Korzystający z praw autorskich będą uczestniczyć w ustalaniu stawek wynagrodzeń

Nowelizacja jest konsekwencją wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 24 stycznia 2006 r. (sygn. akt SK 40/04), stwierdzającego niekonstytucyjność art. 108 ust. 3 ustawy o prawie autorskim (stracił on moc 1 września 2006 r.). Przepis ten odnosił się do postępowania przed Komisją Prawa Autorskiego zatwierdzającego przedstawiane przez organizacje zbiorowego zarządzania tabele wynagrodzeń za korzystanie z utworów lub artystycznych wykonań. W postępowaniu tym w charakterze strony nie mogli występować użytkownicy praw autorskich lub pokrewnych (korzystający z tych praw).

Po wejściu w życie nowelizacji to się zmieni. Uczestnikami postępowania o zatwierdzanie tabel wynagrodzeń - poza organizacjami zbiorowego zarządzania - będą mogły być także organizacje zrzeszające podmioty korzystające z utworów lub przedmiotów praw pokrewnych.

Pierwszym etapem zatwierdzania tabel będzie postępowanie przed pięcioosobowym zespołem orzekającym Komisji Prawa Autorskiego. Ale jeśli jego wynikiem będzie orzeczenie satysfakcjonujące wszystkie strony będzie to także etap ostatni. Podmiotem uprawnionym do złożenia wniosku o zatwierdzenie tabeli (inicjującego postępowanie) pozostanie organizacja zbiorowego zarządzania. Wniosek będzie mogło złożyć wspólnie kilka organizacji.

Przewodniczący zespołu orzekającego komisji zamieści w co najmniej dwóch drukowanych dziennikach o zasięgu ogólnopolskim oraz w Biuletynie Informacji Publicznej ogłoszenie o wszczęciu postępowania w sprawie o zatwierdzenie tabeli wynagrodzeń. Wezwie w nim zainteresowane podmioty (m.in. organizacje zrzeszające podmioty korzystające z utworów lub przedmiotów praw pokrewnych) do wstępowania do postępowania w terminie nie krótszym niż 14 dni i nie dłuższym niż 30 dni od dnia opublikowania ogłoszenia.

Postępowanie w sprawie zatwierdzania tabel wynagrodzeń nie może trwać dłużej niż 6 miesięcy (chyba że wszyscy uczestnicy postępowania wyrażą zgodę na przedłużenie tego terminu). Jeśli termin ten zostanie przekroczony - zostanie ono umorzone.

Zespół orzekający komisji będzie zatwierdzał lub odmawiał zatwierdzenia tabeli wynagrodzeń (w całości albo w części). Jeśli odmówi - musi przedstawić na piśmie propozycje zmian wraz z ich uzasadnieniem. Uczestnik niezadowolony z orzeczenia komisji będzie mógł złożyć w ciągu 14 dni od dnia doręczenia mu orzeczenia (z uzasadnieniem), wniosek o zatwierdzenie albo odmowę zatwierdzenia tabeli wynagrodzeń (w całości albo w części) przez sąd.

Zatwierdzone tabele wynagrodzeń będą zawierały stawki wynagrodzeń, określone kwotowo lub procentowo. Opublikowane zostaną w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie ministra właściwego do spraw kultury. Organizacje zbiorowego zarządzania do 15 lutego każdego roku dokonają waloryzacji określonych kwotowo stawek wynagrodzeń w oparciu o średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych ogłaszany przez prezesa GUS za ostatni rok. Stawki te będą także publikowane w Biuletynie Informacji Publicznej.

Stawki określone w zatwierdzonych tabelach wynagrodzeń będą stosowane w umowach, których stroną jest organizacja zbiorowego zarządzania. Postanowienia umowne określające wynagrodzenie mniej korzystne dla twórców oraz uprawnionych z tytułu praw pokrewnych, niż wynikałoby to z zatwierdzonych tabel wynagrodzeń, będą nieważne.

Teresa Siudem

teresa.siudem@infor.pl

Ustawa z 8 lipca 2010 r. o zmianie ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. nr 152, poz. 1016).