Pod jakim adresem zasiądą komisje wyborcze

Ustawa z 5 stycznia 2011 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Kodeks wyborczy (Dz.U. z 2011r. nr 21, poz. 113) nakłada na rady gmin obowiązek dokonania podziału gminy na stałe obwody głosowania w ciągu 3 miesięcy od dnia ustalenia w trybie art. 13 ust. 1 tej ustawy nowego podziału gminy na okręgi wyborcze. Uchwałę w tej ostatniej sprawie rady gminy musiały podjąć do 1 listopada 2012 r. Teraz czas na podział na obwody wyborcze. Obowiązek określenia w uchwałach o podziale gminy na obwody głosowania siedzib obwodowych komisji wyborczych spoczywa na każdej radzie gminy (miasta). Podział na obwody głosowania ma zastosowanie do wyborów do Sejmu RP i Senatu RP, prezydenta RP, do Parlamentu Europejskiego oraz referendów od chwili ich uchwalenia. Dla wyborów organów samorządowych w tym w nowych okręgach jednomandatowych zgodnie z art. 16 Przepisy wprowadzające ustawę - Kodeks wyborczy przyjęty podział na obwody głosowania będzie miał zastosowanie od kadencji 2014 - 2018.

Zasady tworzenia

W ramach okręgów wyborczych zgłasza się kandydatów oraz dokonuje obliczeń wyników głosowania i wyników wyborów.

- W ramach okręgów wyborczych tworzy się stałe obwody głosowania. Ich powstanie reguluje art. 12 ustawy z 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (Dz.U. z 2011 r. nr 21, poz. 112 z późn. zm.), zgodnie z którym w wyborach głosowanie przeprowadza się w stałych obwodach głosowania utworzonych na obszarze gminy - wyjaśnia prof. Marek Chmaj.

Podziału gminy na stałe obwody głosowania dokonuje rada gminy w drodze uchwały, na wniosek wójta. Stały obwód głosowania powinien obejmować od 500 do 3000 mieszkańców. W sytuacjach uzasadnionych warunkami miejscowymi obwód może obejmować mniejszą liczbę mieszkańców. - Obwody głosowania tworzy się w celu przeprowadzania głosowania w wyborach powszechnych oraz w wyborach przeprowadzanych w trakcie kadencji organów przedstawicielskich - precyzuje Agnieszka Matusik, radca prawny z kancelarii AM Legal.

- Obwód głosowania stanowi obszar działania jednej obwodowej komisji wyborczej przeprowadzającej głosowanie w jednym lokalu wyborczym - wskazuje prof. Marek Chmaj. - W praktyce, zwłaszcza w miastach, tworzonych jest wiele stałych obwodów głosowania w celu sprawnego przeprowadzenia wyborów i umożliwienia wyborcom łatwego dostępu do lokalu wyborczego. Każdy obwód oznaczony jest numerem nadanym uchwałą rady gminy i zazwyczaj swoim zasięgiem obejmuje kilka ulic.

Dostępne dla niepełnosprawnych

Ustalając lokale na siedziby obwodowych komisji wyborczych, należy uwzględnić dyspozycję art. 186 par. 1 kodeksu wyborczego w związku z art. 15a przepisów wprowadzających ustawę - Kodeks wyborczy, który zobowiązuje do wyznaczenia odpowiedniej liczby siedzib obwodowych komisji wyborczych w budynkach dostosowanych do potrzeb wyborców niepełnosprawnych. Termin na dostosowanie co piątego lokalu do powyższych potrzeb mija 31 grudnia 2014 r.

Lokale te muszą spełniać kryteria określone w rozporządzeniu ministra infrastruktury z 29 lipca 2011 r. w sprawie lokali obwodowych komisji wyborczych dostosowanych do potrzeb wyborców niepełnosprawnych (Dz.U. nr 158, poz. 938). I tak między innymi lokal powinien znajdować się na parterze budynku bez barier architektonicznych albo wyposażonego w podjazdy lub inne urządzenia umożliwiające samodzielne dotarcie do niego wyborcom niepełnosprawnym. Co najmniej jedne drzwi prowadzące do lokalu powinny umożliwiać dogodne warunki ruchu wyborcom niepełnosprawnym, w szczególności:

wpowinny być rozwierane lub rozsuwane;

wmieć szerokość w świetle co najmniej 0,9 m, a gdy są to drzwi dwuskrzydłowe szerokość skrzydła zasadniczego nie może być mniejsza niż 0,9 m;

wnie mogą mieć progu wyższego niż 5 mm.

