Przychody zostały podzielone zgodnie z ustawą o rachunkowości

Konta zespołu 7 - Przychody, dochody i koszty służą do ewidencji:

1. przychodów i kosztów ich osiągnięcia z tytułu sprzedaży produktów, towarów, przychodów i kosztów operacji finansowych oraz pozostałych przychodów i kosztów operacyjnych,

2. podatków nieujętych na koncie 403 - Podatki i opłaty,

3. dotacji i subwencji otrzymanych, które wpływają na wynik finansowy oraz dotacji przekazanych.

Ewidencję szczegółową należy prowadzić według pozycji planu finansowego oraz stosownie do potrzeb planowania, analizy i sprawozdawczości oraz obliczenia podatków.

Charakterystyka kont

Konto 700 - Sprzedaż produktów i koszt ich wytworzenia służy do ewidencji sprzedaży produktów (wyrobów gotowych i półfabrykatów oraz robót i usług) własnej działalności na rzecz obcych jednostek, działalności finansowo wyodrębnionej własnej jednostki oraz kosztu ich wytworzenia.

Do ewidencji przychodów z tytułu dochodów budżetowych służy konto 720 - Przychody z tytułu dochodów budżetowych. Na stronie Wn konta 720 ujmuje się odpisy z tytułu dochodów budżetowych, zaś po stronie Ma - przychody z tytułu tych dochodów.

Do przychodów z tytułu dochodów budżetowych związanych bezpośrednio z podstawową działalnością jednostki zalicza się: podatki, składki, opłaty oraz inne dochody budżetu państwa, j.s.t., a także innych jednostek, należne na podstawie odrębnych ustaw lub umów międzynarodowych.

Na koncie 730 - Sprzedaż towarów i wartość ich zakupu prowadzi się ewidencję sprzedaży towarów i wartości ich zakupu. W jednostkach sektora finansów publicznych, inaczej niż w jednostkach prowadzących działalność gospodarczą, na koncie 730 nie ujmuje się przychodów ze sprzedaży materiałów oraz kosztu ich nabycia. Te przychody i koszty stanowią bowiem element pozostałej działalności operacyjnej i ujmowane są na koncie 760 - Pozostałe przychody i koszty.

Konto 740 - Dotacje i środki na inwestycje służy do ewidencji dotacji otrzymanych z budżetu j.s.t. oraz innych środków na finansowanie działalności podstawowej samorządowych zakładów budżetowych.

Należy pamiętać, że na koncie 740 nie ujmuje się dotacji otrzymanych na finansowanie inwestycji.

Konto 750 - Przychody finansowe służy do ewidencji przychodów finansowych niestanowiących dochodów budżetowych.

Do przychodów finansowych, a dokładniej przychodów z operacji finansowych, zalicza się w szczególności:

wprzychody ze sprzedaży papierów wartościowych,

wprzychody z udziałów i akcji,

wdywidendy oraz odsetki od udzielonych pożyczek,

wdyskonto przy zakupie weksli, czeków obcych i papierów wartościowych,

wodsetki za zwłokę w zapłacie należności,

wdodatnie różnice kursowe.

Natomiast do ewidencji kosztów finansowych służy konto 751 - Koszty finansowe. Ujmuje się na nim w szczególności:

wwartość sprzedanych udziałów, akcji i papierów wartościowych,

wodsetki od obligacji,

wodsetki od kredytów i pożyczek,

wodsetki za zwłokę w zapłacie zobowiązań, z wyjątkiem obciążających inwestycje w okresie realizacji,

wdyskonto przy sprzedaży weksli, czeków obcych i papierów wartościowych,

wujemne różnice kursowe, z wyjątkiem obciążających inwestycje w okresie realizacji.

Na koncie 760 - Pozostałe przychody operacyjne ewidencjonuje się przychody i koszty niezwiązane bezpośrednio ze zwykłą działalnością jednostki, w tym wszelkie inne przychody, które nie podlegają ewidencji na kontach: 700, 720, 730 i 750. Do pozostałych przychodów operacyjnych zalicza się w szczególności (ujmowanych na stronie Ma):

wprzychody ze sprzedaży materiałów w wartości cen zakupu lub nabycia materiałów,

wprzychody ze sprzedaży środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych i inwestycji,

wpozostałe przychody operacyjne, do których zalicza się w szczególności odpisane przedawnione zobowiązania, otrzymane odszkodowania, kary, darowizny i nieodpłatnie otrzymane środki obrotowe,

wzmniejszenie stanu produktów w korespondencji ze stroną Wn konta 490 - Rozliczenie kosztów.

