Na ustalenie granic niezbędna jest zgoda

Wniosek o wydanie mapy z ewidencji gruntów i budynków nie może być podstawą do wszczęcia postępowania w sprawie jego zmiany.

Jan B. wystąpił do starostwa o wydanie mu mapy ewidencyjnej jego działki o nr. 347. W odpowiedzi starosta poinformował wnioskodawcę, że sprawa dotycząca działki nr 347 zostanie wyjaśniona do końca marca ze względu na jej skomplikowany charakter i konieczność zebrania materiału dowodowego. Po dwóch latach starosta zawiadomił Jana B. i właścicieli sąsiednich działek o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków.

Na decyzję w tej sprawie odwołanie wniosła Anna S. (jedna z właścicieli). Wojewódzki inspektor nadzoru geodezyjnego i kartograficznego przychylił się do podniesionych przez nią zarzutów. Zauważył, że spory graniczne mogą być rozstrzygane jedynie w postępowaniu rozgraniczeniowym, a nie w procedurze dotyczącej aktualizacji ewidencji. Dlatego uchylił rozstrzygnięcie i umorzył postępowanie organu I instancji.

Skargę do sądu wniósł Jan B. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uznał ją za bezzasadną i oddalił.

Kielecki WSA zwrócił uwagę na nieprawidłowości w ustaleniu granic między działkami. Z protokołu wynikało, że w tej czynności uczestniczył tylko Jan B. Z kolei Anna S. zawiadomienie otrzymała dopiero po jej przeprowadzeniu. W rezultacie starosta dokonał zmiany w ewidencji gruntów, polegającej na zwiększeniu powierzchni działki nr 347 stanowiącej własność Jana B. (o ok. 20 arów), a zmniejszeniu powierzchni działki Anny S. (o ok. 4 ary). Zmiana przebiegu dotychczasowej granicy ewidencyjnej między nieruchomościami dokonana została tylko na podstawie oświadczenia Jana B. złożonego przed geodetą.

WSA wskazał, że par. 38 rozporządzenia ministra rozwoju regionalnego i budownictwa z 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. nr 38, poz. 454) przewiduje możliwość ustalenia przebiegu granicy na podstawie złożonych do protokołu granicznego zgodnych oświadczeń woli osób. Oznacza to, że w czynności tej muszą uczestniczyć przynajmniej dwie osoby - właściciele graniczących ze sobą nieruchomości. Niedopuszczalne jest dokonywanie zmiany przebiegu granicy przy istniejącym sporze granicznym, w ramach prowadzonego (czy to na wniosek, czy też z urzędu) postępowania w przedmiocie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków. Jeżeli więc brak było podstaw do prowadzenia przez starostę postępowania w przedmiocie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów na wniosek Jana B. (bo takiego wniosku on nie złożył), to słusznie organ odwoławczy decyzję tę uchylił i postępowanie umorzył. Zwłaszcza że operat, jaki został sporządzony na zlecenie starosty i na podstawie którego wprowadził on zmiany, nie mógł stanowić podstawy do dokonania takich zmian w ewidencji.

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 7 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Ke 864/12

Podsumowanie

wO czynnościach ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych na gruncie starosta zawiadamia właściwe podmioty ewidencyjne oraz osoby, jednostki organizacyjne i organy, którym przysługuje do nich prawo.

wCzynności dokonuje się w oparciu o złożone do protokołu granicznego zgodne oświadczenia woli osób, które stawiły się w określonym w zawiadomieniu miejscu i terminie.

wPunkty graniczne geodeta oznacza na gruncie w sposób umożliwiający ich pomiar. Trwała ich stabilizacja może nastąpić wyłącznie z inicjatywy i na koszt zainteresowanych.

wZ czynności sporządza się protokół.

Wyroki opracował Leszek Jaworski