Rozmieszczenie drzwi umożliwiających dogodne warunki ruchu wyborcom niepełnosprawnym powinno zapewniać wyborcy niepełnosprawnemu możliwość bezpośredniego dotarcia do lokalu.

Krawędzie stopni schodów znajdujących się w lokalu oraz prowadzących do lokalu powinny wyróżniać się kolorem kontrastującym z kolorem posadzki.

W szpitalu i w więzieniu

Oprócz stałych obwodów głosowania rada gminy może podjąć uchwałę o utworzeniu odrębnych obwodów głosowania. Odrębne obwody głosowania mogą być utworzone w zakładzie opieki zdrowotnej, domu pomocy społecznej, zakładzie karnym i areszcie śledczym oraz w oddziale zewnętrznym takiego zakładu i aresztu. Warunkiem ich utworzenia jest, aby w dniu wyborów przebywało w takim obwodzie co najmniej 15 wyborców. W przypadku wyborów do rad gminy, wyborów wójta chodzi o wyborców ujętych w rejestrze prowadzonym w gminie, na terenie której położona jest dana jednostka. Odrębny obwód wyborczy może być utworzony bez względu na liczbę osób przebywających w danej jednostce, jeżeli osoba kierująca tą jednostką uzna to za stosowne i wyrazi pozytywną opinię na ten temat.

Nieutworzenie odrębnego obwodu głosowania w jednostkach, w których w dniu wyborów przebywa co najmniej 15 wyborców, jest możliwe wyłącznie w uzasadnionych przypadkach, na wniosek osoby kierującej daną jednostką.

W domu studenckim

Odrębny obwód głosowania może być utworzony również w domu studenckim lub zespołach domów studenckich, jeżeli co najmniej 50 osób uprawnionych do udziału w wyborach poinformuje na piśmie rektora uczelni prowadzącej dom studencki o zamiarze przebywania w domu studenckim w dniu głosowania. Odrębne obwody głosowania powinny zostać utworzone na co najmniej 35 dni przed wyborami.

Odrębne obwody głosowania mogą być tworzone również dla wyborców przebywających na polskich statkach morskich, które znajdują się w podróży w okresie obejmującym dzień wyborów, jeżeli przebywa na nich co najmniej 15 wyborców i jeżeli istnieje możliwość przekazania właściwej komisji wyborczej wyników głosowania niezwłocznie po jego zakończeniu. Tworzy je, w drodze rozporządzenia, minister właściwy do spraw gospodarki morskiej. Obwody głosowania na polskich statkach morskich wchodzą w skład okręgu wyborczego właściwego dla siedziby armatora.

Niezbędna procedura

Projekt podziału miasta na obwody głosowania musi być skonsultowany ze stałymi komisjami rady oraz mieszkańcami gminy. Dlatego należy go podać do publicznej wiadomości, zamieszczając jego treść z uzasadnieniem na stronie internetowej biuletynu informacji publicznej oraz wywiesić informację na tablicy ogłoszeń urzędu gminy o możliwości zapoznania się z projektem w siedzibie urzędu.

- Uchwała rady gminy o utworzeniu obwodów głosowania może być zaskarżona przez co najmniej 15 wyborców. Skargę wnosi się do komisarza wyborczego w terminie 5 dni od daty podania uchwały do publicznej wiadomości. Komisarz wyborczy rozpoznaje sprawę w ciągu 5 dni i wydaje postanowienie. Postanowienie to jest ostateczne, tzn. nie przysługuje już od niego żaden środek prawny - wyjaśnia mec. Agnieszka Matusik.

Przedmiotem zaskarżenia mogą być jedynie ustalenia rady do granic stałego obwodu głosowania i ustalenia co do utworzenia odrębnego obwodu głosowania w danej jednostce (np. domu opieki społecznej). W tym trybie nie można jednak kwestionować wyznaczenia przez wójta (burmistrza, prezydenta) lokalu wyborczego. Termin 5 dni biegnie od daty podania uchwały do publicznej wiadomości, jednak jak zaznaczają eksperci bardziej wskazane byłoby przyjęcie za początek daty ogłoszenia uchwały w wojewódzkim dzienniku urzędowym, ponieważ jest to data pewna i łatwa do ustalenia.

