Czy rada gminy może zmienić formę umowy wynikającą z przepisów

Nie. Rada nie była upoważniona do wydania tej uchwały. Z art. 18 ust. 2 pkt 9a ustawy o samorządzie gminnym (dalej: u.s.g.) wynika, że rada gminy ma jedynie kompetencje do określania zasad nabycia, zbycia i obciążania nieruchomość bądź tylko do wyrażenia zgody na dokonanie tych czynności. Nie może natomiast wypowiadać się w zakresie elementów umowy ustanawiającej służebność ani odnośnie do kosztów związanych z jej zawarciem. Trzeba też pamiętać o tym, że wskazany art. 18 ust. 2 pkt 9a u.s.g. przewiduje wyjątki od generalnej zasady wyrażonej w art. 30 ust. 2 pkt 3 u.s.g. mówiącej o tym, iż gospodarowanie mieniem komunalnym należy do wójta, burmistrza, prezydenta miasta (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 2 lipca 2015 r., sygn. akt II SA/Gl 482/15).

Odnośnie do ustalonej formy ustanowienia służebności przesyłu należy powołać wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 sierpnia 2016 r. (sygn. akt I OSK 3307/15), w którym sąd wskazał, że uchwała rady gminy, będąc prawem miejscowym, nie może zawierać regulacji bardziej rygorystycznych niż przewiduje to prawo powszechnie obowiązujące, a zatem sprzecznych z tym prawem. Zgodnie bowiem z art. 245 par. 2 kodeksu cywilnego tylko dla oświadczenia woli właściciela nieruchomości obciążanej wymagane jest dochowanie szczególnej formy, jaką jest akt notarialny. Oświadczenie woli przedsiębiorcy przesyłowego takiej formy już nie wymaga. Zdaniem NSA strony danej umowy mogą się oczywiście umówić, że oświadczenia woli obu stron będą składane w formie aktu notarialnego, ale nie może o tym przesądzać akt prawa miejscowego.

Leszek Jaworski

dgp@infor.pl

Podstawa prawna

Art. 245 par. 2 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 380 ze zm.).

Art. 18 ust. 2 pkt 9a, art. 30 ust. 2 pkt 3 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 446).