Zabytki bez ochrony, sprawcy (w praktyce) bez kary
Uproszczenie procesu budowlanego w związku z przeciwdziałaniem COVID-19 może, jak już alarmowaliśmy na łamach DGP, przyczynić się do zniszczenia wielu zabytków. Okazuje się też, że przy obecnej konstrukcji przepisów osoby odpowiedzialne za nieodwracalne dla dziedzictwa kulturowego straty w praktyce mogą nie ponieść odpowiedzialności, jeżeli nie zostaną wdrożone działania naprawcze.
Wyłączenie stosowania ustawy z 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 282; dalej: u.o.z.o.z) w przypadku niektórych przedsięwzięć przewidują przepisy tarczy antykryzysowej uchwalone w marcu br. (Dz.U. z 2020 r. poz. 374). Zakres ujętego w art. 12 i 12b specustawy pojęcia inwestycji prowadzonej w związku z przeciwdziałaniem COVID-19 jest bardzo szeroki i nieostry, co zdaniem środowisk konserwatorskich może sprzyjać nadużyciom. Teoretycznie zbyt swobodne podejście inwestora do regulacji i wykorzystanie ułatwień do przeprowadzenia prac niezwiązanych z epidemią powinno spotkać się z ostrą reakcją właściwych organów.
‒ W przypadku gdy zniszczenie zabytku było nieuzasadnione, ponieważ nadużyto przepisów specustawy, zastosowanie powinny mieć sankcje karne lub administracyjne określone w ustawie o ochronie zabytków i kodeksie karnym ‒ przestrzega Olgierd Jakubowski, ekspert wyspecjalizowany w prawie ochrony zabytków. W myśl art. 108 u.o.z.o.z. osoba niszcząca zabytek podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do 8 lat, a gdy sprawca czynu działa nieumyślnie, musi się liczyć z grzywną, karą ograniczenia wolności albo pozbawieniem wolności do 2 lat. Istotne jest również, że za zniszczenia zabytku sąd orzeka nawiązkę sięgającą wartości zniszczonego zabytku, a w przypadku uszkodzenia może m.in. nałożyć obowiązek przywrócenia stanu poprzedniego.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.