Zasady nabywania składników majątku od syndyka

Likwidacji dokonuje się przez sprzedaż przedsiębiorstwa upadłego w całości, sprzedaż zorganizowanych części przedsiębiorstwa albo poprzez sprzedaż poszczególnych rzeczy i praw wchodzących w skład masy upadłości. Przedsiębiorstwo upadłego syndyk może prowadzić dalej, jeżeli możliwe jest zawarcie układu z wierzycielami lub możliwa jest sprzedaż przedsiębiorstwa upadłego w całości lub jego zorganizowanych części. Przedsiębiorstwo upadłego powinno być sprzedane jako całość, chyba że nie jest to możliwe.

Sprzedaż dokonana w postępowaniu upadłościowym ma skutki sprzedaży egzekucyjnej. Co za tym idzie nabywca majątku upadłego nabywa ten majątek, z nieistotnymi wyjątkami, w stanie wolnym od wszelkich obciążeń lub roszczeń. Co więcej, nabywca majątku upadłego uzyskuje tytuł własności w sposób pierwotny, a więc tak, że wszelkie wady prawne obciążające prawa upadłego do majątku nie dotykają praw do majątku powstających po stronie nabywcy, który wywodzi swe prawa z czynności dokonanych z syndykiem. Jest to o tyle istotne, że nabywca majątku upadłego może praktycznie zaniechać procesu weryfikowania praw przysługujących upadłemu do majątku, co przyspiesza i ułatwia obrót.

Na dodatkową uwagę zasługuje fakt, że nabywca majątku upadłego nie ponosi odpowiedzialności subsydiarnej za zaległości podatkowe upadłego, przewidzianej w art. 112 Ordynacji podatkowej.

Artykuł 112 Ordynacji podatkowej został także znowelizowany 1 stycznia 2009 r. Przewiduje on obecnie powstanie odpowiedzialności subsydiarnej za zaległości podatkowe zbywcy majątku jedynie w przypadku nabywania, poza postępowaniem upadłościowym lub egzekucyjnym, przedsiębiorstwa podatnika lub zorganizowanej części tego przedsiębiorstwa. Warto jednak zaznaczyć, że - jak to zwykle bywa - diabeł tkwi w szczegółach, a konkretnie w przepisach przejściowych ustawy nowelizującej Ordynację podatkową. Wspomniane przepisy skutkują tym, że także nabywanie majątku innego niż przedsiębiorstwo lub zorganizowana część przedsiębiorstwa, w przypadku zaległości podatkowych sprzed 1 stycznia 2009 r., rodzi po stronie nabywcy odpowiedzialność za zaległości podatkowe zbywcy, chyba że majątek nabywany jest w postępowaniu upadłościowym lub egzekucyjnym.

Na koniec warto także zaznaczyć, że przepisy prawa upadłościowego i naprawczego stanowią, że na nabywcę przedsiębiorstwa upadłego przechodzą wszelkie koncesje, zezwolenia, licencje i ulgi, które zostały udzielone upadłemu, chyba że ustawa lub decyzja o ich udzieleniu stanowi inaczej. Wspomniane przepisy są lepiej sformułowane od właściwych przepisów kodeksu cywilnego o sprzedaży przedsiębiorstwa przez przedsiębiorcę, w następstwie czego nabywca przedsiębiorstwa upadłego ma realne podstawy doprowadzenia do potwierdzenia przez właściwe organy administracji publicznej faktu przejścia z mocy prawa wspomnianych decyzji.