Zażalenie nie zawsze dopuszczalne

Na postanowienie odmawiające przeprowadzenia dowodu w sprawie nie przysługuje zażalenie. Jeśli jednak strona je wniesie, organ odwoławczy nie może go rozpoznawać merytorycznie, ale powinien stwierdzić jego niedopuszczalność.

Prezydent miasta odmówił przeprowadzenia dowodu z przesłuchania W.O. oraz umożliwienia zadawania pytań pracownikom prowadzącym postępowanie w przedmiocie wymeldowania Ł.N. z pobytu stałego z lokalu położonego w K. przy ul. S.

Na powyższe postanowienie Ł.N. wniósł zażalenie. Wojewoda, po jego rozpatrzeniu, utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygniecie, wskazując jako podstawę prawną art. 138 par. 1 pkt 1 w zw. z art. 75 par. 1 i art. 79 par. 1 i 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2013 poz. 267; dalej: k.p.a.). W uzasadnieniu wojewoda podał, że słusznie organ pierwszej instancji uznał, iż brak jest podstaw prawnych do przesłuchiwania pracowników organu prowadzących postępowanie administracyjne. Z kolei w odniesieniu do wniosku o przesłuchania W.O., stosownie do art. 78 i art. 77 par. 1 k.p.a., to na organie ciąży obowiązek określenia, które dowody są niezbędne do ustalenia stanu faktycznego.

Mężczyzna wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Zarzucał organom naruszenie art. 77 par. 1 i art. 80 k.p.a. Wskazał też, dlaczego jego zdaniem organ powinien przeprowadzić zgłoszone przez niego dowody.

WSA w Kielcach uznał, że doszło do naruszenia prawa, które skutkuje koniecznością stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia. Organ bowiem wydał je bez podstawy prawnej. Sędziowie podkreślili, że stronie zażalenie na wydane w toku postępowania postanowienia służy, gdy kodeks postępowania administracyjnego tak stanowi. Tymczasem w kodeksie nie ma przepisu, który przewidywałby możliwość złożenia zażalenia na postanowienie odmawiające przeprowadzenia dowodu w sprawie. Takie zaś postanowienie zostało wydane w niniejszej sprawie przez prezydenta miasta i następnie zaskarżone zażaleniem przez Ł.N. zgodne z otrzymanym pouczeniem.

Sąd zwrócił uwagę, że nieprawidłowe pouczenie zawarte w postanowieniu organu pierwszej instancji nie daje możliwości merytorycznego orzekania o jego prawidłowości przez organ drugiej instancji na podstawie art. 141 k.p.a. W omawianej sprawie organ odwoławczy powinien był stwierdzić na podstawie art. 134 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. niedopuszczalność zażalenia. Zgodnie z art. 142 k.p.a. postanowienie, na które przepisy k.p.a. nie przewidują możliwości złożenia zażalenia, strona może zakwestionować tylko w odwołaniu od decyzji. Wojewoda, rozpoznając merytorycznie zażalenie na postanowienie odmawiające przeprowadzenia dowodów w sprawie, wydał zaskarżone postanowienie bez podstawy prawnej. W związku z czym należało stwierdzić nieważność tego postanowienia.

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 18 kwietnia 2013 r., sygn. II SA/Ke 131/13.

Podsumowanie

Zgodnie z art. 141 par. 1 k.p.a. na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi.

Wyroki opracowała Ewelina Stępień