Trybunał nie zamierza przejmować roli sądów krajowych
Na temat odmowy świadczenia usług parze jednopłciowej (wykonanie tortu weselnego) przez piekarza - ze względu na jego wyznanie - wypowiedział się w 2018 r. Sąd Najwyższy Stan ó w Zjednoczonych. Uznał, że ukaranie cukiernika za odmowę wykonania tortu na ślub gej ó w było naruszeniem konstytucyjnej wolności sumienia. Europejski Trybunał Praw Człowieka miał okazję zmierzyć się z podobnym problemem na kanwie skargi nr 18860/19 (Lee p. Wielkiej Brytanii). Użył jednak wybiegu formalnego, uznając, że skarga była niedopuszczalna, a tym samym nie wypowiedział się co do meritum sprawy.
Małżeństwa osób tej samej płci zostały zalegalizowane w Zjednoczonym Królestwie w 2014 r., w Irlandii Północnej stały się legalne dopiero w 2020 r. W 2014 r. J. Lee, aktywista LGBTQ+, zamówił tort na imprezę aktywistów gejowskich, która miała się odbyć niedługo po tym, jak Zgromadzenie Irlandii Północnej po raz trzeci odrzuciło legalizację małżeństw osób tej samej płci. Zamówił go w piekarni Asher’s. Na torcie miał się znaleźć wizerunek Berta i Erniego (popularnych postaci z telewizyjnego programu dla dzieci „Ulica Sezamkowa”), logo organizacji Queer i hasło „Support Gay Marriage”. Zapłacił z góry. Następnego dnia zadzwoniono do niego z informacją, że zamówienie nie zostanie zrealizowane, ponieważ piekarnia jest „chrześcijańską firmą”. Przeproszono aktywistę i zwrócono mu pieniądze.
J. Lee wniósł przeciwko piekarni i jej właścicielom powództwo o naruszenie ustawowego obowiązku w zakresie i w związku z dostarczaniem towarów, urządzeń i usług. W odpowiedzi właściciele zakładu usługowego powołali się na swoje prawa wynikające z art. 9 konwencji (wolność myśli, sumienia i wyznania) i art. 10 konwencji (wolność wyrażania opinii). J. Lee nie podnosił jednak w postępowaniu praw konwencyjnych, które miały być złamane, w tym zakazu dyskryminacji z art. 14 konwencji. Sąd okręgowy uznał, że niewykonanie zamówienia stanowiło bezpośrednią dyskryminację ze względu na orientację seksualną skarżącego, co stanowiło naruszenie Fair Employment and Treatment (Northern Ireland) Order z 1998 r. oraz Equality Act (Sexual Orientation) Regulations (Northern Ireland) 2006 r. Sąd okręgowy uznał, że piekarze nie mieli prawa manifestować swoich przekonań religijnych w sferze handlowej, jeśli byłoby to sprzeczne z prawami innych osób. Uznał, że art. 10 nie został naruszony, ponieważ piekarnia nie była zobowiązana do popierania, promowania lub aprobowania poglądów Lee. Sąd apelacyjny podtrzymał tę decyzję. Sąd Najwyższy ją uchylił. Stwierdził, że właściciele piekarni nie odmówili obsługi skarżącego, ponieważ był gejem, lecz raczej dlatego, że sprzeciwiali się wymaganiu od nich, aby promowali przesłanie, z którym się głęboko nie zgadzali.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.