Kiedy przedsiębiorca może zawiesić działalność gospodarczą

Prawo do zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej przysługuje wyłącznie przedsiębiorcom, którzy nie zatrudniają pracowników. Zatem kluczowe znaczenie ma w tym przypadku ustalenie, że przedsiębiorca nie zatrudnia pracowników na podstawie jakiegokolwiek stosunku pracy. Jeśli natomiast chodzi o zatrudnienie w ramach umów zlecenia lub umów o dzieło, to należy stwierdzić, że z uwagi na ich charakter nie mogą być realizowane zlecenia w nich określone.

W okresie zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej przedsiębiorca nie może prowadzić tej działalności. Zawieszeniu w czasie ulega zarobkowe wykonywanie przez przedsiębiorcę określonego rodzaju działalności (wytwórczej, budowlanej, handlowej, usługowej) w sposób zorganizowany i ciągły. Oznacza to, że przedsiębiorca w okresie zawieszenia nie może faktycznie wykonywać działalności gospodarczej oraz osiągać przychodów wynikających z jej prowadzenia. Jeśli natomiast chodzi o dochody wynikające z działalności prowadzonej przed zawieszeniem, to przedsiębiorca jest uprawniony do ich otrzymania. Ustawodawca wyraźnie bowiem wskazuje, że w okresie zawieszenia wykonywania działalności przedsiębiorca nie może wykonywać działalności gospodarczej i osiągać bieżących przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej.

Przedsiębiorca może zawiesić działalność gospodarczą na okres od 1 do 24 miesięcy. Powinien złożyć wniosek o wpis informacji o zawieszeniu wykonywania działalności do właściwego organu, którym w przypadku przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną jest organ ewidencyjny gminy, a w odniesieniu do pozostałych przedsiębiorców właściwy, na podstawie ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym, sąd rejestrowy. Przedsiębiorca w treści powyższego wniosku powinien wskazać okres zawieszenia, który nie może być krótszy niż jeden miesiąc oraz dłuższy niż 24 miesiące, z możliwością przedłużenia. Należy wskazać, że o ile wskazanie okresu zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej zależy wyłącznie od woli przedsiębiorcy, o tyle data zawieszenia zawarta we wniosku nie może być wskazana wcześniej niż data jego złożenia.

W odniesieniu do przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej ustawodawca w przedmiocie zawieszenia działalności gospodarczej wprowadza szczególne regulacje. Mianowicie skuteczność zawieszenia prowadzenia działalności gospodarczej uzależnia od jej zawieszenia przez wszystkich wspólników. Taka regulacja prawna wynika z uznania, że przedsiębiorcą nie jest spółka cywilna, lecz jej wspólnicy, którzy prowadzą działalność gospodarczą. W związku z tym, prawnie skuteczne dla zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej w formie spółki cywilnej jest jej zawieszenie przez wszystkich wspólników.

Okres zawieszenia to czas, w którym przedsiębiorca, pomimo iż faktycznie nie prowadzi działalności gospodarczej, zachowuje prawo do podejmowania pewnych czynności związanych z działalnością gospodarczą prowadzoną przed zawieszeniem. Na podstawie przepisu art. 14a pkt 4 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej przedsiębiorca w okresie zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej ma prawo do:

wykonywania wszelkich czynności niezbędnych do zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów (w szczególności może dochodzić należności pieniężnych w postępowaniu sądowym, egzekucyjnym, ugodowym od swoich kontrahentów w postępowaniu sądowym oraz ugodowym),

przyjmowania należności lub regulowania zobowiązań, powstałych przed datą zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej,

zbywania własnych środków trwałych i wyposażenia (przedsiębiorca może zawierać umowy sprzedaży majątku będącego w jego posiadaniu),

uczestniczenia w postępowaniach sądowych, postępowaniach podatkowych i administracyjnych związanych z działalnością gospodarczą wykonywaną przed zawieszeniem wykonywania działalności gospodarczej (przedsiębiorca ma nie tylko prawo do wzięcia udziału w tych postępowaniach, ale także może to być jego obowiązkiem),

wykonywania wszelkich obowiązków nakazanych przepisami prawa,

osiągania przychodów finansowych, także z działalności prowadzonej przed zawieszeniem wykonywania działalności gospodarczej (przedsiębiorca ma prawo do uzyskiwania dochodów w okresie zawieszenia, np. wynikających z odszkodowań, kar umownych, odsetek, pożytków z praw),

może zostać poddany kontroli na zasadach przewidzianych dla przedsiębiorców wykonujących działalność gospodarczą (np. kontroli skarbowej, kontroli organów policji gospodarczej oraz reglamentacji gospodarczej).