Konto 761 - Pozostałe koszty operacyjne służy do ewidencji kosztów niezwiązanych bezpośrednio ze zwykłą działalnością jednostki. W skład pozostałych kosztów operacyjnych wchodzą przede wszystkim (ujmowanych na stronie Wn):

wkoszty osiągnięcia pozostałych przychodów w wartości cen zakupu lub nabycia materiałów,

wpozostałe koszty operacyjne, do których zalicza się w szczególności kary, odpisane przedawnione, umorzone i nieściągalne należności,

wodpisy aktualizujące należności,

wkoszty postępowania spornego i egzekucyjnego,

wnieodpłatnie przekazane środki obrotowe.

Do ewidencji dodatnich skutków finansowych zdarzeń trudnych do przewidzenia, następujących poza działalnością operacyjną jednostki i niezwiązanych z ogólnym ryzykiem jej prowadzenia służy konto 770 - Zyski nadzwyczajne. Na stronie Ma konta 770 ujmuje się w szczególności przyznane lub otrzymane odszkodowania dotyczące zdarzeń losowych, zaś po stronie Wn - korekty (zmniejszenia) uprzednio zaksięgowanych zysków nadzwyczajnych.

Konto 771 - Straty nadzwyczajne służy do ewidencji ujemnych skutków finansowych zdarzeń trudnych do przewidzenia, następujących poza zwykłą działalnością operacyjną jednostki i niezwiązanych z ogólnym ryzykiem jej prowadzenia. Na stronie Wn konta 771 ujmuje się poniesione straty nadzwyczajne, w szczególności szkody spowodowane zdarzeniami trudnymi do przewidzenia, następującymi poza zwykłą działalnością operacyjną jednostki i niezwiązanymi z ogólnym ryzykiem jej prowadzenia. Natomiast korekty (zmniejszenia) strat nadzwyczajnych ujmuje się na stronie Ma konta 771.

Wprowadzone zmiany

Po ostatniej nowelizacji przepisów rozporządzenia w sprawie szczególnych zasad rachunkowości przychody zostały podzielone zgodnie z ustawą o rachunkowości, a ich ewidencja odbywa się na podstawie przepisów tego rozporządzenia. Wprowadzone zmiany w zakresie przychodów dotyczyły przede wszystkim ewidencjonowania przychodów:

- z działalności podstawowej (ewidencja na koncie 720),

- finansowych, w tym m.in. przychodów z tytułu odsetek w związku ze zwłoką w zapłacie należności, jak również odpisów aktualizujących wartość należności (ewidencja na kontach: 750 i 751),

- z działalności pozostałej (ewidencja na kontach: 760 i 761).

Poniżej zaprezentowano typowe zapisy m.in. na tych kontach.

Typowe zapisy na wybranych kontach, które są kłopotliwe

Typowe zapisy na koncie 720 - Przychody z tytułu dochodów budżetowych, na stronie Ma:

1. Przychody przypisane z tytułu dochodów budżetowych pochodzących z działalności podstawowej, tj.: podatków, składek, opłat, itp.:

strona Wn konta 221 - Należności z tytułu dochodów budżetowych, strona Ma konta 720;

2. Przychody nieprzypisane z tytułu dochodów budżetowych pochodzących z działalności podstawowej:

a. na rachunek bankowy: strona Wn konta 130 - Rachunek bieżący jednostki, strona Ma konta 720,

b. do kasy: strona Wn konta 101 - Kasa, strona Ma konta 720;

3. Przychody z tytułu dochodów budżetowych z tytułu dotacji, subwencji, podatków pobieranych przez urzędy skarbowe na rzecz j.s.t.:

strona Wn konta 800 - Fundusz jednostki, strona Ma konta 720.

Typowy zapis na stronie Wn konta 720 to:

Zmniejszenie przychodów z tytułu dochodów budżetowych (na podstawie faktur/not korygujących): strona Wn konta 720, strona Ma konta 221 - Należności z tytułu dochodów budżetowych.

Podstawowe zapisy na koncie 750 - Przychody finansowe, na stronie Ma są następujące:

1. Przypis odsetek z tytułu zwłoki w zapłacie należności stanowiących dochody budżetowe, dywidendy należne z tytułu udziałów w obcych podmiotach:

strona Wn konta 221 - Należności z tytułu dochodów budżetowych, strona Ma konta 750;

2. Wpłata odsetek z tytułu zwłoki w zapłacie należności stanowiących dochody budżetowe, dywidendy z tytułu udziału w obcych podmiotach:

strona Wn konta 130 - Rachunek bieżący jednostki, strona Ma konta 750;

3. Zaliczenie do przychodów finansowych wpływów na rachunek uznanych uprzednio jako niewyjaśnione: strona Wn konta 245 - Wpływy do wyjaśnienia, strona Ma konta 750;

4. Zmniejszenie odpisów aktualizujących należności stanowiących przychody finansowe:

strona Wn konta 290 - Odpisy aktualizujące należności, strona Ma konta 750;

5. Zmniejszenie odpisów aktualizujących w odniesieniu do finansowych aktywów trwałych:

strona Wn konta 073 - Odpisy aktualizujące długoterminowe aktywa trwałe, strona Ma konta 750;

6. Rozwiązanie rezerw uprzednio utworzonych na zobowiązania finansowe: Strona Wn konta 840 - Rezerwy i rozliczenia międzyokresowe przychodów, strona Ma konta 750.

