Planowanie finansowe w studiach wykonalności

W studium wykonalności przedstawiany jest budżet projektu i źródła jego finansowania oraz prognozy finansowe uwzględniające projekt i jego wpływ na działalność instytucji lub przedsiębiorstwa. Kwestie te są istotne szczególnie w kontekście projektów ubiegających się o dofinansowanie z Unii Europejskiej.

Opracowanie budżetu projektu należy rozpocząć od zweryfikowania katalogu kosztów kwalifikowanych, czyli takich, które mogą być objęte dofinansowaniem (katalog ten określają wytyczne Ministerstwa Rozwoju Regionalnego). Budżet powinien zawierać wszystkie niezbędne pozycje do realizacji projektu, w tym koszty niekwalifikowane.

Odpowiednie skonstruowanie budżetu jest istotne z kilku punktów widzenia. Przejrzysty budżet będzie lepiej oceniony na etapie oceny wniosku. Należy także pamiętać, że jest on podstawą do rozliczania projektu. Jego odpowiednia konstrukcja warunkuje więc elastyczność projektu, w tym możliwość zmian i przesunięć kosztów.

Prognozy finansowe są kluczowym elementem studium wykonalności projektu, który pozwala na oszacowanie trwałości projektu oraz stworzenie spójnej koncepcji jego finansowania. W przypadku jednostek samorządu terytorialnego (jst) ocenie trwałości finansowej podlega nie tylko sam projekt, ale również budżet całej jednostki. Poprawnie skonstruowane prognozy finansowe są zatem ważne również dla oceny możliwości budżetowych jst. Już we wniosku o dofinansowanie należy zaplanować źródła finansowania, które pozwolą na pokrycie wszystkich wydatków, także niekwalifikowanych. Część pozostałą po dofinansowaniu wnioskodawca musi pokryć wkładem własnym, pochodzącym z wypracowanych zysków lub dopłat udziałowców, a w przypadku jst z ich budżetu, lub pozyskać ze źródeł zewnętrznych (np. banków). Precyzyjnie przygotowane prognozy finansowe są niezbędne dla oszacowania rozmiaru luki finansowej projektu oraz określenia źródeł i kosztów jej sfinansowania.

Przygotowanie prognoz finansowych polega na zestawieniu w czasie całkowitych nakładów inwestycyjnych, wszystkich kosztów oraz przychodów. Wskazane jest, aby prognozy finansowe były poprawnie skonstruowane i elastyczne na zmiany. W praktyce nie zdarza się bowiem, aby nie ulegały one aktualizacji. W przypadku niektórych programów może pojawić się konieczność przygotowania kilku wariantów prognoz finansowych, analizy wrażliwości oraz ilościowych analiz społeczno-gospodarczych. W konsekwencji przygotowanie prognoz finansowych wymaga ustrukturyzowanego podejścia oraz stworzenia elastycznego narzędzia w postaci modelu finansowego, który będzie spełniał te wymagania.