Akcjonariusz może głosować na odległość

@RY1@i02/2009/180/i02.2009.180.087.0002.101.jpg@RY2@

Fot. Arch.

Paweł Pucher, adwokat i partner w Kaczor, Klimczyk, Pucher, Wypiór Adwokaci Spółka Partnerska

Na skutek nowelizacji k.s.h. spółki akcyjne mogą, a w niektórych przypadkach wręcz muszą, stosować nowoczesne rozwiązania elektroniczne, w tym także w toku czynności poprzedzających walne zgromadzenie i w jego trakcie. Zgodnie z art. 402¹ k.s.h. spółka publiczna ma obowiązek poinformować o planowanym walnym zgromadzeniu także za pośrednictwem strony internetowej. Na stronie tej powinny także znaleźć się formularze do głosowania korespondencyjnego i dokumentacja, która ma być przedmiotem obrad walnego zgromadzenia.

Najbardziej widoczna zmiana k.s.h. w zakresie wykorzystania urządzeń elektronicznych, służących do komunikowania się na odległość, wprowadzona przez art. 406⁵ k.s.h., polega na umożliwieniu wprowadzenia do statutu spółki postanowień, które zezwalają na udział w walnym zgromadzeniu, w tym między innymi wypowiadanie się na temat przedmiotu obrad i głosowanie (samodzielnie lub przez pełnomocnika) osobom, które nie są obecne w miejscu odbywania walnego zgromadzenia, za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej. Ten sam przepis umożliwia także transmisję obrad walnego zgromadzenia w czasie rzeczywistym, tak aby osoby, które nie znajdują się w miejscu prowadzenia tych obrad, miały pełną możliwość śledzenia ich przebiegu, zabierania głosu czy wreszcie głosowania nad podejmowanymi uchwałami.

Rozwiązanie to stanowi niewątpliwe ułatwienie zarówno dla akcjonariuszy, jak i dla spółki. Akcjonariusze mający siedzibę czy miejsce zamieszkania znacznie oddaloną od miejsca, w którym odbywają się obrady walnego zgromadzenia, nierzadko podejmują decyzję o rezygnacji z uczestnictwa w tych obradach, z uwagi właśnie na odległość, czas poświęcony na dojazd w miejsce obrad etc. Teleobrady walnego zgromadzenia to rozwiązanie wygodne także dla spółek. Trzeba bowiem pamiętać, że często akcjonariat spółek publicznych jest znacznie rozdrobniony, co sprawia, że walne zgromadzenia nie mogą odbywać się chociażby w siedzibie spółki.

Postulowanym rozwiązaniem, umożliwiającym spółce lepsze przygotowanie obrad walnego zgromadzenia, w tym zapewnienie odpowiedniej jakości transmisji obrad, umożliwienie przekazywania obrazu w wiele miejsc naraz etc., byłoby wprowadzenie obowiązku informowania spółki przez akcjonariuszy o planowanym przez nich sposobie uczestnictwa w walnym zgromadzeniu.

Ponadto nowelizacja przewiduje także możliwość głosowania nad uchwałami walnego zgromadzenia bez konieczności osobistego w nim udziału, i to nie tylko za pośrednictwem pełnomocnika, ale także listownie, jeżeli rozwiązanie takie przewiduje regulamin walnego zgromadzenia, przy czym głosowanie korespondencyjne zastosowanie znaleźć może jedynie w przypadku spółki publicznej.

Formularze wykorzystywane w listownym głosowaniu spółka powinna udostępnić na swojej stronie internetowej. W ich treści powinna znaleźć się proponowana treść uchwały walnego zgromadzenia, a nadto powinne one umożliwiać identyfikację akcjonariusza oddającego głos bądź jego pełnomocnika, jeżeli akcjonariusz wykonuje prawo głosu przez pełnomocnika, oddanie głosu, złożenie sprzeciwu przez akcjonariuszy głosujących przeciwko uchwale, zamieszczenie instrukcji dla pełnomocnika dotyczących sposobu głosowania w odniesieniu do każdej z uchwał. Co ważne, oddanie głosu nie na formularzu lub na formularzu niespełniającym wymagań określonych przepisem art. 402³ par. 3 k.s.h. bądź dodatkowych wymagań przewidzianych statutem spółki lub regulaminem walnego zgromadzenia powoduje nieważność oddanego głosu.

Spółka ma możliwość wprowadzenia dodatkowych wymagań co do głosowania korespondencyjnego, w drodze postanowienia statutu lub regulaminu walnego zgromadzenia. Mogą one w szczególności służyć celom identyfikacji akcjonariuszy głosujących korespondencyjnie. Zwrócić jednak uwagę należy na to, że działania te powinny być proporcjonalne do celu, jakiemu mają służyć. Nie mogą więc wprowadzać nierealnych wymogów, niweczących możliwość oddania głosu drogą korespondencyjną. Zdalny udział w walnym zgromadzeniu i możliwość głosowania za pośrednictwem urządzeń służących komunikacji na odległość, jak również korespondencyjne oddawanie głosów uznać należy za rozwiązanie jak najbardziej trafne, stanowiące wyraz prób dostosowywania zasad funkcjonowania podmiotów gospodarczych w zmieniającej się gwałtownie rzeczywistości.

W świetle korzyści, jakie niesie ze sobą nowelizacja k.s.h., jak również wobec dopuszczenia możliwości zdalnego udziału w walnym zgromadzeniu akcjonariuszy zarówno spółek publicznych, jak i niepublicznych, dziwi ograniczenie możliwości korespondencyjnego głosowania wyłącznie do spółek publicznych. Wydaje się, że brak jest racjonalnych przyczyn, dla których listowne głosowanie wyłączone jest w przypadku niepublicznych spółek akcyjnych. Zaznaczyć przy tym należy, że ani Sejm, ani też Ministerstwo Sprawiedliwości nie prowadzą obecnie prac nad nowelizacją kodeksu spółek handlowych, która pozwalałaby stosować głosowanie za pośrednictwem listów także w przypadku spółek publicznych. Także i unijne rozwiązania w tym zakresie, stanowiące impuls do wprowadzenia przedmiotowej nowelizacji, dotyczą wyłącznie spółek działających na rynku regulowanym, co z zasady odnosić należy do spółek publicznych.

Paweł Pucher

adwokat i partner w Kaczor, Klimczyk, Pucher, Wypiór Adwokaci Spółka Partnerska