PFRON nie może karać, jeśli firma błędnie zakwalifikuje wydatek

Tak stwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) w Warszawie, który rozpatrywał skargę dotyczącą zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (ZFRON). 15 proc. gromadzonych na nim środków powinno być przeznaczane na indywidualne programy rehabilitacji (IPR). W ich ramach pracodawca sfinansował dla ośmiu pracowników działania obejmujące m.in. adaptacje łazienki, remont mieszkania, likwidację barier architektonicznych w domu czy zakup samochodu, na łączną kwotę ponad 500 tys. zł. Jednak PFRON uznał, że takie wydatki nie mogą być traktowane jako element IPR, ale należy je zakwalifikować jako pomoc indywidualną (jest ona finansowana z odrębnej puli środków ZFRON). Powołał się przy tym na par. 2 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia z 8 lipca 2015 r. w sprawie ZFRON (tj. Dz.U. z 2015 r., poz. 1023), który wskazuje, że podstawowym zadaniem IPR jest zmniejszanie ograniczeń zawodowych wiążących się z niepełnosprawnością pracownika. W efekcie zastosował wobec firmy sankcję wynikającą z art. 33 ust. 4a ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1172 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem w przypadku niezgodnego z art. 33 ust. 4 ustawy wydatkowania pieniędzy z ZFRON (czyli na działania, które nie dotyczą finansowania rehabilitacji zawodowej, leczniczej, społecznej), pracodawca musi zwrócić 100 proc. kwoty na konto tego funduszu, a dodatkowo wpłacić 30 proc. jej wysokości do PFRON.

Pracodawca odwołał się do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej, ale ten przyznał rację PFRON. Argumentował, że chociaż wydatki z funduszu rehabilitacji są pokrywane z jednego konta, to są ściśle wyodrębniane ze względu na cele przeznaczenia (pomoc indywidualna, IPR, pozostałe wydatki), które szczegółowo regulują przepisy rozporządzenia. Niedopuszczalne jest więc sfinansowanie np. zakupu środków transportu z innej części funduszu niż tej zarezerwowanej na pomoc indywidualną. Dlatego naruszenie prawa stanowi pokrywanie tego kosztu z puli wydzielanej na IPR.