Uchwałę rady gminy o utworzeniu obwodów głosowania ogłasza się w wojewódzkim dzienniku urzędowym oraz podaje do publicznej wiadomości w sposób zwyczajowo przyjęty. Jeden egzemplarz uchwały przekazuje się niezwłocznie wojewodzie i komisarzowi wyborczemu.

Kiedy zmiany

Wójt może przedłożyć radzie gminy wnioski w sprawie zmian w podziale na stałe obwody głosowania, jeżeli konieczność taka wynika z przesunięcia granic gminy, zmiany liczby mieszkańców w gminie lub w obwodzie głosowania. Modyfikacji w podziale na stałe obwody głosowania dokonuje się najpóźniej w 45. dniu przed wyborami. Analogicznie wójt może także przedłożyć radzie gminy wnioski w sprawie zmian siedzib obwodowych komisji wyborczych.

Propozycje zmian siedzib obwodowych komisji wyborczych zainteresowani mogą przedkładać wójtowi na piśmie na co najmniej 55 dni przed wyborami. Przedłożone propozycje zmian siedzib obwodowych komisji wyborczych wójt niezwłocznie umieszcza w biuletynie informacji publicznej.

Zgodnie z art. 17 kodeksu wyborczego, jeżeli właściwe organy gminy nie wykonują w terminie lub w sposób zgodny z prawem zadań dotyczących utworzenia obwodów głosowania lub ich zmiany, powołania lub zmian w składach komisji obwodowych, właściwy komisarz wyborczy wzywa te organy do wykonania zadań w sposób zgodny z prawem w wyznaczonym terminie, a w razie bezskutecznego upływu terminu niezwłocznie wykonuje te zadania i powiadamia o tym Państwową Komisję Wyborczą.

Ważne

Co piąty lokal wyborczy musi się znajdować w budynku dostosowanym dla potrzeb osób niepełnosprawnych

Ważne

Projekt podziału miasta na obwody głosowania musi być skonsultowany ze stałymi komisjami rady oraz z mieszkańcami gminy

Wzór uchwały rady gminy

UCHWAŁA NR 380/XXVII/2012

RADY MIASTA GLIWICE

z 7 listopada 2012 r.

w sprawie: podziału Miasta Gliwice na stałe obwody głosowania

Na podstawie: art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U z 2001 r. nr 142, poz., 1591 ze zm.), art. 12 § 2, 11, 12 i 13 ustawy z 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (Dz. U. nr 21, poz. 112 ze zm.) oraz art. 14 ust. 1 ustawy z 5 stycznia 2011 r. - Przepisy wprowadzające - Kodeks wyborczy (Dz. U. Nr 21, poz. 113 ze zmianami),

na wniosek Prezydenta Miasta Gliwice po zaopiniowaniu przez Komisję Samorządu i Bezpieczeństwa,

Rada Miasta Gliwice

uchwala:

Dokonać podziału Miasta Gliwice na 66 stałych obwodów głosowania, ustalając ich granice, numery oraz siedziby obwodowych komisji wyborczych zgodnie z załącznikiem do niniejszej uchwały.

Wykonanie uchwały powierza się Prezydentowi Miasta Gliwice.

Uchwała podlega przekazaniu Wojewodzie Śląskiemu i Komisarzowi Wyborczemu w Katowicach.

Uchwała podlega ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym Województwa Śląskiego i podaniu do publicznej wiadomości poprzez wywieszenie jej w budynku Urzędu Miasta Gliwice oraz zamieszczenie na stronach Biuletynu Informacji Publicznej Urzędu Miasta Gliwice.

Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia.

Przewodniczący Rady Miasta

Mirosław Zet

......................................

Załącznik do uchwały

Rady Miasta Gliwice Nr 380/XXVII/2012

z 7 listopada 2012 r. .

Numer obwodu Siedziba obwodowej komisji wyborczej Ulice

Leszek Jaworski

dgp@infor.pl