Komisja Europejska nie może badać zgodności prawa krajowego z unijnym

Komisja Europejska nie ma prawa sama orzekać o zgodności z unijnymi normami przepisów krajowych, które wcześniej nie zostały zbadane przez Trybunał Sprawiedliwości UE - orzekł ten właśnie europejski sąd. W przeciwnym razie KE naruszałaby wyłączną kompetencję TS.

Niemal dziesięć lat temu trybunał stwierdził uchybienie przez Portugalię obowiązkom państwa członkowskiego. Nie uchyliła ona bowiem swoich przepisów uzależniających przyznanie odszkodowania osobom, które doznały uszczerbku w wyniku naruszenia prawa Unii, od udowodnienia winy lub umyślnego działania w dziedzinie zamówień publicznych.

Uznając, że państwo to nie zastosowało się do wyroku, Komisja wniosła po trzech latach kolejną skargę do TS. Wówczas trybunał nałożył na Portugalię karę w wysokości 19 tys. euro za każdy dzień opóźnienia we wdrażaniu wyroku z 2004 r., ale naliczanie miało się zacząć od daty wydania tego właśnie, kolejnego wyroku, czyli od 10 stycznia 2008 r. Tymczasem Portugalia 31 grudnia 2007 r. uchyliła ustawę uznaną za wadliwą.

Komisja uznała jednak, że zmienione portugalskie przepisy nie prowadzą do prawidłowego wykonania wyroku z 2004 r. Wówczas, żeby uniknąć przedłużania sporu, Portugalia przyjęła kolejną ustawę, która miała zadowolić urzędników europejskich, i to mimo że jej administracja była zdania, że pierwsza ustawa wdrażająca europejskie zasady powinna była całkowicie wystarczyć. Komisja doszła w tej sytuacji do przekonania, że może ukarać państwo członkowskie nie tak, jak orzekł TS, lecz według własnego uznania, oceniając prawo krajowe na własną rękę. Dlatego Portugalia zaskarżyła decyzję KE, karzącą ją za cały okres do wejścia w życie drugiej ustawy.

Europejski Sąd Pierwszej Instancji stwierdził nieważność decyzji Komisji. Dodał, że ocena treści wszelkich przepisów krajowych - również tych, które wykonują wyroki Trybunału - należy wyłącznie do TS. Komisja wniosła więc do trybunału o uchylenie tego orzeczenia. Ten oddalił jednak jej odwołanie. Uznał, że przyzwolenie na samodzielne ocenianie systemów prawa krajowego przez Komisję byłoby ograniczaniem jego wyłącznych kompetencji.

Wynika z tego, że w razie sporu między Komisją a państwem członkowskim co do tego, czy praktyka lub uregulowanie krajowe prowadzące do wykonania wyroku TS jest wystarczające, Komisja nie może rozstrzygać sporu ani wyciągać z tego konsekwencji polegających na nakładaniu kar pieniężnych.

Ocena treści przepisów krajowych należy wyłącznie do trybunału

Dobromiła Niedzielska-Jakubczyk

dobromila.niedzielska@infor.pl

ORZECZNICTWO

Wyrok TS w sprawie C-292/11P. www.serwisy.gazetaprawna.pl/orzeczenia