Zaspokojenie wierzycieli to główny obowiązek syndyka

- Zakres praw i obowiązków syndyka w zastosowaniu tzw. upadłości konsumenckiej będą wyznaczały przepisy o postępowaniu upadłościowym. Obejmują one likwidację majątku upadłego. Po ogłoszeniu upadłości dłużnika syndyk będzie zobowiązany do niezwłocznego objęcia majątku upadłego, zarządzania nim oraz zabezpieczenia przed zniszczeniem, uszkodzeniem lub rozebraniem go przez osoby postronne. Ponadto syndyk przeprowadzi likwidację masy upadłości, chyba że zajdą przewidziane w ustawie okoliczności, które stwarzają możliwość powierzenia samemu upadłemu realizacji czynności likwidacyjnych. Do obowiązków syndyka będzie również należało sporządzenie planu podziału funduszów masy upadłości i zatwierdzenia go przez sędziego-komisarza. W jego gestii będzie leżało wykonanie przedmiotowego planu podziału funduszy przez wydanie wierzycielom należnych im kwot lub przelanie ich na rachunek bankowy wierzycieli.

- Zgodnie z art. 491⁸ ustawy - Prawo upadłościowe i naprawcze z chwilą uprawomocnienia się postanowienia o ustaleniu planu spłaty wierzycieli powołanie syndyka wygasa z mocy prawa. Z treści przytoczonego przepisu wynika więc, iż rola syndyka w postępowaniu w zakresie tzw. upadłości konsumenckiej kończy się jeszcze przed spłaceniem przez upadłego należności niezaspokojonych na podstawie planu podziału, objętych planem spłaty wierzycieli upadłego, a zatwierdzonym przez sąd. Spłata ma nastąpić w okresie nie dłuższym niż pięć lat. Należy jednak podkreślić, iż głównym zadaniem syndyka w postępowaniu o tzw. upadłość konsumencką będzie doprowadzenie w możliwie najwyższym stopniu do zaspokojenia wierzycieli upadłego ze środków pieniężnych uzyskanych z likwidacji masy upadłości. Sam proces likwidacyjny może być prowadzony bezpośrednio przez syndyka lub przez upadłego pod nadzorem syndyka.

- Wśród postanowień ustawowych, wyznaczających rolę syndyka w postępowaniu o tzw. upadłość konsumencką, na uwagę zasługuje w szczególności treść art. 491² ust. 5. Przepis ten stanowi, iż sędzia-komisarz może zezwolić, żeby likwidację masy upadłości prowadził upadły konsument pod nadzorem syndyka. Powyższa regulacja dopuszcza więc, aby za zgodą sędziego-komisarza, który kieruje tokiem postępowania upadłościowego oraz sprawuje nadzór nad czynnościami syndyka, likwidacja masy upadłości, obejmująca upłynnienie (spieniężenie) majątku upadłego oraz ściągnięcie jego wierzytelności, była prowadzona przez samego upadłego jedynie pod nadzorem syndyka.

- Do obowiązków syndyka należy skierowanie do sędziego-komisarza wniosku o ustalenie kwoty odpowiadającej przeciętnemu czynszowi najmu lokalu mieszkalnego za okres dwunastu miesięcy. Kwota ta będzie wydzielana upadłemu z sumy uzyskanej ze sprzedaży w toku postępowania upadłościowego, jego lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego. Ta kwota ma służyć na pokrycie potrzeb mieszkaniowych dłużnika oraz jego rodziny przez okres jednego roku.

Fot. Wojciech Górski

Andrzej Kostiw, prawnik w kancelarii Rachelski & Wspólnicy