Warranty subskrypcyjne są wciąż mało znane

Czym są warranty subskrypcyjne?

Warranty subskrypcyjne są to papiery wartościowe emitowane przez spółki akcyjne (ewentualnie także przez spółki komandytowo-akcyjne) imienne lub na okaziciela uprawniające ich posiadacza do zapisu lub objęcia akcji po oznaczonej z góry cenie, z wyłączeniem prawa poboru. Pierwszy typ warrantów subskrypcyjnych - ucieleśniających prawo zapisu na akcje i emitowanych przez zarząd - jest powiązany z podwyższeniem kapitału zakładowego w ramach kapitału docelowego. Z kolei drugi rodzaj tego instrumentu - ucieleśniający prawo objęcia akcji i emitowany przez walne zgromadzenie - występuje w związku z warunkowym podwyższeniem kapitału zakładowego.

Czy są inne instrumenty zbliżone do warrantów subskrypcyjnych?

Warranty subskrypcyjne powiązane z kapitałem warunkowym są zbliżone do obligacji z prawem pierwszeństwa. Podstawowa różnica pomiędzy tymi dwoma instrumentami polega na tym, iż warranty subskrypcyjne uprawniają tylko do świadczenia niepieniężnego w postaci prawa objęcia oznaczonej liczby akcji w określonym terminie po określonej z góry cenie. Obligacje z prawem pierwszeństwa natomiast - obok świadczenia niepieniężnego - ucieleśniają także wierzytelność pieniężną, którą może być symboliczny 1 grosz lub kwota bardziej znacząca.

Czy warranty subskrypcyjne cieszą się powodzeniem wśród przedsiębiorców?

Warranty subskrypcyjne są wciąż instrumentem mało znanym, także wśród prawników zajmujących się obsługą dużych przedsiębiorców. Niemniej jednak świadomość zalet płynących z emisji warrantów subskrypcyjnych, także w związku z wdrożeniem programu motywacyjnego, rośnie.

Dlaczego są one przydatne przy konstruowaniu programów motywacyjnych?

Zarówno przyznanie pracownikowi warrantów subskrypcyjnych, jak i wykonanie z nich praw (czyli otrzymanie akcji) może zostać uzależnione od osiągnięcia przez niego wymogów dotyczących efektywności pracy czy też wysługi lat - tak bezpośrednio dla pracodawcy bądź spółki z grupy kapitałowej pracodawcy.

Ponadto warranty subskrypcyjne mogą być emitowane nieodpłatnie i pełnić funkcję bonusa dla kluczowego personelu. Co prawda za akcje warrantowe pracownik będzie musiał uiścić cenę emisyjną akcji wynikającą z treści warrantu subskrypcyjnego, ale będzie ona zazwyczaj niższa niż cena rynkowa akcji pracodawcy. Pozwoli to na uzyskanie przez pracownika oczekiwanej gratyfikacji finansowej. W konsekwencji otrzymanie warrantów subskrypcyjnych stanowi wyraz docenienia starań pracownika przez pracodawcę, co ma pełnić funkcję motywującą.

Warto wspomnieć, iż w przypadku programów motywacyjnych sięga się - niemal wyłącznie - do warrantów subskrypcyjnych emitowanych w związku z warunkowym podwyższeniem kapitału zakładowego, a nie z kapitałem docelowym.

Które spółki akcyjne są nimi szczególnie zainteresowane?

Tworzeniem programów motywacyjnych, w tym opartych na emisji warrantów subskrypcyjnych, są zainteresowane w szczególności instytucje finansowe, zwłaszcza banki. Wynika to z uchwały Komisji Nadzoru Finansowego nr 258/2011 z 4 października 2011 r. Zgodnie z treścią tej uchwały każdy bank zobowiązany jest do wprowadzenia i stosowania w stosunku do osób zajmujących stanowiska kierownicze polityki zmiennych składników wynagrodzeń. Jednym z wymogów tej polityki jest podział całkowitego wynagrodzenia na składniki stałe i zmienne, wspierający prawidłowe i skuteczne zarządzanie ryzykiem. Zmienne składniki tego wynagrodzenia mogą mieć postać akcji lub instrumentów z nimi związanych, np. warrantów subskrypcyjnych.

Warto zaznaczyć, że uchwała KNF nr 258/2011 stanowi pokłosie regulacji unijnych, tj. dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/76/UE z 24 listopada 2010 r. zmieniającej dyrektywy 2006/48/WE i 2006/49/WE w zakresie wymogów kapitałowych dotyczących portfela handlowego i resekurytyzacji oraz przeglądu nadzorczego polityki wynagrodzeń (tzw. CRD III).

Z jakimi wątpliwościami spotykają się pracodawcy, wprowadzający tego typu program motywacyjny?

Wśród wątpliwości zgłaszanych w praktyce obrotu wymienić należy np. dopuszczalność emisji niezbywalnych warrantów subskrypcyjnych, możliwość wpisania do ich treści warunku wykonania praw, ryzyko rozwodnienia (ang. dilution) uprawnień wynikających z tego instrumentu czy legalność objęcia akcji przez posiadaczy warrantów subskrypcyjnych w przeciągu okresów zamkniętych, wiążących podmioty mające dostęp do informacji poufnych spółki (ang. insiders).

Czy warranty mogą zostać zbyte na rzecz innych osób, np. członków rodziny pracownika?

Z istoty warrantów subskrypcyjnych jako papierów wartościowych wynika ich zbywalność. W odniesieniu do warrantów subskrypcyjnych imiennych można wprowadzić ograniczenia co do ich zbywalności, niedopuszczalne jest natomiast zupełne wyłączenie możliwości ich zbycia. W praktyce obrotu zdarzają się przypadki, w których emitenci wpisują do treści warrantów subskrypcyjnych klauzulę bezwzględnej "niezbywalności", lecz moim zdaniem jest to postępowanie nieprawidłowe.

A czy podlegają dziedziczeniu?

Warranty subskrypcyjne jako instrumenty konkretyzują prawa majątkowe zmarłego, przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób, stosownie do przepisów kodeksu cywilnego.

@RY1@i02/2014/240/i02.2014.240.21700020a.802.jpg@RY2@

materiały prasowe

dr Iwona Gębusia radca prawny, szef Departamentu Prawa Bankowego i Instrumentów Finansowych w Kancelarii Prawnej Chałas i Wspólnicy

Rozmawiała Katarzyna Dąbrowska