Gruba kreska na wadliwych decyzjach administracyjnych wydanych w PRL
W Sejmie procedowany jest obecnie projekt zmiany ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego (druk 1090 - pierwotny projekt wniesiony przez Komisję Ustawodawczą, druk 1210 - sprawozdanie komisji) dotyczący instytucji stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Projekt ten, w szczeg ó lności po poprawkach komisji nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach, jedynie pozornie zmierza do realizacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 12 maja 2015 r. (sygn. akt P 46/13). TK orzekł w ó wczas, że w niekt ó rych przypadkach niezgodne z konstytucją jest stwierdzanie nieważności decyzji administracyjnych wydanych z rażącym naruszeniem prawa, o ile od ich wydania nastąpił „ znaczny upływ czasu ” . Wyrok trybunału zapadł na kanwie specyficznego stanu faktycznego korzystnego dla byłego właściciela nieruchomości dekretowej warszawskiej, a jego zakres ogranicza się do „ decyzji administracyjnych stanowiących podstawę nabycia prawa lub ekspektatywy nabycia prawa ” . Projekt rozszerza zakres wyroku, proponując rozwiązania niekonstytucyjne, będące nie do przyjęcia w demokratycznym państwie prawa. Wydaje się, że projektodawcy zmierzają do zrealizowania ukrytego celu, jakim jest niemal całkowite pozbawienie możliwości restytucji mienia przejętego w PRL.
Pierwotny projekt pozostawiał pole do dyskusji
Na początku należy wskazać, dlaczego projekt ma znaczenie dla tzw. reprywatyzacji w Polsce. Rzeczpospolita - po ponad 30 latach od zrzucenia jarzma komunizmu i ponad 20 projektach ustaw w tej sprawie - nie uchwaliła kompleksowej ustawy reprywatyzacyjnej. Taki stan rzeczy powoduje, iż restytucja mienia odbywa się od lat przez procedurę administracyjno-sądową, a do otwarcia możliwości zwrotu nieruchomości lub odszkodowania stosowane są nadzwyczajne tryby kodeksowe. Najczęściej służy temu stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej wydanej z rażącym naruszeniem prawa z art. 156 par. 1 pkt 2 kodeksu postępowania administracyjnego. W praktyce oznacza to, że decyzje oczywiście sprzeczne z przepisami prawa, obowiązującego w dniu ich wydania, zostają w tym trybie uznane za nieważne, a jeśli wywołały nieodwracalne skutki prawne (np. Skarb Państwa zdążył zbyć nieruchomość osobie fizycznej lub prawnej) - stwierdza się naruszenie prawa. Te dwie kategorie decyzji w trybie nadzorczym mogą stanowić podstawę formułowania dalszych roszczeń, np. przed sądem powszechnym.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.