Jak przedsiębiorca może uchronić użytkowaną cudzą maszynę przed sprzedażą na pokrycie jego długów

Czytelnik, zanim rozpoczął prowadzenie działalności gospodarczej, zakupił maszynę, którą wstawił do warsztatu swojego brata. Firma brata ogłosiła upadłość i maszyna została zaliczona do masy upadłości.

- Kto ustala skład masy upadłości? Do kogo muszę zwrócić się w sprawie odzyskania maszyny? Czy możliwe jest wyłączenie jej z masy upadłości - pyta pan Janusz z Płocka.

Czytelnik, który jest właścicielem maszyny zaliczonej do masy upadłości podczas prowadzonego postępowania upadłościowego innego przedsiębiorcy, ma prawo żądać jej wyłączenia. W tym celu należy złożyć wniosek do sądu upadłościowego o wyłączenie z masy upadłości i od razu podać w nim wszelkie zarzuty, twierdzenia i dowody na ich poparcie pod rygorem utraty prawa powoływania ich w toku dalszego postępowania. Tylko wówczas gdy powołanie ich we wniosku nie było możliwe, dopuszczalne będzie zgłoszenie ich w terminie późniejszym.

Skład masy upadłości ustala syndyk, nadzorca sądowy albo zarządca masy upadłości. Gdy dłużnik zarządza firmą, to sędzia komisarz może postanowić, aby sam dokonał ustalenia masy upadłości pod nadzorem zarządcy sądowego.

Zanim sędzia komisarz rozpozna wniosek o wyłączenie maszyny z masy upadłości i wyda postanowienie, to będzie musiał wysłuchać syndyka, nadzorcę sądowego albo zarządcę. Zdarza się też, że przeprowadza dowody i przesłuchuje świadków. Sprawę musi rozpoznać w ciągu miesiąca, a postanowienie powinien uzasadnić. Natomiast upadłemu przedsiębiorcy i wierzycielowi przysługuje na niego zażalenie.

Właściciel maszyny może jednak zostać zobowiązany do zwrotu wydatków poniesionych przez upadłego przedsiębiorcę lub z masy upadłości na utrzymanie maszyny, remont, konserwację, ubezpieczenie i ochronę, gdy były one konieczne do utrzymania jej w stanie niepogorszonym. Wartość nakładów określa się według cen aktualnych w chwili wydania przez sędziego komisarza postanowienia.

Gdyby został oddalony wniosek Czytelnika o wyłączenie maszyny z masy upadłości, to wówczas będzie mógł on nadal występować ze swoim roszczeniem, ale tym razem w drodze powództwa. Pozew powinien wnieść do sądu upadłościowego w terminie miesiąca od dnia doręczenia postanowienia sędziego komisarza o odmowie wyłączenia z masy upadłości i skierować go przeciwko zarządcy albo syndykowi. Powództwo będzie można oprzeć tylko na tych samych zarzutach i twierdzeniach, jakie zostały zawarte we wniosku o wyłączenie maszyny z masy upadłości. Natomiast inne powód będzie mógł zgłosić tylko wówczas, gdy wcześniejsze zgłoszenie ich nie było możliwe. Wprawdzie w pozwie można też domagać się zabezpieczenia powództwa, ale tylko pod warunkiem uprawdopodobnienia roszczenia oraz istnienia interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia. Natomiast od wyroku sądu, który rozpatrzy powództwo, można wnieść apelację na zasadach ogólnych.

Skład masy upadłości ustalają:

● syndyk (w razie upadłości likwidacyjnej)

● nadzorca sądowy (w razie upadłości układowej z zarządem, własnym dłużnika)

● zarządca masy upadłości (w razie upadłości układowej, gdy dłużnik został pozbawiony prawa zarządu tą masą)

● dłużnik zarządzający firmą pod nadzorem zarządcy sądowego, gdy sędzia komisarz tak postanowi

Małgorzata Piasecka-Sobkiewicz

Art. 68-74 ustawy z 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz.U. nr 60 poz.535 z późn. zm.).