Upadłość układowa może być korzystniejsza od likwidacyjnej nie tylko dla dłużnika

Przesłanką ogłoszenia upadłości układowej jest uprawdopodobnienie, że w drodze układu wierzyciele zostaną zaspokojeni w wyższym stopniu niż w trybie upadłości likwidacyjnej. Wybór tej formy postępowania może leżeć w interesie upadłego oraz podmiotów z jego otoczenia biznesowego.

Dłużnik winien do wniosku o ogłoszenie upadłości układowej załączyć propozycje układowe, propozycje finansowania wykonania układu oraz rachunek przepływów pieniężnych. Sąd może przed ogłoszeniem upadłości zwołać wstępne zgromadzenie wierzycieli, którego kompetencje obejmują możliwość zawarcia układu już na tym etapie postępowania – sąd w takim przypadku wydaje postanowienie o ogłoszeniu upadłości z możliwością zawarcia układu wraz z postanowieniem o zatwierdzeniu układu. Ograniczenie stosowania takiego rozwiązania wynika z przepisu, który stanowi, że sąd nie zwołuje zgromadzenia wierzycieli, gdy suma spornych wierzytelności przekracza 15 proc. ogólnej sumy wierzytelności. Ponadto zwołanie zgromadzenia wierzycieli na tym etapie nie następuje na wniosek stron, ale można przyjąć, iż dłużnik, składając wniosek o upadłość układową, może takie rozwiązanie zaproponować.

Ogłoszenie upadłości układowej wpływa na wizerunek przedsiębiorcy poprzez uwidocznioną w rejestrze przedsiębiorców zmianę brzmienia firmy – po ogłoszeniu upadłości układowej przedsiębiorca występuje pod dotychczasową firmą z dodaniem oznaczenia „w upadłości układowej”, podczas gdy oznaczenie „w upadłości likwidacyjnej” ostrzega kontrahentów o postępującej likwidacji przedsiębiorstwa. Adnotacja o układowej, a nie likwidacyjnej formie upadłości ma z pewnością bardziej pozytywny wydźwięk i może ułatwić przedsiębiorcy kontynuację działalności gospodarczej w zakresie dopuszczonym przepisami. Z punktu widzenia zarządzania ogromne znaczenie dla przedsiębiorcy i największą różnicę w stosunku do upadłości likwidacyjnej stanowi możliwość sprawowania przez przedsiębiorcę w upadłości układowej zarządu własnego majątkiem przedsiębiorstwa pod nadzorem nadzorcy sądowego. W przypadku gdy sąd ustanowi zarząd własny upadłego, przedsiębiorcy służy prawo dokonywania czynności zwykłego zarządu, podczas gdy na jego przekroczenie wymagana jest zgoda nadzorcy sądowego lub – w przypadkach określonych ustawowo – rady wierzycieli.

Korzyścią komercyjną upadłości układowej jest to, że wierzyciel bez zgody rady wierzycieli nie może wypowiedzieć umowy najmu lub dzierżawy lokalu lub nieruchomości, w których prowadzone jest przedsiębiorstwo upadłego, jak również umów leasingu, ubezpieczeń majątkowych, umów rachunku bankowego, umów poręczeń i gwarancji bankowych oraz akredytyw, jak również umów obejmujących licencje udzielone upadłemu. W przypadku zmiany sposobu prowadzenia postępowania upadłościowego z układowego na likwidacyjne, z dniem wydania postanowienia o zmianie sposobu prowadzenia postępowania powstają w odniesieniu do wyżej wymienionych umów z udziałem upadłego skutki prawne przewidziane dla upadłości likwidacyjnej. Układ może rozszerzyć okres obowiązywania tej ochrony do czasu wykonywania układu.

Ogłoszenie upadłości układowej nie jest bez znaczenia dla stosunków pracy w przedsiębiorstwie upadłego. Zgodnie bowiem z przepisami przejściowymi prawa upadłościowego, gdy mowa jest o postępowaniu upadłościowym rozumie się przez to upadłość likwidacyjną, zatem ogłoszenia upadłości układowej nie wywiera skutków w stosunku do stosunków pracy, w szczególności w zakresie ochrony trwałości stosunku pracy, które zachodzą w przypadku ogłoszenia upadłości likwidacyjnej.