Typowe zapisy na koncie 751 - Koszty finansowe, na stronie Wn to:

1. Ujemne różnice kursowe na koniec kwartału, dotyczące należności, przypis odsetek z tytułu zwłoki w zapłacie zobowiązań:

strona Wn konta 751, strona Ma konta 201 - Rozrachunki z odbiorcami i dostawcami;

2. Zapłacone odsetki od zobowiązań (bez przypisu):

Strona Wn konta 751, strona Ma konta 130 - Rachunek bieżący jednostki;

3. Utworzenie odpisów aktualizujących od należności stanowiących przychody finansowe: strona Wn konta 751, strona Ma konta 290 - Odpisy aktualizujące należności;

4. Utworzenie odpisów aktualizujących wartość aktywów trwałych: strona Wn konta 751, strona Ma konta 073 - Odpisy aktualizujące długoterminowe aktywa trwałe;

5. Zmniejszenie wartości krótkoterminowych papierów wartościowych: strona Wn konta 751, strona Ma konta 140 - Krótkoterminowe aktywa finansowe.

Podstawowe zapisy na koncie 760 - Pozostałe przychody operacyjne, na stronie Ma są następujące:

1. Faktury sprzedaży środków trwałych, otrzymane lub należne odszkodowania lub kary (z wyjątkiem tych odszkodowań, które dotyczą zdarzeń losowych): strona Wn konta 221 - Należności z tytułu dochodów budżetowych, strona Ma konta 760;

2. Odpisanie przedawnionych lub umorzonych zobowiązań (z wyjątkiem zobowiązań finansowych):

strona Wn konta np. 201 - Rozrachunki z odbiorcami i dostawcami lub 240 - Pozostałe rozrachunki i innych, strona Ma konta 760;

3. Nieodpłatnie otrzymane pozostałe środki trwałe: strona Wn konta 013 - Pozostałe środki trwałe, strona Ma konta 760;

4. Nieodpłatnie otrzymane środki obrotowe: strona Wn konta 310 - Materiały, strona Ma konta 760;

5. Zmniejszenie odpisów aktualizujących na skutek ustania przyczyny ich dokonania: strona Wn konta 290 - Odpisy aktualizujące należności, strona Ma konta 760;

6. Rozwiązanie rezerw uprzednio utworzonych na przyszłe zobowiązania, na skutek ustania przyczyny ich utworzenia: strona Wn konto 840 - Rezerwy i rozliczenia międzyokresowe przychodów, strona Ma konta 760;

7. Zaliczenie do pozostałych przychodów operacyjnych wpływów na rachunek uznanych uprzednio za niewyjaśnione: strona Wn konta 245 - Wpływy do wyjaśnienia, strona Ma konta 760.

Typowe zapisy na koncie 761 - Pozostałe koszty operacyjne, na stronie Wn to:

1. Przypis obciążający jednostkę karami, odszkodowaniami: strona Wn konta 761, strona Ma konta 240 - Pozostałe rozrachunki;

2. Zapłata kar, odszkodowań, dla których nie dokonano przypisu: strona Wn konta 761, strona Ma konta 130 - Rachunek bieżący jednostki;

3. Wartość sprzedanych materiałów w cenie zakupu: strona Wn konta 761, strona Ma konta 310 - Materiały;

4. Nieodpłatnie przekazane aktywa obrotowe: strona Wn konta 761, strona Ma konta 330 - Towary;

5. Odpisane, przedawnione, umorzone należności (z wyjątkiem należności stanowiących przychody finansowe i dotyczących funduszy tworzonych na podstawie odrębnych ustaw): strona Wn konta 761, strona Ma konta, np. 221 - Należności z tytułu dochodów budżetowych, 240 - Pozostałe rozrachunki;

6. Utworzenie odpisów aktualizujących należności (z wyjątkiem należności stanowiących przychody finansowe i dotyczących funduszy tworzonych na podstawie odrębnych ustaw): strona Wn konta 761, strona Ma konta 290 - Odpisy aktualizujące należności;

7. Utworzenie rezerwy na przyszłe zobowiązania (z wyjątkiem zobowiązań stanowiących koszty finansowe): strona Wn konta 761, strona Ma konta 840 - Rezerwy i rozliczenia międzyokresowe przychodów.

Małgorzata Pelc

specjalista z zakresu finansów publicznych

Podstawa prawna

Rozporządzenie ministra finansów z 5 lipca 2010 r. w sprawie szczególnych zasad rachunkowości oraz planów kont dla budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego, jednostek budżetowych, samorządowych zakładów budżetowych, państwowych funduszy celowych oraz państwowych jednostek budżetowych mających siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. nr 128, poz. 861 z późn. zm.).