polskim prawem wewnętrznym, polityką zagraniczną państwa i jego międzynarodowymi zobowiązaniami. Dodatkowe ograniczenia nałożone zostały na województwa, które mogą się zrzeszać w międzynarodowych organizacjach zgodnie z "Priorytetami współpracy zagranicznej województwa", uchwalonymi w trybie określonym w przepisach o samorządzie województwa. Przystąpienie przez jednostkę samorządu terytorialnego do międzynarodowego zrzeszenia społeczności lokalnych i regionalnych przebiega w określonej przez właściwe przepisy procedurze. Decyzja o przystąpieniu musi być podjęta przez organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego, tj. radę gminy, radę powiatu lub sejmik województwa, w zależności od tego, która z jednostek zamierza być członkiem międzynarodowego zrzeszenia. Organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego podejmuje uchwałę bezwzględną większością głosów ustawowego składu. Nie jest to zatem tryb, w którym z łatwością można wymaganą większość uzyskać. Ustawa wymaga bezwzględnej większości głosów ustawowego składu organu, toteż w razie obradowania na sesji rady gminy w niepełnym składzie, nawet bezwzględna większość głosów popierających przystąpienie nie wystarczy do podjęcia uchwały. Dla przykładu, w gminie do 100 000 mieszkańców rada gminy składa się z 23 radnych, dlatego w razie obradowania na sesji w niepełnym składzie, np. 15 radnych, aż 12 z nich (tj. 80 proc. radnych) będzie musiało głosować za przystąpieniem do międzynarodowego zrzeszenia, aby taka uchwała została podjęta. Jednak nawet 100 proc. głosów za przystąpieniem nie wystarczy do wejścia w życie uchwały, gdyż wymagane jest jeszcze uzyskanie zgody ministra właściwego do spraw zagranicznych. Jednostka samorządu terytorialnego przekazuje uchwałę ministrowi za pośrednictwem wojewody, który dołącza również swoją opinię. Nie bez znaczenia są zasady działania zrzeszenia i lista jego członków, z którymi zapoznają się wojewoda, a także minister spraw zagranicznych przed wyrażeniem zgody. Organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego wraz z uchwałą przekazuje statut zrzeszenia lub inne odpowiednie dokumenty zrzeszenia wraz z ich urzędowym tłumaczeniem na język polski. Sejmik województwa przedstawia także "Priorytety współpracy zagranicznej województwa". Minister właściwy do spraw zagranicznych wyraża zgodę na przystąpienie do zrzeszenia lub odmawia takiej zgody w drodze decyzji administracyjnej. W przypadku zmiany celów lub zasad działania danego zrzeszenia dalsze członkostwo jednostki samorządu terytorialnego w zrzeszeniu wymaga powtórzenia powyższej procedury.

Informację o przystąpieniu do zrzeszenia organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego niezwłocznie przedkłada właściwemu terytorialnie wojewodzie, ministrowi spraw wewnętrznych i administracji, ministrowi rozwoju regionalnego oraz ministrowi spraw zagranicznych. Wykaz jednostek samorządu terytorialnego, które w poprzednim roku kalendarzowym przystąpiły do międzynarodowego zrzeszenia, współtworzyły takie zrzeszenie lub z niego wystąpiły, jest ogłaszany w Monitorze Polskim. W latach 2006 - 2009, jedynie jednostki samorządu terytorialnego z obszaru województwa świętokrzyskiego nie były zrzeszone w żadnej międzynarodowej organizacji społeczności lokalnych i regionalnych.

LJ