Przepisy o egzekucji są zbyt bezwzględne dla osób niepełnosprawnych

Komornik zajął niedowidzącej na poczet jej długów sprzęt rehabilitacyjny: monitor wysokiej rozdzielczości współpracujący z kamerą, która przekazuje na ekran odczytane i znacznie powiększone pismo. Rzeczy te zostały zakupione ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Wprawdzie art. 829 kodeksu postępowania cywilnego wyszczególnia rzeczy niepodlegajace zajęciu w trakcie egzekucji komorniczej, ale jest to katalog zamknięty i nie dopuszcza wykładni rozszerzającej.

Przepis ten zawiera co prawda zapis chroniący przedmioty codziennego użytku, które "mogą zostać sprzedane tylko znacznie poniżej ich wartości, a dla właściciela mają znaczną wartość użytkową". Nie można do nich jednak zaliczyć drogiego sprzętu wysokiej klasy.

Z kolei w art. 831 k.p.c. zostały wyłączone spod egzekucji świadczenia z opieki społecznej, ale nie obejmują one sprzętu rehabilitacyjnego.

W znacznie korzystniejszej sytuacji jest z kolei niepełnosprawny, wobec którego toczy się postępowanie na podstawie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2012 r. nr 1015 z późn. zm.). Zgodnie z jej art. 8 par. 1 pkt 13 nie można bowiem dłużnikowi zabrać rzeczy niezbędnych ze względu na ułomność fizyczną dla niego lub członków jego rodziny.

Na konieczność zmiany przepisów, aby usunąć rozbieżności między przepisami o egzekucji sądowej i egzekucji w administracji, zwróciła uwagę ministrowi sprawiedliwości rzecznik praw obywatelskich. Z urzędu podjęła też sprawę zajęcia urządzeń niedowidzącej dłużniczce.

Również Krajowa Rada Komornicza przyznaje, że system wyłączeń spod egzekucji, przewidziany w k.p.c., nie zabezpiecza w należyty sposób ochrony praw niepełnosprawnych.

- Propozycję zmian przepisów w tym zakresie KRK przedstawiła już posłowi Arturowi Duninowi - mówi Rafał Fronczek, prezes KRK.

Komornicy zaproponowali, by wyłączenie obejmowało m.in. przedmioty niezbędne ze względu na ułomność fizyczną dłużnika lub członków jego rodziny, przedmioty ortopedyczne i sprzęt rehabilitacyjny przyznawane im w celu umożliwienia lub ułatwienia pracy albo poprawiające jakość życia.

Ważne

Egzekucji nie podlegają m.in.: przedmioty urządzenia domowego, pościel, bielizna i ubranie codzienne i niezbędne do pełnienia służby lub wykonywania zawodu

Małgorzata Piasecka-Sobkiewicz

 malgorzata.piasecka@infor.pl