Można się skarżyć, jeśli terminy zostaną zachowane

Prawo Unii nie odnosi się do wprowadzenia przez państwa członkowskie środka zaskarżenia, który zawieszałby wykonywanie orzeczeń rozszerzających skutki europejskiego nakazu aresztowania (ENA). Nie oznacza to jednak, że nie wolno wprowadzić takiej regulacji - orzekł luksemburski Trybunał Sprawiedliwości.

Wyrok tej treści sprowokowało pierwsze w historii francuskiej rady konstytucyjnej pytanie prejudycjalne do TS. Chodziło o ustalenie zgodności z prawem Unii francuskiej procedury karnej, która nie pozwala zaskarżyć orzeczenia o rozszerzeniu skutków ENA na inne przestępstwa niż to, za które pierwotnie miała być sądzona wydana osoba.

Przyczyną rozważań był przypadek Jeremy’ego F. Uciekł on z Wielkiej Brytanii po uprowadzeniu dziecka, za co groziło mu 7 lat więzienia. Wówczas sąd karny w Maidstone wydał przeciwko niemu ENA. Zatrzymanego Jeremy''ego F. przesłuchał sędzia śledczy w Bordeaux. Ścigany zgodził się na ekstradycję, ale pod warunkiem, że nie będzie sądzony za molestowanie seksualne nieletniej sprzed wydania nakazu. Po 12 dniach od daty, w której Jeremy F. trafił do Wielkiej Brytanii, francuski prokurator dostał z wyspy wniosek o zgodę na ściganie również za przestępstwa na tle seksualnym, mimo że ENA dotyczył tylko uprowadzenia. Po niemal trzech miesiącach francuski sąd apelacyjny z Bordeaux zaakceptował rozszerzenie ścigania. Jeremy F. odwołał się wtedy do trybunału kasacyjnego. Ten zwrócił się do rady konstytucyjnej, która postanowiła zbadać, czy francuski kodeks postępowania karnego jest zgodny z prawem Unii, pozwalając, by nie przysługiwało odwołanie od orzeczenia wydawanego w terminie 30 dni po przekazaniu ściganego do innego państwa, skoro może dotyczyć ono także rozszerzenia skutków ENA. Z tą wątpliwością Rada zwróciła się do trybunału.

TS, rozpatrzywszy sprawę w trybie pilnym, odpowiedział, że chociaż decyzja ramowa Rady 2002/584/WSiSW w sprawie ENA nie reguluje kwestii zawieszającego środka zaskarżenia wobec orzeczeń o ENA, to jednak nie wyklucza możliwości wprowadzenia go w poszczególnych państwach. Wystarczy, by cała procedura odbywała się pod kontrolą sądów i była zgodna z Kartą praw podstawowych. Dodatkowym wymogiem jest, by mnożenie środków odwoławczych nie zabijało podstawowego celu, jaki realizuje ENA, czyli sprawności postępowania. Przyspieszeniu współpracy sądów w UE ma bowiem służyć konieczność wykonania nakazu w ciągu 10 dni od uzyskania zgody poszukiwanego na ekstradycję, a w innych wypadkach - w terminie 60 dni od jego aresztowania. I jedynie w wyjątkowych przypadkach terminy te mogą być przedłużone o 30 dodatkowych dni.

Dobromiła Niedzielska-Jakubczyk

dobromila.niedzielska@infor.pl

ORZECZNICTWO

Wyrok w sprawie C-168/13 PPU.