Do końca miesiąca trzeba zaspokoić ciekawość RIO

Podstawowym sprawozdaniem finansowym, które muszą wykonać jednostki samorządu terytorialnego oprócz sprawozdań budżetowych, jest bilans z wykonania budżetu j.s.t., sporządzany według wzoru zawartego w załączniku nr 9 do rozporządzenia z 5 lipca 2010 r. w sprawie szczególnych zasad rachunkowości. Bilans ten sporządzany jest w ciągu 3 miesięcy od dnia, na który zamyka się księgi rachunkowe, tj. na dzień 31 marca, i przekazywany do właściwych regionalnych izb obrachunkowych do 30 kwietnia roku następnego. Podpisują go członkowie zarządu i skarbnik. Dziś podajemy, jaki jest zakres informacji prezentowany w bilansie z wykonania budżetu i jego układ. Obecny układ tego bilansu wynika ze zmian w zasadach ewidencji środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej w budżetach j.s.t. Składa się z następujących części:

Aktywa

Standardowy układ informacji bilansu z wykonania budżetu w aktywach obejmuje:

I. Środki pieniężne,

II. Należności i roszczenia,

III. Inne aktywa.

- według kont analitycznych do konta 133 "Rachunek budżetu", np. środki na rachunku podstawowym, na rachunku lokat, dochody ze środków budżetu Unii Europejskiej,

- środki na wydatki niewygasające,

- pozostałe środki pieniężne (konto 140 "Inne środki pieniężne").

Należy zauważyć, że począwszy od sporządzenia bilansu z wykonania budżetu za 2011 r. nie występuje pozycja środków pieniężnych funduszy pomocowych (konto 137 "Rachunki środków funduszy pomocowych").

a) należności finansowe krótko- i długoterminowe,

b) należności od budżetów,

c) pozostałe należności i rozliczenia.

Należności wymagalne w ciągu 12 miesięcy od dnia bilansowego określane są mianem krótkoterminowych. Jeżeli jednak termin zwrotu należności przekracza 12 miesięcy od dnia bilansowego, zalicza się je do należności długoterminowych.

Należności długoterminowe powstają w wyniku długotrwałych rozliczeń z budżetem z tytułu mienia likwidowanych i prywatyzowanych albo sprzedawanych przedsiębiorstw i należności z tytułu sprzedanych nieruchomości zabezpieczonej hipoteką, jak również należności z tytułu udzielonych pożyczek długoterminowych.

Do ewidencji należności finansowych, w tym z tytułu udzielonych pożyczek, służy konto 250 "Należności finansowe".

Należności od budżetów przedstawiają stan rozliczeń dochodów budżetowych realizowanych przez urzędy skarbowe na rzecz j.s.t. Są to także dochody tych jednostek z tytułu udziału w podatkach dochodowych od osób fizycznych.

Rozrachunki z innymi budżetami ewidencjonowane są w j.s.t. na koncie 224 "Rozrachunki budżetu". Są to w szczególności:

wrozliczenia dochodów budżetowych realizowanych przez urzędy skarbowe na rzecz budżetu,

wrozrachunki z tytułu udziałów w dochodach innych budżetów,

wrozrachunki z tytułu dotacji i subwencji,

wrozrachunki z tytułu dochodów pobranych na rzecz budżetu państwa.

Grupa pozostałych należności i rozliczeń obejmuje stan dochodów budżetowych zrealizowanych przez jednostki budżetowe i objętych sprawozdaniami budżetowymi, takich które nie zostały przekazane na konto 133 "Rachunek budżetu". Pozostałe należności i rozliczenia obejmują salda "Wn" nieujętych kont zespołu 2, tj. 222 "Rozliczenie dochodów budżetowych", 223 "Rozliczenie wydatków budżetowych", 225 "Rozliczenie niewygasających wydatków" i 240 "Pozostałe rozrachunki".

Pasywa

Układ informacji w pasywach bilansu z wykonania budżetu obejmuje:

I. Zobowiązania

II. Aktywa netto budżetu

III. Inne pasywa

W bilansie dzieli się je na:

a) finansowe (krótko- i długoterminowe),

b) wobec budżetów,

c) pozostałe zobowiązania.

ad. a) Zobowiązania finansowe dotyczą wydania aktywów finansowych albo wymiany instrumentów finansowych z inną jednostką na niekorzystnych warunkach.

W sytuacji JST, zobowiązania te mogą dotyczyć kredytów bankowych, zaciągniętych pożyczek oraz wyemitowanych papierów wartościowych (instrumentów finansowych).

Ewidencję zobowiązań zaliczonych do finansowych, z wyjątkiem kredytów bankowych, a w szczególności z tytułu zaciągniętych pożyczek i wyemitowanych instrumentów finansowych, prowadzi się na koncie 260 "Zobowiązania finansowe".

Zobowiązania wobec budżetów obejmują dochody związane z realizacją zadań zleconych z zakresu administracji rządowej oraz niewykorzystane dotacje na te zadania. Zobowiązania te stanowią saldo "Ma" konta 224 "Rozrachunki budżetu".

W grupie pozostałych zobowiązań wyróżniamy salda "Ma" nieujętych kont zespołu rozrachunków i rozliczeń: 222, 223 i 240. Może wystąpić tutaj np. równowartość środków pobranych od wykonawców robót jako zabezpieczenie należytego ich wykonania.

wwynik wykonania budżetu, którym może być deficyt lub nadwyżka wykazane w sprawozdaniu budżetowym Rb-NDS,

wwynik na operacjach nierasowych,

wrezerwa na wydatki niewygasające,

wśrodki z prywatyzacji,

wskumulowany wynik budżetu.

Należy podkreślić, że począwszy od sporządzenia bilansu z wykonania budżetu za 2011 r. nastąpiły następujące zmiany:

1. Zmiany opisu:

- z: nadwyżka lub niedobór wykonania budżetu na: wynik wykonania budżetu,

- z: skumulowana nadwyżka lub niedobór na zasobach budżetu na: skumulowany wynik budżetu;

2. Usunięcie pozycji pasywów:

- 1.4. Wynik funduszy pomocowych,

- 4. Fundusze pomocowe.

Należy pamiętać, że pod bilansem z wykonania budżetu zamieszcza się informacje uzupełniające, w odniesieniu do:

wudzielonych gwarancji i poręczeń,

wotrzymanych gwarancji i poręczeń,

winnych informacji istotnych dla rzetelności i przejrzystości budżetu, np. podjętych w 2012 r. decyzji pożyczkodawców o umorzeniu w przyszłym roku zaciągniętych pożyczek przez jednostkę.

Małgorzata Pelc

dgp@infor.pl

Podstawa prawna

Rozporządzenie ministra finansów z 5 lipca 2010 r. w sprawie szczególnych zasad rachunkowości oraz planów kont dla budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego, jednostek budżetowych, samorządowych zakładów budżetowych, państwowych funduszy celowych oraz państwowych jednostek budżetowych mających siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. nr 128, poz. 861 z późn. zm.), w tekście: rozporządzenie w sprawie szczególnych zasad rachunkowości.